Blogoj en Esperanto

Antaŭ unu semajno aperis la septembra (aŭtuna, laŭ la nordhemisfera vidpunkto) eldono de “La Ondo de Esperanto” (2026, №329) kun pli ol 60 tekstoj kaj multaj ilustraĵoj sur 127 paĝoj.

Ĉiujare en la fokuso de la aŭtuna “Ondo” estas la Kongresa Sezono, kiu daŭras en Esperantujo ekde junio ĝis septembro. La ĉefa evento de ĉi-jara Kongresa Sezono estis la 111a Universala Kongreso de Esperanto, okazinta en Graco (Graz, Aŭstrio). Al ĝi estas dediĉita la naŭpaĝa sekcio Temo kun la ĉefartikolo de Jukka Pietiläinen kaj aliaj prikongresaj tekstoj. La tekstaron pri la kongreso en Graco garnas pluraj fotoj de John Huang.

Sekvas la 37-paĝa sekcio Eventoj kun prezento de pluraj kongres-sezonaj eventoj, inter kiuj elstaris la 82a Internacia Junulara Kongreso de TEJO apud Barcelono, kies plej interesa programero estis plena suneklipso, kiu videblas ankaŭ en kelkaj fotoj, inkluzive de la kovropaĝa foto. Enestas ankaŭ artikoloj pri aliaj internaciaj (instruista en Ĉinio, romkatolika kaj virina en Aŭstrio) kaj landaj (en Pollando, Italio kaj Usono), kaj pri aliaj esperantistaj renkontiĝoj, inkluzive de la 60aj Baltiaj Esperanto-Tagoj en Rigo kaj 15a Kultura Esperanto-Festivalo en Ĉaŭdefono, kaj pri multaj aliaj esperantistaj renkontiĝoj okazintaj kaj okazontaj – legu la enhavtabelon por vidi.

En la sekcio Tribuno legu, interalie, artikolon de Johannes Genberg pri la malfacila situacio de la populara retejo “Mia vivo” kaj rakonton de Lars Sözüer pri familia bicikla vojaĝo al IJK.

En la sekcio Arkivo estas publikigita listo de Esperantaj jubileoj kaj memordatoj por oktobro 2026, kompilita de Aleksander Korĵenkov; kaj esploro de Nick Nicholas, kiu identigis la du personojn, kiuj ĝi nun estis nekonataj sur la kembriĝa foto de la Lingva Komitato (1907).

La esperantologia kaj interlingvistika temaro, al kiu estis dediĉita la somera “Ondo” daŭras ĉi-kajere en la sekcio Lingvo per la artikolo “Interlingvistiko kaj esperantologio: kelkaj spertoj el Nederlando” de Federico Gobbo.

La plej ampleksa sekcio de la aŭtuna eldono estas la 43-paĝa Kulturo. La legantojn atendas unu el la plej famaj verkoj de la unua rusa Nobelpremiito pri literaturo Ivan Bunin – “La sinjoro el San-Francisco” tradukita kaj prinotita de Aleksander Korĵenkov. La hispana poeto kaj tradukanto Miguel Fernández proponas sian dekpaĝan eseon “Kelkaj kortuŝaj momentoj en mia esperantista vivo”. En la kultura sekcio estas publikigitaj ankaŭ du recenzoj kaj pluraj artikoloj pri la lastatempaj libraj, muzikaj kaj gazetaj novaĵoj en Esperantujo kaj pri okazintaj kaj okazontaj literaturaj konkursoj.

En la sekcio Mozaiko legu la plej fruajn Esperantajn ŝercojn el la 1892a jaro, kiujn Zamenhof proponis al la abonantoj de “La Esperantisto” kaj plian porcion de “Spritaj splitoj kaj preskeraroj” de István Ertl.

En la enkonduka artikolo la redakcio sciigas, ke ĉi tiu eldono de “La Ondo de Esperanto” estas la antaŭlasta, kaj la 330a eldono de ĉi tiu gazeto, aperonta je la novjarfesto, estos la lastega. Poste la informado okazos nur en samtitola novaĵretejo. En la 2027a jaro ĉi tiu gazeto ne plu aperos, sed ankoraŭ eblas aboni ĝin por 2026.

La baza abontarifo ne ŝanĝiĝas dum pluraj jaroj.
Estas tri abonkategorioj:

1. Abonanto – 15 eŭroj
2. Amiko – 30 eŭroj
3. Patrono – 100 eŭroj

“La Ondo de Esperanto” estas abonebla ĉe niaj landaj perantoj, ĉe nia UEA-konto kaj – tio estas bona novaĵo – per la internacia pagosistemo PayPal. Pri la pagmanieroj legu ĉi tie: https://esperanto-ondo.ru/Lo-abon.htm.

Dum la abonjaro 2026 danke al la Amikaj donacoj 27 personoj ricevas senpagajn abonojn. La nomoj de ĉiuj amikoj kaj patronoj, aperintaj en la aŭtuna “Ondo”, estas legeblaj ankaŭ en la rubriko “Donacoj” de nia novaĵretejo. Pagante vian kotizon por 2026, pensu pri tiuj, kiuj mem ne povas pagi, kaj donacu Amikan kotizon.

Enhavtabelo de la septembra “Ondo” (2026, №329)

1 Kovropaĝa foto (Hayden Hendricks)
2 Bazaj informoj pri “La Ondo de Esperanto”
3 En ĉi tiu numero

5 Redakcie
5 Halina Gorecka, Aleksander Korĵenkov. Donacoj en 2026
5 “La Ondo” daŭros kiel novaĵretejo

6 Temo
7 Jukka Pietiläinen. Varmega kongreso en Graco
10 La kongresa rezolucio
11 Novaj honoraj membroj kaj honora prezidanto de UEA
11 14 diplomoj pri Elstara kaj Elstara Arta Agadoj
12 Premio Deguĉi 2026 al Kuba Esperanto-Asocio
13 La sciencaj premioj Pirlot kaj Power
14 Aleksander Korĵenkov. Legu artikolojn pri ĉiuj UKoj okazintaj ekde la 1991a jaro
15 Aleksander Korĵenkov. Graco iomete pli amasa ol Brno

16 Eventoj
17 Jordi Calafí. La 82a IJK: kulmino de jardeko da junulara renaskiĝo en Katalunio
19 La Estraro de TEJO 2026-2027
20 Alessandra Madella. ILEI kongresis en ĉina universitato
22 Marija Belošević. IKUE revenis al Graz post 105 jaroj
25 Miora Raveloharison. “Virinoj povoplenaj homoj”
30 Ulrich Matthias. Elstara jubilea BET en la ĉefurbo de Latvio
31 Laura Brazzabeni. Italio: Pontoj inter lingvoj kaj komunumoj
34 Robert Kamiński. Pollanda kongreso en la Malgranda Vieno
36 La 15a Kultura Esperanto-Festivalo
37 Amanda Schmidt. Dek tagoj en usona Esperantujo
38 Wu Guojiang. Verdstela flago flirtis en internacia ekspozicio
40 Julia Noe, Eddy van den Bosch. BEMI-semajno ĉe Erinaclago
42 Julia Mul. La 20a datreveno de la Esperanto-urbo
43 Paul Quévy. Nova freŝa vento blovas super la Esperanto-kastelo
44 Noel Reysset. Somera renkontiĝo en Bretonia vilaĝo
45 Irina Gonĉarova. KLERo-3 kiel Esperanto-klerigejo
46 Irina Gonĉarova. La kvara Kalejdoskopo de lingvoj en Odincovo
48 Invitu la Universalan Kongreson en 2029 aŭ 2030
48 La 83a IJK okazos en 2027 en Petzow
49 Tri novjarfestaj renkontiĝoj atendas vin
50 La Eŭropa Kongreso okazos en Provenco
50 Venu al KS en Hangzhou!
51 Koncize (8 novaĵoj)
52 Halina Gorecka, Aleksander Korĵenkov. Ni funebras kaj kondolencas

53 Tribuno
54 Johannes Genberg. “Mia vivo” fermiĝos je la fino de la jaro
55 Novaĵoj pri Societo Zamenhof
57 Esperanto por Nepalo – Solidareco sen landlimoj
59 Proponu kandidatojn por la premio Maertens
60 Lars Sözüer. Bicikle al IJK

62 Arkivo
63 Aleksander Korĵenkov. Jubileoj kaj memordatoj en oktobro 2026
66 Nick Nicholas. Du nekonatoj sur la kembriĝa foto de la Lingva Komitato (1907)

70 Lingvo
71 Federico Gobbo. Interlingvistiko kaj esperantologio: kelkaj spertoj el Nederlando
78 Bengt-Arne Wickström, Klaus Schubert. La 48a Esperantologia Konferenco: Konservi kaj progresi
79 Kirilo Brosch – Cyril Robert Brosch. Lingva Konsultejo: Pasive agres(em)a

80 Kulturo
81 Ivan Bunin. La sinjoro el San-Francisco (Trad. el la rusa Aleksander Korĵenkov)
98 Miguel Fernández. Kelkaj kortuŝaj momentoj en mia esperantista vivo
107 Virina Aŭtoro de la Jaro
108 Nikolao Gudskov. Julio Baghy en 33 lingvoj (Recenzo: Baghy J. Aŭtuna foliaro tra la lingvoj de la mondo: Internacia kolekto de tradukoj el Esperanto)
111 Paŭlo Moĵajevo. Nova tipe afrika muzika albumeto en Esperanto (Recenzo: Kris Fredi. La amo protektas nin)
111 Floréal Martorell. Revivi: La tria albumeto de Armel Amiot en Esperanto
112 Floréal Martorell. La unua bita unuopaĵo de IVIDOB’ en Esperanto
113 Miguel Gutiérrez Adúriz. Rezultoj de la Belartaj Konkursoj de UEA en 2026
115 Literatura Konkurso Kálmán Kalocsay 2026
116 La rezulto de la 5a Interkultura Novelo-Konkurso
117 Dimitrinka Kateva. Rezulto de la 37a Internacia Literatura Konkurso EKRA
117 La Internacia Traduk-Konkurso Vejdo 2026
118 Aleksander Korĵenkov. Unesko-Kuriero pri rekonstruado
119 Literatura Foiro, 2026, №342
120 Literatura Foiro, 2026, №343
122 Halina Gorecka, Aleksander Korĵenkov. 4500 tekstoj en la novaĵretejo “La Ondo de Esperanto”

123 Mozaiko
124 La plej fruaj Esperantaj ŝercoj
125 István Ertl. Spritaj splitoj kaj preskeraroj
126 Reklamoj, anoncoj

AlKo

Ĉi tiu artikolo aperis en la novaĵretejo “La Ondo de Esperanto”.
Ĉe represo aŭ citado bonvolu indiki la fonton:
“La Ondo de Esperanto” https://sezonoj.ru/2026/10/ondo-168/

Abonu “La Ondon de Esperanto” por 2026 kontraŭ nur 15 eŭroj kaj ricevu senpage la jarkolektojn por 2024 kaj 2025. Legu pli ĉe https://esperanto-ondo.ru/Lo-abon.htm
La Ondo de Esperanto en Telegramo: t.me/esperanto_news

The post La antaŭlasta eldono de La Ondo de Esperanto, 2026, №329 appeared first on La Ondo de Esperanto.

Antaŭ cent-dudek-kvar semajnoj aperis la unua porcio de la ekzercaro "Aŭskultu kaj ripetu". Jen la cent-dudek-kvina porcio. Ĝuu ĝin!

 

Jen la ligiloj al la porcioj 01 - 53 kaj 54 - 104 de la ekzercaro:
https://esperantaretradio.blogspot.com/2026/05/ligiloj-al-la-porcioj-54-104-de-la.html

https://esperantaretradio.blogspot.com/2025/06/ligiloj-al-la-porcioj-01-gis-53-de-la.html />

La Konsulino de la Esperanta Civito, sen. Lorena Bellotti, anoncas la tagordojn de la Parlamenta sesio okazonta morgaŭ en Malago, laŭ la du branĉoj de la Parlamento: la pariteta (Forumo) kaj la proporcia (Senato); antaŭ la du seancoj disvolviĝos kunmemorado pri la forpasinta civitano Bertil Nilsson.

Post la rutinaj formalaĵoj kaj la enkonduka parolado de la Konsulino, la Forumo aŭskultos eventualajn raportojn de paktintoj; sin esprimos pri aliĝoj al, eksiĝoj kaj eksigoj el la Pakto; diskutos la direktivoproponon pri honoraĵoj (delegito de LF, c-ano Giacomo Comincini).

Post analoga enkonduko, la Senato aŭskultos raportojn de la Konsulino kaj de la vickonsuloj; estos vokita ratifi la nomumon de nova vickonsulo, c-ino Viviana Piccinini, kun delegoj pri Komuna Integrita Biblioteka kaj Arkiva Sistemo plus varbado por eventoj tra sociaj retmedioj; diskutos la leĝoproponon pri la obolo (sen. Martinelli, Blanco, Giordano); diskutos la amendojn al Lex Argentaria (sen. Blanco); diskutos la Deklaracion pri Neŭtraleco (sen. Martinelli kaj aliaj de ambaŭ grupoj); ekzamenos la raporton liveritan al la Konsulino fare de la komisiono pri eventualaj modifoj al la Senata reglamento. 

La Senata seanco paŭzos (se ne finiĝos antaŭ la 13h30) por la bankedo honore al la arĝenta jubileo de la promulgo de la Konstitucio; la invititojn regalas c-ano Giorgio Silfer, festonta Mil kaj unu lunojn en sia vivo.

La adreso de la sidejo kaj la ligilo por sekvi la sesion estas komunikitaj unuope al la geparlamentanoj.

 

 

Ĉe la naturamika Esperanto-Domo (publika loko, en salono funkcianta kiel kursejo) du personoj trapasis hodiaŭ lingvotestadon laŭ direktivo Mühlemann, la sola kiu inkluzivas ĉiujn ses nivelojn laŭ la Komuna Eŭropa Framo de Referenco: fakte unu persono diplomiĝis je A2 kaj alia je C1, kun gec-anoj Perla Martinelli kaj Giorgio Silfer kiel testistoj.

La fundamentan diplomon (A2) akiris c-ino Miroslava Kirova, kiu maltrafis B1 pro stumblo en socikono (la simbolaj signifoj de la esperanta flago); la bakalaŭran diplomon (C1) trafis c-ano Giacomo Comincini per malgranda marĝeno, pro duona stumblo en la aŭskulta kaj resuma parto. La gvidita analizo koncernis eseon pri Neŭtrala Moresneto, kaj vastiĝis al la grado de demokratio en la internaciaj organizoj (nete pli alta ĉe Ligo de Nacioj kompare al Unuiĝintaj Nacioj).

La venonta lingvotesta sesio en Eŭropo estas planita por la fino de marto 2027, dum Internacia Junulara Festivalo en Palermo.

Post 105 jaroj IKUE denove kongresis en Graz. En tiu urbo okazis jam la 7a Kongreso de IKUE, dum la ĉi-jara 77a Kongreso estis la kvina organizita en Aŭstrio. La kongreso kies temo estis “Sinjoro, donu al mi veran kredon, firman esperon kaj senkondiĉan amon” (Sankta Francisko), okazis de la 25a de julio ĝis la 1a de aŭgusto en Kolpinghaus. La hibrida formo ebligis partoprenon ankaŭ al tiuj, kiuj ne povis veni al Graz. Ili sekvis prelegojn, preĝojn kaj mesojn kaj aktive partoprenis la programon.

Post la enkonduka prelego de pastro Serhij Prudko el Ukrainio, la programo disvolviĝis laŭ pluraj ĉefaj temoj.

Gravan lokon okupis la franciskana temo. Mirella De Martini el Italio prelegis pri paco kaj la mesaĝo de militmonumentoj, invitante sekvi la instruojn de Sankta Francisko. Krešimir kaj Marija Belošević el Kroatio prezentis franciskanojn, kiuj lasis gravajn spurojn en la katolika kaj en la ĝenerala Esperanto-movado. Oni ankaŭ pripensis la aktualecon de la spirito de Sankta Francisko 800 jarojn poste kaj ĝian signifon por la katolika Esperanto-movado hodiaŭ.

Alia grava temo estis martireco. Marija Belošević prezentis IKUE-anojn kiuj perdis la vivon dum la Hispana Enlanda Milito kaj dum aŭ post la Dua Mondmilito. Inter ili troviĝas tri personoj jam altigitaj al la honoro de la altaroj: sankta Titus Brandsma kaj la beatoj Dom Lazër Shantoja kaj Max Josef Metzger. Apartan lokon okupas ankaŭ sankta Maksimiliano Kolbe, la ĉiela patrono de IKUE. Karl Reinisch el Aŭstrio prezentis la vivon de Max Josef Metzger, kiu dum parto de sia vivo loĝis en Graz kaj tie ankaŭ grave aktivis por Esperanto. Pavol Petrik el Slovakio parolis pri la ankoraŭ ne tre konata Mikuláš Jozef Lexmann OP. La temo pri martiroj estis kompletigita per sankta meso en la preĝejo Maria la Helpantino, kie oni aparte memoras pri sankta Maksimiliano Kolbe.

La kongreso rigardis ankaŭ al nuntempaj defioj. Milton Paulo de Lacerda el Brazilo prelegis pri “Artefarita Inteligento antaŭ la Kredo”, kaj surbaze de “Magnifica humanitas” okazis diskuto kaj laborgrupo pri artefarita inteligento.

Pastro Gabriel Anda el Kamerunio prezentis la reeĥojn de la vizito de papo Leono la 14a en Afriko, aparte la ekzemplon de Kamerunio kaj la papan inviton al repaciĝo kaj paco. Li ankaŭ parolis pri la karitata agado de IKUE kaj ĝia subteno al la lernejo “Baba Simon”.

Perlo Miela el Hungario dividis personajn spertojn pri la signifo de la kredo en la ĉiutaga vivo, dum Alberto García Fumero el Kubo invitis pripensi la evangeliajn vortojn “Venu al mi ĉiuj, kiuj estas laborantaj kaj ŝarĝitaj”. Karl Reinisch prezentis la sanktejon Schönstatt kaj ĝian komunumon en Aŭstrio kaj Elda Doefler el Italio parolis pri “Religio per Esperantaĵoj”.

Dum la kongreso estis prezentitaj tri novaj libroj “Dilexi te” kaj “La forto de la Evangelio” de papo Leono la 14a kaj “Chiara Lubich: La ĉielo kaj la homaro – Il cielo e l’umanità” kiun IKUE eldonis kune kun Vicenza Esperanto-Centro.

La pilgrimtago kondukis la kongresanojn al Mariazell, kie en la baziliko, antaŭ la altaro de la Dipatrino estis celebrita sankta meso en Esperanto.

La kongresanoj festis ankaŭ la Tagon de Esperanto, la 26an de julio, per vizito al la Esperanto-placo kaj la Esperanto-monumento en Graz. Inter ili estis Klaus Perko, unu el la iniciatintoj de la starigo de la monumento kiu prezentis ĝian historion.

Speciala vespero estis dediĉita al IKUE-jubileuloj: Norma Cescotti, kiu atingis 100 jarojn, Sergio Boschin (95), Klaus Perko kaj Miloslav Švaček (85), Tiziana Fossati, Jozef Reinvalt kaj pastro Gustavo Zanoli (75). Pluraj jubileuloj partoprenis per Zoom, dum Perko persone ĉeestis la kongreson.

La lasta kongresa tago alportis pliajn memorprogramojn. Edvige Ackermann memorigis pri la kvina datreveno de la morto de Antonio De Salvo kaj lia granda kontribuo al la Esperanto-movado. Ŝi ankaŭ prezentis erojn el la riĉa originala kaj traduka verkaro de Lucija Borčić, okaze de la 105a datreveno de ŝia naskiĝo.

Aparte kortuŝa estis la memoro pri IKUE-anoj kaj simpatiantoj kiuj forpasis inter la du kongresoj: Simon Petrus Smits, Zora Heide (Vinceljak), frato Piero Spagnolini, Emile Malanga Nianga, Gerda Dercks, Jeremiasz Ratajczyk, pastro Stanisław Płatek, Ivo Osibov kaj Hans Michael Maitzen. La programeron ĉeestis ankaŭ la prezidanto de UEA Fernando Maia kaj la vicprezidanto Seán Ó Riain, kiuj alparolis la kongresanojn. Personaj atestoj pri jardekaj amikecoj kaj kunlaboroj, historiaj fotoj kaj kontribuoj de familianoj donis al la memoro aparte personan karakteron. Sekvis sankta meso por la forpasintaj membroj, subtenantoj kaj simpatiantoj de IKUE.

La kongreso kompreneble donis ankaŭ okazon por pridiskuti la agadon de IKUE kaj la defiojn, kiuj staras antaŭ la 116-jara asocio.

Por parto de la kongresanoj la restado en Graz ankoraŭ ne finiĝis. Ili restis por partopreni la 111an Universalan Kongreson de Esperanto.

Ankaŭ ĉi-jare IKUE partoprenis en la Movada Foiro per riĉe preparita tablo. Dimanĉe multaj IKUE-anoj partoprenis en la preĝejo de la Sankta Sango en la Ekumena Preĝo dum kiu unuafoje en Esperanto-traduko aŭdiĝis armenaj himnoj. Poste sekvis sankta meso celebrita de pastro Serhij Prudko.

Dum la UK-semajno okazis ankaŭ duhora kunsido de IKUE-anoj kaj du surscenaj prezentoj de la novaj eldonaĵoj de IKUE kadre de la programeroj “Libroj de la Jaro” kaj “Aŭtora Duonhoro”.

Marija Belošević

Foto: Grupeto da kongresanoj sur la Esperanto-placo en Graco ĉe la monumento “La Espero”, instalita en 1987 okaze de la centjara jubileo de Esperanto. (Fotis Marija Belošević)

Ĉi tiu artikolo aperis en la septembra (aŭtuna) eldono de “La Ondo de Esperanto” (2026).
Ĉe represo aŭ citado bonvolu nepre indiki la fonton:
Papere: La Ondo de Esperanto, 2026, №3 (329).
Rete: La Ondo de Esperanto https://sezonoj.ru/2026/10/graco-41/

Abonu “La Ondon de Esperanto” por 2026 kontraŭ nur 15 eŭroj kaj ricevu senpage la jarkolektojn por 2024 kaj 2025. Legu pli ĉe https://esperanto-ondo.ru/Lo-abon.htm
“La Ondo de Esperanto” en Telegramo: t.me/esperanto_news

The post IKUE revenis al Graz post 105 jaroj appeared first on La Ondo de Esperanto.

 

 

B.Traven

La Mortula Ŝipo 

romantraduko

Ĉapitro 01

Ĉapitro 02

Ĉapitro 03

Ĉapitro 04

Ĉapitro 05

Ĉapitro 06

Ĉapitro 07

Ĉapitro 08

Ĉapitro 09

Ĉapitro 10

 

"Sinjoro, la Justeco," diris ĉef­ĝendarmo Brejcha. "Mi ŝatus scii, kial oni prezentas ĝin kiel virinon kun bendo sur la okuloj kaj pesiloj, kvazaŭ ĝi estus vendanta pipron. Mi opinius, ke la Justeco aspektas kiel ĝendarmo. Vi ne kredus, kiom da aferoj ni ĝendarmoj juĝas sen juĝisto, sen pesilo kaj sen iaj ceremonioj. En ne­gravaj kazoj ni donas vangofrapon kaj en pli pezaj aferoj ni bezonas rimenon; jen en naŭdek kazoj el cent la tuta justeco. Kaj mi rakontos al vi, sinjoro, kiel antaŭ nelonge mi konviktis du homojn pri murdo kaj mem kondamnis ilin al justa puno, la punon mi plenumis, raportinte al ne­niu eĉ unu vorton. Atendu, mi rakontos tion al vi.

Kunsidis ĉi-vespere la direkta komitato de Centro di Interlinguistica (CdI), kies prezidanto (c-ano Giacomo Comincini), sekretario (sen. Alessio Giordano) kaj kasisto (c-ano Giorgio Silfer) troviĝas en Malago pro partopreno al Naturamika KulturSemajno en Esperanto (NAKSE).

La komitatanoj alfrontis la preparan laboron antaŭvide al novembra ĝenerala asembleo, kiu okazos en Milano, sidejo de la iama IIC, kies heredon CdI ricevis pasintjare. Inter la traktitaj punktoj estas la membraro de la scienca komitato, la elekto de la revizoroj kaj la kunlaboro kun Kultura Centro Esperantista (por la programoj de Lingvaj Kolokvoj); oni aldone esprimis aprobon kaj gratulon pro la lanĉo de la establa retejo kaj pro konferenco pri Ido en Pavio, aŭspiciata de CdI, okazonta la 23an de novembro (informoj: interlinguistica [ĉe] esperantio [punkto] net (interlinguistica[at]esperantio[dot]net)). La prelegantoj estos c-ano Giacomo Comincini kaj mag. Filippo Pedretti, doktoriĝonto ĉe Komazava Universitato (Tokio).

La komitato retroviĝos, kune kun la tuta membraro en asembleo, la antaŭan tagon (do la 22an de novembro), je la 14h, ĉe konfitejo kutime uzata de la tiĉina establo por siaj kunsidoj. Pliaj informoj atingos la legantaron de la Civita organo en la venontaj semajnoj.

 Jean JAURÈS

 

Civitanoj,

ĉivespere mi volas diri al vi, ke neniam ni estis, neniam de kvar-dek jaroj Eŭropo estis en pli minaca kaj pli tragika situacio ol tiu en kiu ni estas, je la horo, kiam mi havas la honoron alparoli vin. Ah! civitanoj, mi ne volas troigi la malhelecon de la bildo, mi ne volas diri, ke la rompo de diplomataj rilatoj, kiun ni eksciis antaŭ duonhoro, inter Aŭstrio kaj Serbio, nepre signifas ke milito eksplodos inter Aŭstrio kaj Serbio, kaj mi ne diras, ke se milito okazas inter Aŭstrio kaj Serbio, ĝi nepre disvastiĝos al la cetero de Eŭropo. Sed mi diras, ke staras kontraŭ nin, kontraŭ pacon, kontraŭ la vivon de homoj, je la nuna horo, teruraj riskoj, kontraŭ kiujn necesas, ke la eŭropaj laboristoj provu la plej altajn solidarecajn strebojn, kiujn ili povos provi.

Civitanoj,

la noto, ke Aŭstrio sendis al Serbio plenas de minacoj, kaj se Aŭstrio invadas tiun slavan teritorion, se ĝermanoj, aŭstra ĝermana gento, atakas la serbojn, kiuj apartenas al la slava mondo, pri kiuj rusaj slavoj sentas profundan simpation, oni devas timi kaj prognozi, ke Rusio eniros la konflikton. Kaj se Rusio eniras la konflikton por defendi Serbion, Aŭstrio, trovante antaŭ si du malamikojn, Serbion kaj Rusion, citos la aliancan traktaton, kiu ligas ĝin al Germanio, kaj Germanio sciigas, ke ĝi solidariĝos al Aŭstrio. Kaj se tiu konflikto ne restas inter Aŭstrio kaj Serbio, Rusio enmiksiĝinte, Aŭstrio vidos Germanion strariĝi ĉe ĝia flanko sur la batalkampo. Sed tiam, ne plu nur la traktato inter Aŭstrio kaj Germanio validas, sed ankaŭ la sekreta traktato pri kiu oni konas la ĉefajn klaŭzojn, kiu ligas Rusion kaj Francion, kaj Rusio diros al Francio:

"Mi havas kontraŭ min du malamikojn, Germanion kaj Aŭstrion, mi rajtas citi la traktaton, kiu ligas nin, nepras, ke Francio stariĝu ĉe mia flanko."

Je la nuna horo, eble estas la antaŭtago, kiam Aŭstrio impetos al la serboj, kaj tiam Aŭstrio kaj Germanio impetante al Serboj kaj Rusoj, jen Eŭropo flamiĝanta, jen la mondo flamiĝanta.

Dum horo tiom grava, kaj ankaŭ tiom plena de danĝeroj por ni ĉiuj, por ĉiuj patrujoj, mi ne volas perdi tempon por longe serĉi kulpecojn. Ni havas niajn. Moutet jam diris tion, kaj mi atestas antaŭ historio, ke ni antaŭvidis ilin, ke ni anoncis ilin, kiam ni diris, ke eniri Marokon, perforte, arme, estis komenci la tempon de ambicioj, de avidoj, kaj de konfliktoj, oni akuzis nin, kiel malbonajn francojn, sed ja ni havis zorgojn pri Francio.

Jen, bedaŭrinde, nia parto de kulpeco, kaj ĝi preciziĝas. Se vi konsentas pensi, ke ja pro la afero pri Bosnio-Hercegovino okazas konflikto inter Aŭstrio kaj Serbio, kaj ni, francoj, kiam Aŭstrio aneksis Bosnio-Hercegovinon, ni ne rajtis, nek povis, kontraŭmeti ian ajn riproĉon, ĉar ni estis enŝoviĝantaj en Marokon, kaj ni bezonis senkulpigi niajn propran pekon, senkulpigante tiujn de aliuloj.

Ja tiam, nia ministro pri eksteraj aferoj diris al Aŭstrio :

"Ni pardonas al vi Bosnio-Hercegovinon, kondiĉe, ke vi pardonas Marokon al ni" kaj ni promenigis nian pentofarajn proponojn de iu potenco al alia potenco, de iu nacio al alia nacio, kaj ni diris al Italio: "Vi povas iri en Tripolio, ĉar mi estas en Maroko, vi povas ŝteli ĉe la alia stratangulo, ĉar mi ŝtelis ĉe tiu ĉi stratfino."

Ĉiu popolo montriĝis tra la stratoj de Eŭropo, kun sia torĉeto en mano, kaj nun jen fajrego. Nu, civitanoj, ni havas nian parton de kulpeco, sed ĝi ne kaŝas kulpecon de aliaj, kaj ni rajtas kaj devas denunci, iaflanke, insidemon kaj perforton de la germana diplomatio, kaj aliflanke, hipokritecon de la rusa diplomatio. Rusoj, kiuj eble apogos Serbion kontraŭ Aŭstrio, kaj kiuj diros: "Mia koro de granda popolo slava ne eltenas, ke oni perfortas la etan popolon slavan de Serbio". Jes, sed kiu jam frapis Serbion al koro? Kiam Rusio intervenis en Balkanoj, en 1877, kiam ĝi kreis Bulgarion, ŝajne sendependa, kun la penso preni ankaŭ Serbion, ĝi diris al Aŭstrio: "Lasu min fari, kaj mi konfidos al vi regadon de Bosnio-Hercegovino. Regado, vi komprenas tion, kion signifas tio, inter diplomatoj, kaj de la tago, kiam Aŭstrio ricevis ordonon regi Bosnio-Hercegovinon, ĝi havis nur unu penson, regi ĝin laŭ siaj plej bonaj interesoj.

Dum la interparolado inter la ministro rusa pri eksterlandaj aferoj kun tiu de Aŭstrio, Rusio diris al Aŭstrio: "Mi permesos al vi aneksi Bosnio-Hercegovinon, kondiĉe ke vi permesos al mi havi marakceson proksime de Konstantinoplo." S-ro de Aerenthal faris signon, kiun Rusio komprenis kiel jesa, kaj permesis al Aŭstrio preni Bosnio-Hercegovinon, kaj kiam Bosnio-Hercegovino eniris en la poŝon de Aŭstrio, ĝi diris al Aŭstrio: "Nun estas mia vico por Nigra Maro." "Kio? Kion mi diris al vi? Nenion!" kaj de tiam okazas malkonkordo inter Aŭstrio kaj Rusio, inter S-ro Iswolsky, ministro pri eksteraj aferoj de Rusio, kaj S-ro de Aerenthal ministro pri eksteraj aferoj de Aŭstrio. Sed Rusio estis kunkrimulo de Aŭstrio por liveri la slavojn de Bosnio-Hercegovino al Aŭstrio-Hungario, kaj por korvundi la slavojn de Serbio.

Pro tio, ĝi envojiĝas, kie ĝi nun estas.

Se de tridek jaroj, se de kiam Aŭstrio regas Bosnio-Hercegovinon, ĝi estus farinta bonon al tieaj popoloj, ne okazus nun malfacilaĵoj en Eŭropo. Sed bigota Aŭstrio tiranis Bosnio-Hercegovinon. Ĝi volis per forto konverti ĝin al katolikismo, persekutante ĝiajn kredojn, ĝi starigis malkontenton de tiuj popoloj.

La koloniista politiko de Francio, la insidema politiko de Rusio, kaj la perfortema volo de Aŭstrio kontribuis al la nuna terura stato, en kiu ni estas. Eŭropo baraktas kvazaŭ en premsonĝo.

Nu, civitanoj! En la malheleco, kiu ĉirkaŭas nin, en la profunda malcerteco pri kio okazos morgaŭ, mi ne volas prononci parolon tro aŭdacan. Mi malgraŭ ĉio esperas ke, ĝuste pro la eksternorma grandeco de la minacanta ruiniĝo, je la lasta minuto, la registaroj rekonsciiĝos, kaj ni ne devos horortremi antaŭ la kataklismo, kiun kreus por la nunaj homoj eŭropa milito.

Vi vidis la balkanan militon. Preskaŭ tuta armeo pereis ĉu sur la batalkampo, ĉu en hospitalaj litoj, unu armeo ekiris kun tri-cent-mil homoj, ĝi lasis en la batalkampa tero, en la vojaj fosaĵoj kaj en la hospitalaj litoj infektitaj de tifo, cent-mil homoj el la tri-cent-mil.

Pensu kia estus ruiniĝo por Eŭropo: ne plu estus, kiel en Balkano, unu tri-cent-milhoma armeo, sed kvar, kvin aŭ ses du-milionhomaj armeoj. Kia buĉado! Kiaj ruinoj! Kiaj barbaraĵoj! Kaj jen kial, kiam la ŝtorma nubo jam estas super ni, jen kial mi volas ankoraŭ esperi, ke la krimo ne estos efektivigita. Civitanoj, se la ŝtormo ekflagrus, ĉiuj, ni socialistoj, zorgos por savi nin plej rapide el la krimo, kiun la regantoj faris. Atendante, se restas io al ni, se restas kelkaj horoj al ni, ni duoblos niajn strebojn por eviti la katastrofon. Jam, en Worwaerts, niaj socialistaj kamaradoj germanaj indigne kontraŭstaras al la aŭstra noto, kaj mi kredas, ke nia internacia socialista buroo estas kunvokita.

Kio ajn estus, civitanoj, kaj mi tion diras per ia malespero, nun kiam ni estas minacitaj per murdoj, sovaĝeco, estas nur unu ŝanco por daŭro de paco kaj savo de civilizacio. Tio estas unuiĝo de la laboristaro per ĉiuj siaj fortoj, kiuj konsistas en multaj fratoj, francaj, anglaj, germanaj, italaj, rusaj, kaj ke ni petu de ĉi tiuj miloj da homoj unuiĝon por forpeli la teruran premsonĝon per iliaj unuanimaj korbatoj.

Mi hontus pri mi mem, civitanoj, se estus eĉ unu el vi, kiu povus pensi, ke mi provas ŝanĝi al profito por balota venko, kiom valora ĝi estus, la dramon de okazintaĵoj. Sed mi rajtas diri al vi, ke vi ne devas neglekti eĉ unu okazon montri, ke vi staras kun tiu internacia socialista partio, kiu reprezentas, je la nuna horo, sub ŝtormo, la solan promeson de paco aŭ de restariĝo de paco.

Hodiaŭ, la 10an de oktobro 2026, je la 65a naskiĝdatreveno de Jean-Marc Leclercq, konata en Esperantujo kiel JoMo kaj jOmO (kaj je la 70a naskiĝdatreveno de Flo Martorell), aperis lia nova bita albumeto.

JoMo komencis sian muzikan karieron en 1977 kaj eklernis esperanton en 1988. Tial estis tute nature por li komenci komponi kaj kanti en la Internacia Lingvo. Post la albumoj “jOmO kaj Liberecanoj”, “jOmO friponas”, “jOmO slavumas”, “Mayoma kun jOmO afrikumas”, “jOmO okcitanas” kaj “Marta kaj jOmO kantas Mayoma-n” – jen lia nova sestitola albumeto “jOmO Popumas”.

Ĉi tiu albumo, registrita kun gitaristo el la grupo “Liberecanoj” kaj kun lia filino kiel kantistino, omaĝas la muzikon, kiu inspiris lin ekaperi sursceneje: la muzikon de la 1960aj kaj 1970aj jaroj. Tio estis la krepusko de la hipia movado, epoko de grandega kreivo kaj intelekta fermentado, regata de la lukto kontraŭ la Vjetnama Milito.

La unua kanto de la albumo, «Fragokampoj por ĉiam» (eble kelkaj jam komprenis la aludon), estas omaĝo al la rokgrupo The Beatles, kiu certe voligis multajn artistojn muzikumi dum adoleskaĝo. La teksto enhavas 19 titolojn de la fama brita grupo, tradukitaj en esperanton. Trovu ilin, se ankaŭ vi ŝategas tiun bandon.

«Agu por paco» rakontas kiel, speciale dum la Vjetnama milito, la junularo agadis por paco, kiu estis tiam granda komuna valoro. jOmO memoras kiel li estis impresita kiam li vidis surstrate dum infanaĝo la unuan manifestacion de sia vivo, kontraŭ tiu milito.

Per «Kiso dum Iso», jOmO volas omaĝi la grandan influon de usona nigrula muziko kiu inspiris multe la blankan poprokon per sia motown-ritmo de plurvoĉaj grupoj, ofte inaj. Estas ankaŭ nostalgia momento por la homoj, kiuj konis la faman germanan renkontiĝon inter Kristnasko kaj Novjaro: ISo, al kiu la grupo Amplifiki siatempe dediĉis kanton.

«Nur gravas la amo» enhavas mesaĝon en la titolo, dirante ke oni ne devas juĝi la elekton aŭ la emon al alia persono, ke tio estas persone kaj ke neniu estas koncernita per la tendencoj de aliaj homoj. Malfeliĉe, eĉ se progreso estas videbla en la socio, oni tamen devas senĉese rediri tiun mesaĝon.

«Nostalgio» temas pri la fama «postrenkontiĝa sindromo» de la esperantisto kiu retrovas la ĉiutagan vivon post momento de feliĉo en la internacia verda mondo. Eble ĉiu esperantisto jam travivis tiun senton.

«Funkolando» estas Esperanta traduko el la anglateksta kanto «Sexy Esperanto», kiu, kiel laŭ regulo de japanaj sportoj, uzis la «forton de la kontraŭanto» por reklamumi la internacian lingvon. jOmO esperas ke tiu danciga kanto sonados dum la esperantaj festoj ĉie en la mondo.

Al ĉi tiu albumeto kontribuis:
Jean-Marc Leclercq: tekstoj kaj muzikoj
jOmO: ĉefa kaj harmoniaj voĉoj, gitaroj
jOmO: elektra basgitaro
Jérôme Galaup: drumo
Pierre Bertrand (Poej): gitaro, genuŝtalgitaro
Marta Julia (filino de JoMo): harmoniaj voĉoj
Estelle Lahaix: harmoniaj voĉoj.

Registrado, miksado kaj mastrigado: Triboulet en Studio de la Trappe Donneville, Okcitanio, Francio.

Ĝi estas jam disponebla elŝute ĉe Vinilkosmo kaj aŭskultebla en la kutimaj elsendfluaj platformoj.

Legu pli:
Pri JoMo/jOmO https://www.vinilkosmo.com/eo/artiste/jomo
Pri la albumo: https://www.vinilkosmo.com/eo/blog/

Flo Martorell

La redakcio de “La Ondo de Esperanto” sendas gratulojn al JoMo kaj Flo okaze de iliaj naskiĝdatrevenoj kaj deziras al ili bonan sanon kaj pliajn kreajn sukcesojn!

Ĉi tiu artikolo aperis en la novaĵretejo “La Ondo de Esperanto”.
Ĉe represo aŭ citado bonvolu indiki la fonton:
“La Ondo de Esperanto” https://sezonoj.ru/2026/10/muziko-68/

Abonu “La Ondon de Esperanto” por 2026 kontraŭ nur 15 eŭroj kaj ricevu senpage la jarkolektojn por 2024 kaj 2025. Legu pli ĉe https://esperanto-ondo.ru/Lo-abon.htm
La Ondo de Esperanto en Telegramo: t.me/esperanto_news

The post jOmO popumas! appeared first on La Ondo de Esperanto.

10/10/2026 Deklaracio de la 99-a SAT-Kongreso https://satesperanto.org/spip.php?article5726 La 100a SAT-Kongreso okazos inter la 24a de julio kaj 31a de aŭgusto en Kragujevac, centraSerbio, kie SAT jam kongresis en 2018. Aliĝilo estas en preparo, kaj...

La 14-an de oktobro, Winnie the Pooh atingos cent jarojn! Tiu anglalingva porinfana libro, verkita de A. A. Milne, antaŭlonge aperis ankaŭ en belega Esperanta traduko, kun anglalingva antaŭparolo de Humphrey Tonkin, iama prezidanto de Universala Esperanto-Asocio (UEA). Jam aperis en uea.facila artikolo pri tiu libro, kaj ankaŭ pri La domo ĉe Pu-Angulo, la rakonto kiu ĝin sekvis. Ambaŭ artikolojn vi povas legi alklakante la ligilojn. La Libroservo de UEA nun proponas specialan oferton por la libro Winnie-la-Pu dum la tuta monato oktobro. Ĝi estos mendebla kun triona rabato, kontraŭ 8,20 eŭroj anstataŭ 12,30 eŭroj, eĉ se vi mendos nur unu ekzempleron. Sed indas mendi multe pli ol unu! Sekvu la ligilon ĉi tie por trovi la rabatitan libron. Ne forgesu diskonigi la informon inter viaj konatoj, amikoj, samlandaj esperantistoj, kaj per amas-komunikiloj kaj sociaj retejoj. Neniu donaco estas pli ŝatata ol aminda romano pri miel-frandema urseto... Maurizio Giacometto ('Rico')

Komencite per tre interesaj prelegoj kaj simpatia kvizo (pri kiuj en alia komuniko), la kvara Naturamika KulturSemajno de Esperanta NaturAmikaro disvolviĝis hieraŭ per sukcesa vesperumo, kun poezia deklamado kaj prezento de humura unuaktaĵo.

C-ano Giorgio Silfer akompanis per apenaŭ konataj historiaj detaloj sian deklamadon de Kaloĉaja poezio, laŭ subjektiva elekto de “Maja idilio” ĝis “Letero al William Auld”. Per “Heliketo” li eĉ proponis la muzikan arion kiun Kalocsay mem komponis. Ĉe la tributo al la lingvo kaj ĝia majstro, preskaŭ deviga por niaj poetoj almenaŭ ĝis la kvara literaturhistoria periodo inkluzive, li klarigis per la versoj de la granda Hungaro la konflikton inter tiu kaj la ordinara esperantistaro, lingve analoga al la propra. Kaj precipe la strofoj de Kalocsay mem, de erotiko al mortiga milito, montris la filozofian kaj psikologian itineron de la verkisto. D-ro Silfer ne tedis per prelego, sed lasis Kaloĉajon mem prezenti sin, en nokta ĝardeno, apud diskrete ŝprucanta fontano.

Kune kun Anĝelo García del Río (la Paciento), nature dotita je bildokrea stilo, la aŭtoro kaj reĝisoro (la Specialisto) rolis poste en la satira “Dialogo kun la glotologo”, kiu amuzis la publikon. La (iom pli ol) skeĉo estas bona entreo, atende al la teatra monologo de Arno Lagrange.

virtuale laŭtlegas Artema G.

Ĉu tornadoj, vulkanerupcioj aŭ tertremoj: Kelkaj bestoj povas antaŭkonjekti natureventojn, ili havas apartan senson por tio. Tion nun esploristoj volas elprofiti.

Grupo da orflugilaj kantbirdoj dum pasinta printempo estis alvenintaj ĵus en sia kovejo en la Apalaĉa montaro, kiam la birdoj subite denove eksurvojiĝis. Dum la sekvaj kvin tagoj ili denove flugis 1500 kilometrojn, evidente por fuĝi de forta ventego kiu rapidege alproksimiĝis al ilia kovejo. La kroma flugado ja prezentis enorman ŝarĝon por la etaj migrantaj birdoj, tamen en tiu situacio tio savis ilian vivon.

Plej mirige tamen estis ke la birdoj startis unu ĝis du tagojn antaŭ ol la unuaj tornadoj alvenis fine de aprilo en la regiono. "Kiam la meteorologoj diris al ni en la televido ke ŝtormo alproksimiĝas al ni, tiam la birdoj jam estis survoje", diras sciencistoj de la universitato de Kalifornio, kiuj hazarde kune kun gekolegoj malkovris la rimarkindan konduton de la birdoj.

La esploristoj volis nur testi, ĉu la birdoj kiuj pezas nur kelkajn gramojn, entute kapablas porti birsendilojn. Tion ili certe kapablis, kiel montriĝis kiam la birdoj fuĝis antaŭ la minacantaj tornadoj. La esploristoj supozas ke la bestoj reagas je infrasonoj kiujn produktas fortaj ŝtormoj.

Estas multaj raportoj pri stranga konduto de bestoj antaŭ ol naturkatastrofoj trafas regionon. De jarcentoj japanoj scias ke siluroj kvazaŭ freneziĝas antaŭ tertremo. La fiŝoj tial dum longa tempo estis konsiderataj kiel kaŭzantoj de terpuŝoj. Antaŭ la cunamo en Indonezio antaŭ dek jaroj akvobufaloj nervoziĝis. Nun germana esploristo volas vojaĝi tien por pendigi birsendilojn al la kolo de la bestoj por ke ili transmitu sian moviĝoskemon al la esploristoj. Oni esperas ke la konduto de la bestoj estos utiligebla por frua avertado.

Ĉe la vulkano Etna en Sicilio nuntempe la esploristoj kontrolas kaprojn kiuj laŭ rakontoj de sicilianoj nervoziĝas iom antaŭ ol la vulkano elkraĉas lafon. La germana esploristo supozas ke la kaproj flaras la elgasiĝojn de supreniĝanta lafo. Vulkanologoj kaj ekspertoj pri tertremoj trovas liajn teoriojn interesaj, sed ili vere nur konvinkiĝos kiam la ekologiisto pri konduto korekte prognozos erupcion de vulkano aŭ terpuŝon. Certe ne ĉiuj bestospecioj taŭgas same kiel vivantaj fruavertaj sistemoj, diras la esploristoj. Kaj ankaŭ ene de unuopa specio troviĝas grandaj diferencoj inter unuopaj bestoj.

La progresoj en la teknologio nur nun ebligas tiun esploradon. "Ĝis nun oni traktis nin kiel fontoserĉantoj per divena vergo", li diras. "Nu ni havas la eblecon utiligi la percepton de la bestoj por ni homoj".

La 16-18an de oktobro en Samara (Ruslando) okazos la kvara renkontiĝo Tempoj kaj Urboj – 4 (TkU-4). Eblas veni la 13an de oktobro por eksterurbaj ekskursoj.

La temo de la nuna renkontiĝo estas la jaro 1878, kiam Zamenhof finverkis sian unuan Praesperanton «Lingwe Uniwersala» — la antaŭprojekton de Esperanto. (La temoj de la antaŭaj TkU estis: 1859 — Penza, 1865 — Jaroslavl, 1874 — Tula.)

Dum TkU eblas misteraj eventoj kaj koincidoj, kaj la urbo Samara kun la temo «1878» estis elektita ne hazarde: ĝuste en la nuna jaro 2026, la jaro de Ruĝa ĉevalo laŭ la orienta kalendaro. Kaj ne hazarde ni denove kolektiĝos en nia amata Publika biblioteko. TkU estas esplora kaj sciiga renkontiĝo, kaj ĝiaj partoprenontoj povos esti loĝantoj de tiu tempo kaj viziti, ekzemple:

– la unuan geologian kongreson,
– la plej faman juĝan proceson de la 1878-a jaro,
– la unuan spektaklon de populara opero
kaj, certe, ekĝoji pri la fino de la Ruslanda-Turkia milito kaj ekscii pri kontribuo de Samara por tiu evento.

Bonvenas viaj propraj esploroj pri tiu jaro.

Petu informojn ĉe Jelena Kuznecova:
Telefono: +7 958 840 5504
Vk: https://vk.ru/id522330085

Ĉi tiu artikolo aperis en la novaĵretejo “La Ondo de Esperanto”.
Ĉe represo aŭ citado bonvolu indiki la fonton:
“La Ondo de Esperanto” https://sezonoj.ru/2026/10/ruslando-82/

Abonu “La Ondon de Esperanto” por 2026 kontraŭ nur 15 eŭroj kaj ricevu senpage la jarkolektojn por 2024 kaj 2025. Legu pli ĉe https://esperanto-ondo.ru/Lo-abon.htm
La Ondo de Esperanto en Telegramo: t.me/esperanto_news

The post Samara: Tempoj kaj Urboj – 4 appeared first on La Ondo de Esperanto.

Jen listo de plej popularaj afiŝoj dum pasinta septembro:

1. Kio estas Esperanto, spektita 9 fojojn, de 7 homoj
2. Mia somera taglibro 2026 8 spektoj de 7 homoj
3. “Aventuro” de Tatjana Terehhova 2026 09 20 7 spektoj, 7 homoj
4. EsKu – Epizodo 84 – Ruben Fernandez Asensio 7 spektoj de 7 homoj, kompare “Aventuro” ricevis 3 ŝatojn, tial la ordigo
5. Kiam mankas homa tuŝo 7 spektoj kaj 6 spektintoj
6. Kvar jarojn poste … (Esperanto) denove 7 spektoj kaj 7 spektintoj, ĉi foje, la grava diferenco kun “Kiam mankas…” estis ke la rekomendoj de “kiam mankas” estis sekvitaj 13 fojojn, dum rekomendoj de “kvar jaroj poste” estis sekvataj 10 fojojn. Tio signifas ke eĉ kun malpli de spektantoj, “kiam mankas” pli helpis la ekosistemon
7. Ekparolu James Sheila FINAL 8 spektoj kaj 7 spektintoj, denove, rigardante nur spektoj, strangas nur la 7a pozicio, sed ĉi kaze la grava parametro estis nur 1 ŝato kaj rekomendoj estis sekvataj nur 3 fojojn
8. Ĉu vi savus dronantan infanon? 7 spektoj de 7 homoj.
9. Lola Carmesí – Paŝo Post Paŝo | Esperanto Originala Kanto 6 spekotj de 6 homoj
10. “Tago De Urbo” en nia urbo 6 spektoj de 5 homoj

Denove, resume, entute 1017 spektoj, dividitaj inter 557 afiŝoj, kaj rekomendoj de tubaro estis sekvataj 799 fojojn. Simila situacio al pasinta monato.

Malsata infano malfacile lernas. Kiam la stomako estas malplena, eĉ simpla matematika problemo povas ŝajni malproksima kaj sensenca. La lernolibro estas senpaga, la instruado estas senpaga, tamen malsato staras inter la lernanto kaj la leciono. Se ni vere volas, ke ĉiu infano havu egalan ŝancon por lerni, ne sufiĉas malfermi la lernejan pordon. Ni devas certigi, ke la infano povas resti tie kaj atenti.

Anne Carson ricevis la literaturan Nobel-premion hieraŭ, krone al pli fruaj usona PEN-premio kaj hispana Princino de Asturio; ĉi-lastan ricevis du jarojn antaŭe Ana Blandiana, kiun mi konis kaj aprezis kiel rumanan disidentinon dum la verkistara mondkongreso en Gvadalajaro (Meksiko, 1996), tiam rezignantan kandidatinon al la prezido de PEN Internacia, post la kara amiko Ronnie Harwood. 

La sukcesoj de Anne Carson interalie signifas novan orientiĝon en la okcidenta civilizo, kiu ŝajnas remalkovri helenismon. Certe, proponante Odiseadon la nuntempa filmindustrio obeas holivudan kriterion per la kutima kamerao de Disneyland; sed Ameriko sukcesas per la voĉo de la kanada poetino proponi tute alian fokusan profundon.

Legu pli en Literatura Foiro n-ro 344

  

 B.Traven

Marŝo en la regnon de l' mahagono 

romantraduko

mahagonciklo 3

Ĉapitro 1

Ĉapitro 2

Ĉapitro 3

Ĉapitro 4

Ĉapitro 5

Ĉapitro 6

Ĉapitro 7

Ĉapitro 8

Ĉapitro 9

Ĉapitro 10

GLOSARO

Kadre de la 112a Universala Kongreso de Esperanto (UK), okazonta de la 3a ĝis la 10a de julio 2027 en Melburno/Narrm, Aŭstralio, okazos la 80a sesio de la Internacia Kongresa Universitato (IKU). Universala Esperanto-Asocio (UEA) kaj Akademio Internacia de la Sciencoj (AIS) invitas universitatajn instruistojn, aliajn kvalifikitajn fakulojn kaj agnoskitajn spertulojn proponi prelegojn por la scienca programo de la UK.

Proponoj estu senditaj al la IKU-sekretario, José Antonio Vergara, per la retadreso iku@uea.org, plej laste la 31an de decembro 2026. Oni bonvolu atenti la pli fruan limdaton ol en antaŭaj jaroj: la UK en 2027 okazos jam komence de julio, kaj la ĉi-alvoka limdato celas doni sufiĉan tempon por la elekto de la prelegoj, preparado de la kongresa programo kaj redaktado de la IKU-libro.

La proponataj prelegoj estu fake solidaj, interesaj kaj kompreneblaj por vasta klera publiko. Bonvenas proponoj el ĉiuj sciencaj kaj fakaj kampoj. La propono enhavu la titolon kaj skizan resumon de la prelego, koncizajn biografiajn informojn pri la proponanto kaj mallongan liston de ties ĉefaj fakaj aŭ sciencaj publikaĵoj. Aparte bonvenas proponoj de personoj, kiuj ankoraŭ ne aŭ nur malofte prelegis en IKU. UEA ankaŭ kuraĝigas kandidatiĝojn el kiel eble plej diversaj landoj, mondregionoj, generacioj, genroj kaj fakaj medioj. La proponojn prijuĝos la IKU-komisiono laŭ iliaj scienca kaj faka kvalito, originaleco, intereso por la kongresa publiko kaj taŭgeco por la programo. La nombro de prelegoj estas limigita, kaj la elekto dependos de la faka pritakso kaj de la disponebla kongresa programo.

La scienca programo de la UK tradicie ampleksas plurajn reciproke kompletigajn formojn de sciencaj kaj fakaj programeroj. Kadre de la nuna alvoko eblas proponi kontribuon laŭ tri manieroj: IKU-prelego, IKU-AIS-kurso kaj prelego en la Scienca Kafejo (SK). Ordinara IKU-prelego devas daŭri ĉirkaŭ 45 minutojn. Kandidato al IKU-prelego povas indiki sian pretecon partopreni ankaŭ en la komuna eduka programo de IKU kaj AIS, nome la IKU-AIS-kurso. Tio signifas, ke krom la IKU-prelego okazu dua samtema komplementa prezento: tiu prezento kaj la IKU-prelego kune formu specon de mallonga kurso, post kiu la publiko havas la eblon ekzameniĝi kaj, se sukcesa, ricevi AIS-atestilon. Kaj kadre de la Scienca Kafejo eblas rekte proponi pli mallongan, ĉirkaŭ duonhoran kaj pli popularnivelan prezenton. Opcie, kandidato al IKU-prelego povas ankaŭ indiki, ĉu, se la propono ne estos elektita por IKU, ĝi povos esti konsiderata por SK. Ĉiel ajn la IKU-komisiono povas proponi, ke kandidato estu konsiderata por alia el tiuj kategorioj ol tiu origine proponita, kondiĉe de la konsento de la kandidato.

La tekstoj de la elektitaj prelegoj devas esti ĝustatempe preparitaj – principe ĝis la 28a de februaro 2027 – por esti publikigitaj en la IKU-libro, kiu kolektas kaj konservas la sciencan enhavon de la kongresa programo.

Ĉiu elektita kontribuo rajtas je honorario laŭ kelkaj kondiĉoj. En 2027 IKU-prelego ricevos honorarion de ĝis 260 EUR; elektita IKU-AIS-kurso, ĝis 300 EUR; kaj elektita SK-prelego, ĝis 130 EUR. Laŭ la IKU-regularo duono de la IKU-honorario estas pagata pro ĝustatempa livero de la prelegoteksto kaj la alia duono pro fizika prezento de la prelego dum la UK.

La surloka prezento en Melburno/Narrm estas forte dezirata. Defora partopreno povus esti nur escepte konsiderata. La kondiĉoj por eventuala defora prezento estos komunikitaj al la koncernaj elektitaj kandidatoj antaŭ ilia definitiva konfirmo. Surlokaj prelegantoj devas esti aliĝintaj kongresanoj de la 112a UK. Por aliĝi al la 112a UK aliru: https://uk.esperanto.net.

La sciencaj prelegoj prezentitaj dum la UK povos ankaŭ esti konsiderataj por la Premio Charles Power por scienco, starigita por stimuli sciencan agadon en Esperanto. La premio distingas elstarajn longajn kaj mallongajn sciencajn prelegojn; la detaloj pri la premioj por 2027 estos anoncitaj aparte.

La 80a sesio de IKU en Melburno/Narrm estos speciala okazo por kunigi fakulojn el diversaj landoj kaj sciencaj kampoj kaj montri la kapablon de Esperanto servi al altnivela internacia scienca kaj faka komunikado. Pliaj informoj kaj materialoj de antaŭaj sesioj troviĝas ĉe https://uea.org/kongresoj/universitato. Demandojn pri la alvoko oni povas direkti al la IKU-sekretario per iku@uea.org. La IKU-buĝeto estas parto de la UK-buĝeto. Por subteni la IKU-agadon donacoj bonvenas al la kaso de la Universala Kongreso.

Fonto: Gazetara Komuniko de UEA, 2026, №1338.

Abonu “La Ondon de Esperanto” por 2026 kontraŭ nur 15 eŭroj kaj ricevu senpage la jarkolektojn por 2024 kaj 2025. Legu pli ĉe https://esperanto-ondo.ru/Lo-abon.htm
La Ondo de Esperanto en Telegramo: t.me/esperanto_news

The post UEA invitas proponojn por la Internacia Kongresa Universitato en Melburno appeared first on La Ondo de Esperanto.

Ĉu plaĉus al vi trovi mesaĝon en botelo? Tiu ideo plaĉas al ĉiuj, ĉu ne? Jam de jarcentoj, homoj ŝatas sendi botelojn laŭ riveroj kaj maroj kun mesaĝoj al malproksimaj lokoj. Helpo-petoj, esperoj kaj revoj, kaj salutoj de lando al lando: ĉiuj estas ĵetitaj en la akvon por ke nekonatoj trovu kaj legu ilin. Kiam artistino Nicola White ekloĝis antaŭ kelkaj jaroj en Londono, ŝi serĉis historiajn objektojn ĉe la bordoj de Tamizo, la granda rivero, kiu fluas tra Londono. Post nelonge, tute hazarde, ŝi trovis botelon kun mesaĝo. “Verdire, trovis ĝin nia hundino Miŝa. Ŝi ege ŝatis kapti plastajn botelojn, kiujn mi ĵetis en la akvon por ke ŝi reportu ilin. Ŝi alkuris kun botelo en la buŝo, kaj mi rimarkis, ke estas io interne, volvita paperfolieto. Ĝi estis mesaĝo de juna knabino, kiu volis scii, kiun distancon la botelo flosos antaŭ ol oni trovos ĝin. Ŝi donis ankaŭ sian retadreson, por ke la trovinto kontaktu ŝin.“ De tiam, Nicola aktive serĉas mesaĝojn en boteloj. Ŝi jam trovis pli ol 130. Ĉiu el ili havas sian propran historion: interalie estis petoj pri laboro, am-esprimoj kaj saĝaj vortoj. Ŝi ĉiam esperas trovi tre malnovajn mesaĝojn, sed tiuj, kiujn ŝi trovas, plej ofte estas relative lastatempaj, el la lastaj dek du jaroj. Se vi volas sendi mesaĝon en botelo, Nicola rekomendas, ke vi skribu per krajono, ne per inko-skribilo. Ŝi klarigas, ke la suno paligas inko-skribaĵojn, ĝis ili ne plu estas legeblaj. Krom boteloj, ŝi trovis multajn interesajn kaj historiajn objektojn en la koto de Tamizo: pecojn de malnova ligno, metalo, ceramikaĵo aŭ vitro, kaj multajn argilajn pipojn. Kelkaj el tiuj objektoj aĝas centojn da jaroj, kaj ĉiu havas sian propran sekretan rakonton. “Kion ili rakontus, se ili povus paroli?” Nicola demandas sin. “Ĉu ĉi tiu peco de ligno venas de ŝiprompaĵo? Kiu ĵetis ĉi tiun pipon en la riveron?” Inspiras ŝin la mistero de tiuj rakontoj, kune kun la paco kaj trankvilo de la rivero. Ŝi ĝuas krei artaĵojn el tiuj forgesitaj, iam amataj aŭ forĵetitaj aĵoj, kaj tiel doni al ili novan celon kaj novan vivon. Ankaŭ ŝi sendas laŭ la rivero siajn proprajn mesaĝojn en boteloj, inspirite de la emocia forto de tiu speco de komunikado. Kiam oni ĵetas mesaĝon en la riveron, oni devas rezigni ĉiajn atendojn kaj esperojn pri la sekvoj. Tutsimple, oni ne scias, kiam aŭ eĉ ĉu iu trovos ĝin. "Tio estas tre speciala por mi,” ŝi klarigas. “Rezigni la sekvojn, rezigni la atendojn estas tio, kion mi provas fari nun en mia propra vivo." Botelpoŝto ofte ne sukcesas, kaj ĝi povas daŭri sufiĉe longan tempon... sed indas atendi! Craig Williams

Gérard de NERVAL

 

 

 COLETTE

 

 

 

Jen alia novelo kiu aperis en la kolekto Les vrilles de la vigne (La spiralaĵoj de la vito) kiu arigas novelojn kun membiografia fono. Ĉi tiu traduko estis publikigita en la N° 52-53 (februaro-junio 2025) de Beletra Almanako. Mi dankas sinjoron István Ertl pro liaj trafaj rimarkoj kaj korektoj.

 

La spiralaĵoj de la vito

 

Iam, la najtingalo ne kantis nokte. Ĝi havis afablan voĉfadeneton kaj lerte uzis ĝin de mateno ĝis vespero, kiam la printempo ĵus alvenis. Ĝi vekiĝis kun siaj kamaradoj, en griza kaj blua ektagiĝo, kaj ilia timema vekiĝo skuis la majskarabojn dormantajn sub siringaj folioj.

Ĝi enlitiĝis ĉirkaŭ la sepa, aŭ sepa kaj duono, ie ajn, ofte en la florantaj vitoj, kiuj odoras rezedon, kaj ĝis la mateno faris kompletan dormon. 

Iun printempan nokton, la najtingalo dormis staranta sur juna sarmento, kun ŝvela kropo kaj klinita kapo, kvazaŭ kun gracia nukparalizo. Dum ĝia dormo, la kornoj de la vito, tiuj spiralaĵoj rompiĝemaj kaj algluiĝemaj, kies okzala freŝa acideco ekscitas kaj sensoifigas, la spiralaĵoj de la vito tiun nokton kreskis tiel dense, ke la najtingalo vekiĝis tute ŝnurita, kun la kruroj implikitaj en forkiĝintaj ligaĵoj, kaj senpovaj flugiloj.

Ĝi kredis perei, baraktis, eskapis nur danke al mil penoj, kaj dum la tuta printempo ĵuris ne plu dormi, tiom longe, kiom kreskos la spiralaĵoj de la vito.

Jam la sekvan nokton ĝi kantis, por resti sendorma:

Dum la vito ŝosas, ŝosas, ŝosas... 

Mi ne plu dormos! 

Dum la vito ŝosas, ŝosas, ŝosas...

Ĝi variigis sian temon, girlandis ĝin per silabkantoj, enamiĝis al sia voĉo, iĝis tiu kantisto senbrida, ebria, anhelanta, kiun oni aŭskultas kun la neeltenebla deziro vidi ĝin kanti.

Mi iam vidis najtingalon kanti sub la luno, liberan najtingalon, kiu ne sciis sin gvatata. Foje ĝi interrompas sin, kun klinita kolo, kvazaŭ por aŭskulti en si mem la daŭradon de ĉesinta noto... Kaj ĝi reekas, per sia tuta forto, ŝvelinta, kun klinita kolo kaj mieno de enamiĝinta malespero. Ĝi kantas por kanti, ĝi kantas tiel belajn aferojn, ke ĝi ne plu scias, kion ili signifas. Sed mi, mi ja daŭre aŭdas tra tiaj oraj notoj la sonojn de basa fluto, la tremantajn kristalajn trilojn, la purajn kaj viglajn kriojn, mi daŭre aŭdas la unuan naivan kaj teruritan kanton de la najtingalo kaptita de la spiralaĵoj de la vito.

Dum la vito ŝosas, ŝosas, ŝosas...

Rompiĝemaj kaj algluiĝemaj, la spiralaĵoj de amara vito estis ligintaj min, dum en mia printempo mi dormis en feliĉa kaj fidema dormo. Sed mi rompis, per terurita eksalto, ĉiujn tiujn torditajn fadenojn, kiuj jam fiksiĝis al mia karno, kaj mi fuĝis... Kiam la torporo de nova miela nokto pezis sur miajn palpebrojn, mi ektimis la spiralaĵojn de la vito kaj mi laŭtege ĵetis plendon, kiu rivelis mian voĉon.

Tutsola, vekiĝinta en la nokto, mi nun rigardas la voluptan kaj malgajan astron alsupri antaŭ mi... Por malpermesi al mi refali en feliĉan dormon, en la mensoga printempo kiam floras la hoka vito, mi aŭskultas la sonon de mia voĉo. Foje, mi febre krias tion, kion 123 oni kutime prisilentas, kion oni tre mallaŭte murmuras, – kaj mia voĉo malvigliĝas ĝis murmuro, ĉar mi ne aŭdacas plu paroli.

Mi volas diri, diri, diri ĉion, kion mi scias, kion mi pensas, kion mi divenas, ĉion, kio ravas min, kio vundas min kaj mirigas min. Sed ĉiam estas, ĉirkaŭ la tagiĝo de tiu brua nokto, prudenta mano malvarmeta, kiu metiĝas sur mian buŝon, kaj mia krio, ekzaltiĝonta, subiras al modera babilado, al parolemo de infano kiu laŭte parolas por kuraĝigi sin kaj elturmenti sin...

Mi ne plu spertas feliĉan dormon, sed mi ne plu timas la spiralaĵojn de la vito.

 

 

Manĝado en komuneco en la ĉiutago fariĝas por multaj homoj defio. Aktuala prilumigo tamen montras kiom gravas por la metabola sano manĝi kun proksimaj personoj. La esploristoj trovas ankaŭ taŭgan nomon por la fenomeno.

De la 9a ĝis la 16a de aŭgusto 2026 Tiana, apud Barcelono, fariĝis la centro de la Esperanta junulara vivo. En la junulargastejo “La Conreria” okazis la 82a Internacia Junulara Kongreso (IJK), organizita de TEJO kun la loka kunlaboro de la Kataluna Esperanto-Junularo (KEJ). Por la kataluna Esperanto-movado ĝi estis multe pli ol internacia kongreso. Ĝi estis la kulmino de procezo, kiu dum ĉirkaŭ dek jaroj iom post iom revigligis la junularan agadon en Katalunio.

De RenKEJtiĝo ĝis IJK

La nuna forto de la kataluna junulara movado ne aperis subite. Post periodo de malaktiveco, nova generacio de junaj esperantistoj komencis rekonstrui la agadon kaj doni al ĝi novan impulson. Sed en 2023 RenKEJtiĝo okazis en Manresa, kunveno kiu montris, ke en Katalunio denove ekzistas junulara komunumo kapabla kunveni, organizi kaj krei. La evento estis ankaŭ raportita en “La Ondo de Esperanto”, same kiel poste multaj aliaj katalunaj aranĝoj.

Tio estas grava parto de la historio de la nuna IJK. Dum la lastaj jaroj la kataluna junularo ne nur partoprenis internaciajn eventojn, sed iom post iom akiris sperton en ilia organizado: RenKEJtiĝoj, kursoj, bierumadoj kaj aliaj agadoj kreis komunumon, kiu povis transiri de la organizado de malgrandaj lokaj aranĝoj al multe pli ambicia projekto: gastigi IJK-n. Jam antaŭ la IJK, la kataluna movado estis konata pro siaj regulaj agadoj kaj kreskanta vigleco. La decido gastigi IJK-n en Katalunio do estis samtempe la pinto kaj nova paŝo de tiu evoluo.

La suneklipsa IJK

“La IJK estis aparte memorinda pro la plena suna eklipso de la 12a de aŭgusto. La natura fenomeno estis unu el la ĉefaj allogaĵoj de la kongreso kaj donis al ĝi scenon, kiun malfacilas ripeti”, – skribis en sia artikolo Jordi Calafí, unu el la ĉefaj aktivuloj de la nova generacio de la junulara movado en Katalunio. (Foto: Irene Albert)

La IJK estis aparte memorinda pro la plena suna eklipso de la 12a de aŭgusto. La natura fenomeno estis unu el la ĉefaj allogaĵoj de la kongreso kaj donis al ĝi scenon, kiun malfacilas ripeti. La kongresanoj povis kune travivi tiun maloftan momenton, inter la internacia etoso de la IJK kaj la mediteranea pejzaĝo de la regioneto “Maresme” kaj de urbeto Comarruga, kie la ekskursantoj spertis 100% da mallumeco.

La programo estis konstruita ĉirkaŭ la kongresa temo “Naturo el la homaj okuloj”, kiu permesis esplori la rilaton inter homoj kaj naturo el multaj malsamaj perspektivoj. La kongresejo mem, La Conreria en Tiana, troviĝis meze de arbaro, de kie oni povis vidi la Mediteranean Maron. La programo estis tre varia: okazis programeroj en la naĝejo, pri jogo, tradiciaj dancoj (Sardana, bastondanco…), enkonduko al Toki Pona, kursoj de Esperanto kaj multaj kursoj kaj aktivecoj pri la kataluna lingvo, kulturo kaj historio. Estis ankaŭ multaj prelegoj kaj debatoj pri diversaj temoj, krom la plurhora kunsido de la Komitato de TEJO.

La rilato kun la naturo aperis ne nur en la diskutoj: unu ekskurso kondukis la partoprenantojn al bruligita arbaro, kie oni parolis pri arbaraj fajregoj kaj ties sekvoj. Samtempe, la kongreso estis ankaŭ granda kultura festo. Inter la koncertoj elstaris tiu de Indubio, kiu estis tre sukcesa, same kiel koncertoj de Kimo, “La Perdita Generacio”, Johano en la gufujo kaj aliaj muzikistoj.

La temo ligiĝis ankaŭ al la kataluna kunteksto de 2026, la Jaro Gaudí, kaj al la natura evento, kiu markis la kongresan semajnon: la plena suneklipso. Krom la programo en Tiana, okazis ekskursoj al Barcelono kaj al Subirats, la Esperanta Urbeto en la regiono Penedès, kie la urbodomo akceptis la kongresanojn; poste la grupo iris al la strando de Sitges. Post la oficiala fino de la kongreso, parto de la partoprenantoj daŭrigis la kunvivadon per improvizita postkongresumado.

Entute aliĝis ĉirkaŭ 300 homoj el pli ol kvardeko da landoj. Tiel la IJK fariĝis samtempe internacia junulara renkontiĝo, kultura festivalo kaj okazo por konatiĝi kun Katalunio: de ĝiaj arbaroj kaj Mediteranea Maro ĝis ĝia lingvo, muziko, arkitekturo kaj urboj.

La plej bona evento laŭ la rangigo “Laŭsperte”

Malantaŭ tiu semajno de festo troviĝas jaroj da laboro kaj multaj horoj da volontula laboro. Organizi internacian kongreson de tiu grandeco estis grandega defio por la kataluna teamo. Estis defioj pri loĝado, transporto, manĝado, teknika preparado, homfortoj kaj dekoj da aliaj detaloj. Inter la plej malfacilaj temoj estis ankaŭ la financoj. La oficiala IJK-retejo mem substrekis la gravecon de donacoj por povi kovri la kostojn de profesia kaj riĉa kongresa programo.

Ankaŭ indas diri ke la kongreso estis voĉdonita kiel la plej bona Esperanto-evento en la rangigo “Laŭsperte” de TEJO. Tiu rekono estas aparte ĝojiga por ĉiuj organizantoj, kiuj dum monatoj fortege laboris.

Alia pozitiva rezulto estas, ke la IJK donis al tuta generacio sperton, kontaktojn kaj konfidon por pli organizi viglajn movadojn en la hejmaj landoj de partoprenantoj: Francio, Brazilo, Usono…
Do nun, rigardante malantaŭen, unu afero estas klara: la jaroj da laboro estis vere fruktodonaj. La nigra suno pasis, sed la kataluna junulara movado denove brilas.

Jordi Calafí

Fotoj: Lucía Montserrat Fernández Barrera (grupfoto), Foto de Irene Albert (suneklipso)

Ĉi tiu artikolo aperis en la septembra (aŭtuna) eldono de “La Ondo de Esperanto” (2026).
Ĉe represo aŭ citado bonvolu nepre indiki la fonton:
Papere: La Ondo de Esperanto, 2026, №3 (329).
Rete: La Ondo de Esperanto https://sezonoj.ru/2026/10/ijk-2/

Abonu “La Ondon de Esperanto” por 2026 kontraŭ nur 15 eŭroj kaj ricevu senpage la jarkolektojn por 2024 kaj 2025. Legu pli ĉe https://esperanto-ondo.ru/Lo-abon.htm
“La Ondo de Esperanto” en Telegramo: t.me/esperanto_news

The post La 82a IJK: kulmino de jardeko da junulara renaskiĝo en Katalunio appeared first on La Ondo de Esperanto.

Kvankam membroj de la majoritato, la katalunistoj de la partio Junts per Catalunya voĉdonis pasintsemajne kontraŭ la dekretoj de ĉefministro Sanchez, socialisto; danke al ili la registaro perdis la plimulton kaj la prezidanto anoncis sian rezignon: la hispana parlamento estas dissolvita kaj la popolo voĉdonos 29 novembro 2026. 

Iom ironie, la gvidanto de Junts nomiĝas Carles Puigdemont: kondamnite pro la klopodo sendependigi Katalunion, lin liberigis amnestio promulgita ĝuste de kabineto Sanchez. Plia koincido: la konstitucia tribunalo en Madrid hieraŭ verdiktis kontraŭ la lasta apelacio, tiel ke baldaŭ Puigdemont povus reveni al la patrolando: ĉu ĝustatempe por balotkampanjo kontraŭ la socialistoj?

La katalunisma partio faligis la koalicion pro la taktika konverĝo kun la kristandemokratoj kaj la ekstrema dekstro. Alia katalunisma partieto (Esquerra Republicana de Catalunya) distanciĝis de Junts. La esperantistoj katalunistoj subtenas ambaŭ partiojn: teorie eble ERC pli ol Junts, sed reale eblas la inverso. Ankaŭ ĉar la plej maldekstraj esperantistoj (anarkiismaj) principe ne voĉdonas, teknike favorante la statistikan superecon de Junts. 

La krizo en Hispanio ne originas el la demonstracioj pro la lerneja situacio, kiel en Francio nuntempe, sed el la demostracioj pro la loĝeja situacio, prajmita de la deloĝigo ordonita al 87-jarulino. La dekretoj strebis korekti la situacion, sed ili koliziis kun la interesoj de la etaj proprietuloj, interalie en Katalunio.

07/10/2026 La enhavlisto de la oktobra kajero: 195 ... La lando, kie Esperanto estas monda lingvo 197 ... Eventoj: Mia partopreno en la 59-a Kongreso de ILEI 198 ... Universala Kongreso: Salutmesaĝo de de la la Prezidanto de Konferenco de Neregistaraj...

Vendredon la 9an de oktobro 2026 la programo de la 4a NaturAmika KulturSemajno en Esperanto en Malago antaŭvidas du teatraĵojn de Giorgio Silfer: “Dialogo kun la glotologo”, kie kunrolas Ángel García del Río, kaj “Sur la fina benko”, kie kunrolas Viviana Piccinini. La aktorino malsaniĝis kaj la duan dramon anstataŭos omaĝo al Kolomano Kalocsay, kiu interalie naskiĝis ĝuste la 6an de oktobro 1891.

C-ano Giorgio Silfer, kunaŭtoro de “Historio de la esperanta literaturo”, gvidos poezian promenadon tra la ĝardenoj de la kongresejo, deklamante diversajn poemojn de la eminenta hungaro, kies verketo “Mondo kaj koro” markas la ekon de la dua periodo en nia literaturhistorio.

La omaĝo estos registrita kaj disponebla por la publiko tra Esperanta Kulturservo.

 

Tiun ĉi laboraĵon mi faradis dum 4 jaroj kunlabore kun studentoj, kiuj la lingvon lernis en jaroj 2010 – 85.

En majo 1991 aperis la proveldono de “La Ondo de Esperanto”, kaj ĝis aŭtuno 1997 ĝi aperis kiel dumonata soci-kultura revueto. En aŭtuno 1997 “La Ondo” iĝis ĉiumonata gazeto, ensorbinta la primovadan parton de “Ruslanda Esperantisto”. En 2007 estis lanĉita bitversio de “La Ondo” laŭ la pdf-normo, kaj dum dek jaroj kunekzistis la papera kaj reta formoj. En decembro 2016 estis eldonita la lasta papera “Ondo”, kaj dum 2017-19 nia bitgazeto aperis ĉiumonate laŭ la normoj pdf kaj ePub.

En januaro 2020 la novaĵretejo “La Balta Ondo”, kiun ni fondis en 2010, ricevis la nomon “La Ondo de Esperanto” kaj de tiam dum pli ol 2.400 tagoj en ĝi ĉiutage aperas almenaŭ unu nova teksto; la samnoma bitgazeto por sep jaroj iĝis trimonata, ampleksa (ĉirkaŭ 130-140 paĝoj) bitgazeto.

Bedaŭrinde, ni devis akcepti malfacilan decidon pri fermo de la gazeto pro la malprogresanta vidkapablo de la redaktoro, kiu ne plu kapablas elteni la kutiman 16-18-horan labortagon antaŭ la komputilo. La novjarfesta eldono №330 estos la lasta en nia 36-jara eldon-aventuro.

Nia informado daŭros en nia novaĵretejo. Ĝis nun la retejo estis pagata el la kotizoj kaj donacoj, kiujn ricevis la gazeto. La financado de la retejo nun estas traktata kun eventuala sponsoro.

(Halina Gorecka / Aleksander Korĵenkov)

La 6a de oktobro 2026 markas 135 jarojn ekde la naskiĝo de Kálmán Kalocsay (1891–1976), unu el la plej gravaj poetoj, tradukistoj kaj lingvaj kulturantoj en la historio de Esperanto. Okaze de la datreveno UEA, kunlabore kun la Akademio Literatura de Esperanto (ALE), anoncas specialan retprelegon kadre de #Kalocsay50, la iniciato memore al la 50 jaroj post lia forpaso en 1976.

La retprelego “Inter silento kaj atesto” okazos sabaton, la 10an de oktobro 2026, je 13:00 UTC, per Zoom. La partopreno estas senpaga, kun neceso antaŭe aliĝi per:

https://us06web.zoom.us/meeting/register/_x5tiVcDRGyd5JUP_XiuLg

La ĉefa preleganto estos Nicola Ruggiero, estrarano de ALE. Lia eseo Inter silento kaj atesto gajnis en la Belartaj Konkursoj de UEA 2026 la unuan premion – Premion Luigi Minnaja – en la branĉo Eseo. La verko proponas okazon reveni al Kalocsay kaj lia literatura heredaĵo kvindek jarojn post lia forpaso.

La aranĝo komenciĝos per mallonga enkonduko de Fernando Maia Jr., prezidanto de UEA, pri la iniciato #Kalocsay50 kaj la daŭra signifo de la verkaro de Kalocsay. Sekvos la ĉefa prelego de Nicola Ruggiero kaj poste estos spaco por aliaj specialaj kontribuoj, kiel intervenoj de Zdravka Boytcheva, Estrarano de UEA pri Kulturo, pri la muzika heredaĵo de Kalocsay, kaj de Ulrich Becker, de Mondial, pri la Belarta Rikolto. Estos spaco por demandoj de partoprenantoj. La tuta aranĝo daŭros ĉirkaŭ 90 minutojn. Laŭplane ĝi estos registrita kaj poste disponigita en la jutubkanalo de UEA: https://youtube.com.br/ueaviva.

Naskiĝinta la 6an de oktobro 1891 en Abaújszántó, Hungario, Kalocsay estis kuracisto kaj samtempe unu el la plej influaj figuroj de la Esperanta literaturo. Kiel poeto, tradukisto, redaktoro kaj lingvisto li profunde influis la evoluon de la literatura lingvo kaj de la Esperanta poezio. Lia unua Esperanta poemaro, Mondo kaj Koro, aperis en 1921; lia Streĉita Kordo, aperinta en 1931, fariĝis mejloŝtono de la Esperanta poezio. Gravan rolon li havis ankaŭ en la literatura revuo Literatura Mondo kaj en la evoluigo de la Esperanta poetiko kaj lingvokulturo. Esploru kaj aĉetu la verkojn de kaj pri Kalocsay en la Libroservo de UEA: https://mallonge.net/kalocsay.

La retprelego estas parto de la agadoj de #Kalocsay50, per kiuj UEA kaj kunlaborantoj dum 2026 atentigas pri la vivo, verkaro kaj heredaĵo de Kalocsay. La retprelego aldone reliefigas la gravecon de la Belartaj Konkursoj kaj de la eldonserio Belarta Rikolto, eldonita de Mondial kunlabore kun UEA. La retprelego devenas de la premiita eseo, kiu baldaŭ aperos en la ĉi-jara Belarta Rikolto: temas pri kultura kaj eldona agadoj, kiuj kuraĝigas artistojn al konstanta kreado kaj produktado de elstaraj verkoj en Esperanto, kongrue kun la strategio AKIRI (2025-2030) de UEA. La ĉi-jara 135a datreveno alportas al tio ĉio aldonan specialan okazon. UEA kuraĝigas ĉiujn kreemulojn partopreni la Belartajn Konkursojn de 2027. Ankaŭ indas donaci al la Belarta Fondaĵo, kiu subtenas la premiojn kaj eldonaĵojn de la Belartaj Konkursoj. Ĉiuj kajeroj de la eldonserio Belarta Rikolto akireblas en la Libroservo de UEA: https://mallonge.net/belarta.

Dato: Sabaton, la 10an de oktobro 2026 | Horo: 13:00 UTC | Per Zoom
Aliĝo: https://us06web.zoom.us/meeting/register/_x5tiVcDRGyd5JUP_XiuLg
Partopreno: Senpaga | Subtenu per donacoj aŭ per aĉetoj en la Libroservo
Aktualaj informoj: #Kalocsay50 – Inter silento kaj atesto | Eventa Servo

Fonto: Gazetara Komuniko de UEA, 2026, №1339.

Abonu “La Ondon de Esperanto” por 2026 kontraŭ nur 15 eŭroj kaj ricevu senpage la jarkolektojn por 2024 kaj 2025. Legu pli ĉe https://esperanto-ondo.ru/Lo-abon.htm
La Ondo de Esperanto en Telegramo: t.me/esperanto_news

The post 135 jaroj de Kalocsay: UEA kaj ALE invitas al retprelego appeared first on La Ondo de Esperanto.

---

La faktoj pli kaj pli dementas la supozon ke ekzistus tria organiza modelo por Esperantio: la “likva movado”, anstataŭ internaciaj neregistaraj centralismaj organizoj (kiel UEA, TEJO, SAT ktp) aŭ federisma subjekto de internacia juro (Esperanta Civito); sed al la jam konata problemo de la TEJO-monkolekto aldoniĝas aliaj.

Suspiras c-ano Johannes Genberg, komentarie pri sia rezigno rilate al Mia Vivo: “Esperantistoj estas multege pli aktivaj en Fejsbuko, Redito kaj Telegramo, do la konkludo devas esti, ke tutesperanta socia retejo simple ne gravas al ili. Ree, mi ne plendas nek riproĉas ilin pro tio. Tio simple estas la efektivo, kaj se iu alia volas krei socian retejon post Mia Vivo, bonvolu konsideri ĉi tiun averton.” 

 

Legu pli en Heroldo de Esperanto n-ro 2381

Kion  signifas la vorto “personeco”? Kiel ĝi formiĝas en ĉiu homo en maniero tute unika? Kie troviĝas ĝia natura deveno en ĉiu individuo?

Kion se Facebook ne estus komerca, kaj ĉiuj uzantoj skribus nur en Esperanto? Tio estis la revo de Johannes Genberg en Svedio, kiam li en 2020 kreis kaj lanĉis propran socian retejon kun la nomo Mia Vivo. Multaj esperantistoj kolektiĝis en la nova retejo, sed servilaj kostoj kreskis pli rapide ol la uzantaro. Tial Mia Vivo fermiĝos fine de la jaro.

Informo pri la fermo de Mia Vivo en Mia Vivo.

La informo pri la fermo de Mia Vivo kompreneble unue aperis en la retejo mem. Johannes Genberg la 24-an de septembro petis la uzantojn ĝis la fino de la jaro elŝuti la enhavojn kiujn ili volas konservi kaj certiĝi, ke ili povos daŭrigi la kontakton kun la retejaj amikoj en aliaj manieroj, kiam Mia Vivo fermiĝos.

Krome li kreis por anoj de Mia Vivo propran babilejon en Telegramo, por ke la komunumo kreskinta dum sep jaroj ne ĉesu ekzisti kune kun la retejo. La ĉefa kialo de la malfondo de Mia Vivo estas kreskantaj servilaj kostoj.

Libera Folio petis Johannes Genberg rakonti pri siaj spertoj pri konstruado de reta komunumo nure por esperantistoj.

Libera Folilo: Kiajn konkludojn vi tiras post via sperto pri Mia Vivo?

Johannes Genberg: – Tio estas bona demando. Eble ke sukceso povas esti mezurata laŭ multaj kieloj. Mia Vivo ne fariĝis la ”reta Esperantujo”, sed ĝi fermiĝos ne pro neuzateco, malsimile al multaj similaj projektoj. Mi ankaŭ ekkonis danke al ĝi plurajn novajn amikojn, kun kiuj mi daŭre estos amiko ankaŭ post la fino de la retejo. Tio devas esti konsiderata iu formo de sukceso, ĉu ne?

Kio instigis vin krei la retejon en la komenco, kion vi esperis atingi? Kaj kiel ŝanĝiĝis viaj ideoj dum la jaroj?

Johannes Genberg.

– Mi kredas ke mi jam respondis pri la du unuaj en artikolo de Libera Folio antaŭ 6 jaroj. La lasta estas, ke mi devis akcepti ke Mia Vivo neniam fariĝos tiel populara. Jaron post jaro la aktiveco malaltiĝis, sed ĝi neniam haltis. La plej aktivaj membroj daŭre uzas la retejon, kaj foje aperas iu nova kiu estas tre aktiva dum tempo. Mi lernis kontentiĝi per tio. Mi kredas ke, malgraŭ ĉio, Mia Vivo eble estas la plej sukcesa provo pri esperanta socia retejo.

Tamen, por legantoj, kiuj ne memoras vian antaŭan respondon, kial vi trovis, ke estas bezonata aparta socia reto nur por esperantistoj?

– Kiam mi estis sur aliaj sociaj retejoj, mi amikiĝis kun multaj esperantistoj, sed poste mi vidis sur la fluo multe da iliaj afiŝoj en aliaj lingvoj. Lingvoj, kiujn mi ne komprenas. Tio donis al mi la ideon krei esperanto-lingvan socian retejon. La unua estis Nubo, kiu malfermiĝis en 2018, sed pro nesolveblaj teĥnikaj kaj rapideca problemoj, mi fermis ĝin en 2020. Preskaŭ samtempe mi malfermis Mia Vivo-n por anstataŭigi ĝin. Mia Vivo uzas alian programon, kiu estas treege bonega (PeepSo). Mi rekomendas ĝin por tiuj, kiuj volas krei malgrandan socian-retejecan retejon.

Tamen poste ĝuste pro teknikaj problemoj vi devas fermi la retejon, ĉu ne? Ĉar ĝi postulas tro da rimedoj de la servilo?

– La servilo, kiun mi uzas, estas relative malmultekosta. Tial mi unue elektis ĝin, ĉar kiel laboristo kun familio mi ne havas multe da mono. En marto la retejo estis haltigita pro trouzo de servilaj rimedoj, kaj lastatempe la problemo reaperis. Mi jam serĉis alternativan servilon, sed post esploro mi konkludis ke kostus almenaŭ 120 eŭrojn monate, kompare al la nunaj 40 eŭroj.

– Mia Vivo ricevis dum la jaroj multe da mondonacoj. Sufiĉe por ke mi mem ne devu pagi iom el mia propra monujo. Pro tio mi estas tre danka al la membraro! Tamen la mondonacoj pli kaj pli malmultiĝis dum la lastaj jaroj, kaj nur danke al unu tre granda donaĵo mi povas pagi por la sekva jaro. Tial mi decidis fermi la retejon, dum mi povas fari tion en orda kielo, ĉar mi simple ne vidas alternativon.

Do, simple mankas sufiĉe granda komunumo de uzantoj, kiuj pretus ankaŭ finance subteni la projekton?

– Mi ne kulpigas la esperantistaron pro tio ke Mia Vivo ne fariĝis pli populara. Jes, estas kelkaj, por kiuj la ekzisto de tutesperanta socia retejo estas fonto de fiero por Esperantujo, kaj estas aliaj kiuj simple preferas la etoson de Mia Vivo al aliaj retejoj, kaj estas kelkaj por kiuj eviti komercajn retejojn estas grave, sed tiuj ĉi estas malmultaj. Se oni volas lerni ion per mia provo, estas ke homoj, inkluzive de esperantistoj, havas tre disajn emojn kaj volojn, kaj tio, kio estas grava por vi mem probable estas tute negrava al aliaj.

– Esperantistoj estas multege pli aktivaj en Fejsbuko, Redito kaj Telegramo, do la konkludo devas esti, ke tutesperanta socia retejo simple ne gravas al ili. Ree, mi ne plendas nek riproĉas ilin pro tio. Tio simple estas la efektivo, kaj se iu alia volas krei socian retejon post Mia Vivo (mi suspektas ke iu iam volos), bonvolu konsideri ĉi tiun averton.

Vi malfermis Telegram-babilejon por anoj de Mia Vivo. Multaj esperantistoj ja estas en Telegram, sed ĉu vi konsideris la esperantlingvan Mastodon-servilon, kiu povus esti iom malpli fermita solvo?

– La kialo por la Telegrama kanalo estas ĉar mi mem uzas Telegramon, kaj tio estas por mi la plej simpla solvo por certigi ke la membroj ne perdu la kontakton unu kun la alia dum ĉi tiu tempo. Mastodono jam havas sufiĉe aktivan esperantan komunumon, do ĝi povas esti alternativo.

– Honeste, post tiom da jaroj da laborado, mi sopiras fari kion mi volas.

Nu, mi esperas, ke kiam vi okupiĝis pri Mia Vivo, tio estis kion vi volis fari?

– Jes, certe! Mi ne pentas pri la projekto nek pri la kiomo de laboro. Mi lernis multe, mi trovis multe da novaj amikoj, kaj mi evidente faris ion, kion aliaj sentas valora. Mi pli ĝuste devus diri, ke mi sopiras fari kion mi volas tute sen devosento.

05/10/2026 Ni eksciis en la vespero de la 1a de oktobro pri la morto frontmilite de nia kamaradino Ivanka « Hajka » Kucenko. Ŝi estis 33-jara. Hajka estis aktivulino feminista, vegana, anarkiista kaj kontraŭ-aŭtoritata. En Ĥarkivo, Odeso, Kijivo kaj Lvivo,...

En majo 1991 aperis la proveldono de “La Ondo de Esperanto”, kaj ĝis aŭtuno 1997 ĝi aperis kiel dumonata soci-kultura revueto.
En aŭtuno 1997 “La Ondo” iĝis ĉiumonata gazeto, ensorbinta la primovadan parton de “Ruslanda Esperantisto”.
En 2007 estis lanĉita bitversio de “La Ondo” laŭ la pdf-normo, kaj dum dek jaroj kunekzistis la papera kaj reta formoj.
En decembro 2016 estis eldonita la lasta papera “Ondo”, kaj dum 2017-19 nia bitgazeto aperis ĉiumonate laŭ la normoj pdf kaj ePub.
En januaro 2020 la novaĵretejo “La Balta Ondo”, kiun ni fondis en 2010, ricevis la nomon “La Ondo de Esperanto” kaj de tiam dum pli ol 2400 tagoj en ĝi ĉiutage aperas almenaŭ unu nova teksto; la samnoma bitgazeto por sep jaroj iĝis trimonata, ampleksa (ĉirkaŭ 130-140 paĝoj) bitgazeto.

Bedaŭrinde, ni devis akcepti malfacilan decidon pri fermo de la gazeto pro la malprogresanta vidkapablo de la redaktoro, kiu ne plu kapablas elteni la kutiman 16-18-horan labortagon antaŭ la komputilo. La novjarfesta eldono №330 estos la lasta en nia 36-jara eldon-aventuro.

Nia informado daŭros en nia novaĵretejo, en kiu dum pli ol 2400 tagoj ĉiutage aperas almenaŭ unu nova teksto. Ĝis nun la retejo estis pagata el la kotizoj kaj donacoj, kiujn ricevis la gazeto. La financado de la retejo nun estas traktata kun eventuala sponsoro.
Pri la historio de “La Ondo” vi povas legi ĉe https://sezonoj.ru/2021/05/ondo/.

Halina Gorecka
Aleksander Korĵenkov

Ĉi tiu artikolo aperis en la novaĵretejo “La Ondo de Esperanto”.
Ĉe represo aŭ citado bonvolu indiki la fonton:
“La Ondo de Esperanto” https://sezonoj.ru/2026/10/ondo-167/

Abonu “La Ondon de Esperanto” por 2026 kontraŭ nur 15 eŭroj kaj ricevu senpage la jarkolektojn por 2024 kaj 2025. Legu pli ĉe https://esperanto-ondo.ru/Lo-abon.htm
La Ondo de Esperanto en Telegramo: t.me/esperanto_news

The post “La Ondo de Esperanto” daŭros kiel novaĵretejo appeared first on La Ondo de Esperanto.

Antaŭ cent-dudek-tri semajnoj aperis la unua porcio de la ekzercaro "Aŭskultu kaj ripetu". Jen la cent-dudek-kvara porcio. Ĝuu ĝin!

 

Jen la ligiloj al la porcioj 01 - 53 kaj 54 - 104 de la ekzercaro:
https://esperantaretradio.blogspot.com/2026/05/ligiloj-al-la-porcioj-54-104-de-la.html

https://esperantaretradio.blogspot.com/2025/06/ligiloj-al-la-porcioj-01-gis-53-de-la.html />

La konkurso estis organizita sub la aŭspicio de UEA kaj en kunlaboro kun la redakcio de “Literatura Vivo”. Ĝi portas la nomon de prof. Vejdo (Wei Yida) por honori lian memoron kaj antaŭenigi la arton de literatura tradukado en Esperanton.

La konkurso ricevis 41 tradukojn de 31 konkursantoj el 12 originalaj lingvoj. La ĵurio konsistis el naŭ spertuloj el diversaj landoj kaj lingvaj medioj: Blazio Vaha, Erika Godó, John Huang, Julianna Vas-Szegedi, Maria Nazaré Laroca, Yevgenia Amis, Seán Ó Riain, Ardo Hu kaj Detlef Karthaus.

Unua premio: Tatjana Auderskaja (Ukrainio) pro “Silentium!” de Fjodor Tjutĉev.

Du duaj premioj: Stéphane Brault (Kanado) pro “Damo Suzana” (Lady Susan) de Jane Austen; Miklós Cseszneky (Hungario) pro “La Mancha Roja” (La Ruĝa Makulo) de Samuel Ros.

Tri triaj premioj: Osvaldo Pablo León (Argentino) pro “Continuidad de los parques” (La kontinueco de parkoj) de Julio Cortázar; Miklós Cseszneky (Hungario) pro “La sangovida junulo” (A vérlátó legény) de József Nyírő; Frank Huber (Germanio) pro “Mi preferus ne fari tion” (Yapmamayı Tercih Ederim) de Ruhşen Doğan Nar.

Ĉi tiu artikolo aperis en la septembra (aŭtuna) eldono de “La Ondo de Esperanto” (2026).
Ĉe represo aŭ citado bonvolu nepre indiki la fonton:
Papere: La Ondo de Esperanto, 2026, №2 (328).
Rete: La Ondo de Esperanto https://sezonoj.ru/2026/10/konkurso-72/

Abonu “La Ondon de Esperanto” por 2026 kontraŭ nur 15 eŭroj kaj ricevu senpage la jarkolektojn por 2024 kaj 2025. Legu pli ĉe https://esperanto-ondo.ru/Lo-abon.htm
“La Ondo de Esperanto” en Telegramo: t.me/esperanto_news

The post La Internacia Traduk-Konkurso Vejdo 2026 appeared first on La Ondo de Esperanto.

Ángel kaj Juan García del Río, Arno Lagrange, Viviana Piccinini, Giorgio Silfer, Carlos Spinola estas la ĉefaj kontribuontoj al la kvara NaturAmika KulturSemajno en Esperanto, en Andaluzio 9-12 oktobro 2026: ilia kontribuo estos jen prelega jen teatra. Rimarkindaj ankaŭ la rolo de Manuela Blanco por la organizado kaj la ĉeesto de Anjo Amika.

Tri dramoj estos prezentitaj: de Giorgio Silfer “Sur la fina benko” kaj “Dialogo kun la glotologo” — krom la aŭtoro mem en ambaŭ, ludos Viviana Piccinini en la unua kaj Ángel García del Río en la dua; Arno Lagrange interpretos draman adapton el romano de Lluis Llach, kiun li traktos ankaŭ per aparta prelego.

Andaluzaj prelegontoj estas Juan García del Río, pri poezio, kaj Carlos Spinola, pri Astronomio. La inaŭgura prelego, “Verda lingvo por verda naturo”, estos farita de c-ano Giorgio Silfer. Okazos ankaŭ flamenka ateliero zorge de Ángel García del Río kaj du tre interesaj ekskursoj laŭ alternativa turismo.
Informas: http://www.naturamikaro.net/ kaj naturamik@esperantio,net 

 

Li naskiĝis kun neordinara sindromo: “Treacher Collins”, kiu kaŭzas misformiĝon de la vizaĝo, kun neformiĝo de la vangoj, nenormala mentonformo kaj nesimetriaj okuloj, krom ofte manko de orelaj aŭrikloj. Tiu homo havis nur du orelajn truojn. Tiu knabo krome estis submetita al traĥeostomio pro spirproblemoj.

La 7a Virtuala Kongreso de Esperanto (VK) okazos en la reto de la 26a ĝis la 29a de novembro 2026. La aliĝilo al la 7a VK jam funkcias: https://vk.esperanto.net/2026/aligxilo – UEA invitas esperantistojn el la tuta mondo aliĝi kaj partopreni en la plej granda ĉiujara reta kongreso de la Esperanto-komunumo. La aliĝo estas senpaga por individuaj membroj (IM) de UEA. Tiu, kiu ne estas IM, povas aliĝi al la VK kaj samtempe fariĝi IM de UEA per samvalora kotizo. Eblas ankaŭ aliĝi al la VK sen aliĝi al UEA.

Individuaj membroj povas aliĝi rekte per https://vk.esperanto.net/2026/uea-membro – sufiĉas entajpi sian UEA-kodon laŭ la kvinlitera formato (xxxx-x) kaj la sistemo rekonos la individuan membrecon kaj permesos la senpagan aliĝon. Necesas plenigi la devigajn kampojn kaj nepre finklaki la aliĝbutonon. Libervolaj donacoj tamen estas tre bonvenaj – kaj ĉi-jare ili povas helpi malfermi la VK-on kaj la revuon Kontakto al la tuta mondo! La unuaj kongresanoj jam aliĝis kaj kelkaj jam donacis – ili aperas en la listo de aliĝintoj: https://vk.esperanto.net/2026/aligxintoj.

Ĉiuj, kiuj donacas, aperas kiel Donacinto, se ili tion deziras. Tiu, kiu donacas 50 EUR aŭ pli, ricevas statuson de Subtenanto. Tiuj, kiuj donacas 200 EUR aŭ pli, fariĝas Supersubtenantoj de la 7a VK! – Kaj tio gravas, ĉar ĉi-jare la donackampanjo havas aparte ambician celon: ju pli granda estos la komuna subteno, des pli da enhavo UEA povos libere disponigi al ĉiuj!

Se ni atingos 10 000 EUR – la enhavo de la 7a VK estos libera por ĉiuj! UEA faros ĝian enhavon libere alirebla ekz-e per elsendo de programeroj ankaŭ en Jutubo. Tiel la subtenantoj de la VK ne nur ebligas la okazigon de la Kongreso, sed ankaŭ helpas porti ĝiajn prelegojn, debatojn, kulturajn programerojn kaj aliajn enhavojn multe pli vaste en la mondon. La celo estas atingebla, se ekz-e 100 homoj donacos po 100 EUR. – Sed estas plia celo: se ni atingos 20 000 EUR, UEA kaj TEJO faros ankaŭ la jarkolekton 2026 de la revuo Kontakto libere elŝutebla por ĉiuj!

La Prezidanto de UEA, Fernando Maia Jr., la Ĝenerala Sekretario Aleks Kadar, la 2a Vicprezidanto So Jinsu kaj la Estrarano de UEA François Lo Jacomo jam aliĝis al la 7a VK kaj aperas inter la unuaj Supersubtenantoj, kune kun aliaj donacantoj. – “Ni deziras, ke la VK povu ne nur daŭre esti la granda reta renkontiĝo de nia komunumo, sed nun lasi heredaĵon, kiu daŭros multe post la fino de la Kongreso: tutan aron da altkvalita Esperanto-enhavo libere disponebla por lernantoj, instruistoj, kluboj, Esperanto-organizoj kaj ĉiuj interesatoj tra la mondo! Se ekzemple cent homoj pretos donaci po 200 EUR kiel Supersubtenantoj, ni kune atingos ambaŭ kampanjajn celojn! Kaj per nia propra ekzemplo ni esperas konkrete montri nian fidon al tio”, klarigas Maia.

Kompreneble ne nepre necesas donaci 200 EUR aŭ 50 EUR: ĉiu donaco kalkuliĝas kaj helpas proksimigi la komunajn celojn sendepende de la sumo. Eĉ se oni ne povas nun fariĝi Subtenanto aŭ Supersubtenanto de la VK, ĉiu kontribuo gravas, ĉar la donacoj ĉiel ajn ebligas senpage aliĝigi al la VK malpli pagipovajn homojn – ĝuste tiujn, por kiuj la VK povas esti aparte grava pro ĝia inkluziveco.

Aliĝu nun al la 7a VK! Invitu ankaŭ aliajn kaj, se vi povas, subtenu la Kongreson. Ni kune povas fari ĝian enhavon – kaj eĉ la tutan jarkolekton de Kontakto – libere alireblaj por la mondo. Interesatoj kontribui al la programo, inkluzive de la Virtuala Movada Foiro (ViMF), povas trovi informojn kaj proponilojn ĉe: https://vk.esperanto.net/2026/programo.

Fonto: Gazetara Komuniko de UEA, 2026, №1337.

Abonu “La Ondon de Esperanto” por 2026 kontraŭ nur 15 eŭroj kaj ricevu senpage la jarkolektojn por 2024 kaj 2025. Legu pli ĉe https://esperanto-ondo.ru/Lo-abon.htm
La Ondo de Esperanto en Telegramo: t.me/esperanto_news

The post Aliĝu al la 7a Virtuala Kongreso – kaj helpu fari ĝin kaj la revuon Kontakto liberaj por ĉiuj! appeared first on La Ondo de Esperanto.

02/10/2026 De la malpermesoj en la 19a jarcento ĝis la bruligado de 1,5 miliono da ukrainaj libroj nur pasintan monaton, la milito kondukita de Rusio atestas pli efike ol plejparte de la homoj eksterlande pri la potenco de la ukrainaj libroj. Ĉu vi scias,...

virtuale laŭtlegas Artema G.

Ke la sunradioj estas utiligataj por varmigi domojn, tio tute ne estas mirinda. Sed ke la sunenergio estas ankaŭ aplikebla por malvarmigi domojn, tio ja je unua vido ŝajnas esti stranga ideo. Tamen tio grandmezure okazas: La firmao Solid el Graz konstruas sistemojn kiuj utiligas la sunon por malvarmigi konstruaĵojn. Ok el la 20 plej grandaj tiaj instalaĵoj en la tuta mondo venas el Graz.

Komenciĝis fine de la 1990-aj jaroj. En malantaŭa korto en Graz la biologo Christian Holter konstruis kaj testis prototipojn por maŝinoj kiuj malvarmigas per sunlumo. Post plurjara esplorlaboro sekve pretiĝis en la jaro 2003 la unua komerce utiligebla modelo. Intertempe la instalaĵoj de Holter troviĝas ĉie ĉirkaŭ la terglobo kaj apartenas al la plej grandaj tiuspecaj instalaĵoj en la mondo.

De Arizono en Usono ĝis Ĉinio hodiaŭ troviĝas fridigaj instalaĵoj el Graz, inter ili 8 el la 20 laŭ internacia komparo plej grandaj sunenergiaj instalaĵoj. De nelonge ankaŭ la nova Dezerta Lerncentro en al-Ain, Abu Dhabi elprofitas la fridigon per aŭstra alta teknologio. La aparta defio en tiu kazo estis la dezerta klimato, diras Holter, kiu hodiaŭ estas la afergvidanto de la firmao Solid: Al la ekstremaj temperaturoj aldoniĝas ankoraŭ la polvo el la dezerto.

Sed oni troviĝis precize en la ĝusta loko en Abu Dhabi kun la ideo malvarmigi konstruaĵojn per sunenergio, ĉar "kie estas multe da sunradiado, tie la bezono pri fridigaj instalaĵoj estas tre granda", diras Holter. La de li elpensita sistemo ne bezonas elektran kurenton por malvarmigi, sed utiligas tiucele la sunon. Kolektilo ĉerpas la lumon kaj transformas ĝin al varmo. La varmo estas konservata kaj pelas absorban fridigmaŝinon. Tiu maŝino transformas la varmon al malvarmo.

Ankaŭ la dezerta sablo ne povis malhelpi la funkciadon de la fridigaj sistemoj en al-Ain. "Eĉ ĉe 5 milimetroj da polvo la instalaĵoj ankoraŭ produktas 93 procentojn de la kapacito", diras Holter kaj aldonas: "Ni lernas ĉe ĉiu projekto ankoraŭ iom pli".

Kiel komenciĝis ĉio? Principe Holter serĉis sunvarman solvon por hejti sian propran domon - kaj ne trovis taŭgan respondon. Kaj tiel la konstruado de privata domo fariĝis multe atentata esplorprojekto. Al la nova domo baldaŭ aldoniĝis nova laborokupo: Holter fondis la firmaon Solid. "Mi antaŭe aktivis en la media diagnostiko. Kvazaŭ kuracisto mi ja ekkonis la problemojn, sed mankis al mi la terapieblecoj".

Tio ŝanĝiĝis. Ankaŭ la plej granda sunvarma instalaĵo en Aŭstrio en Graz venas el lia entrepreno. Ĉirkaŭ kvarono de la dum somero en Graz bezonata alliverebla varmo venas el lia entrepreno. La entrepreno plu kreskas. Ĝi apartenas al tiaj entreprenoj kiujn la mondo bezonas por malakceli la klimatan ŝanĝon.

La 27an de septembro en la centra biblioteko de la urbo Odincovo (Moskva regiono) jam la kvaran fojon okazis Kalejdoskopo de lingvoj, kie ni rakontis ankaŭ pri Esperanto – inter la ceteraj lingvoj. Ĉi-foje tiuj estis la sveda, la nov-norvega, la eŭska, la tatara, la malagasa, la oseta, la germana, la hispana kaj la angla.

Mi rakontis la bazajn aferojn el la historio kaj gramatiko de Esperanto al deko da homoj, kaj la pensiuloj denove petis okazigi por ili la kurson. Menciindas, ke el la dek prelegantoj de la Kalejdoskopo estis tri esperantistoj kaj MASIanoj: mi, Kira Poliŝĉuk kaj Ivan Sarkisov, kiuj faris kvin prezentadojn el la dek du, okazintaj dum la evento. Aliaj lingvoprezentantoj estis ĉefe studentoj-lingvistoj, jam spertiĝintaj dum la Moskvaj lingvaj festivaloj.

La programo okazis samtempe en tri ejoj, en ĉiu – po kvar lingvoj sinsekve. Ĉiu sesio daŭris 30 minutojn.

Ni dankas la laborantojn de la biblioteko, kiuj jam la sesan fojon liveras por ni la oportunan ejon, organizas la malfermojn, preparas la dankfoliojn kaj post la fino de la programo ĉiam invitas la prezentantojn por teumado. Ĉi-foje la ĉefino de la biblioteko Anna Boĉkovskaja eĉ regalis nin per la membakita ĉeriza kuko. En ĉi tiu agrabla etoso ni certigis unu la aliajn pri la 3a Kalejdoskopo de kulturoj en la sekvajara printempo.

Por lingvoŝatantoj endas anonci la daton de la 20a Moskva Lingva Festivalo. Ĝi okazos la 6an de decembro 2026 en la Fakultato pri la neekzaktaj sciencoj de la Supera lernejo pri ekonomio. La detalojn vidu en la festivala paĝaro: https://www.lingvafestivalo.info.

Bonvenon!

Irina Gonĉarova
iniciatinto de la Kalejdoskopoj de lingvoj en Odincovo

Foto: Pianisto Jevgenij Bezverĥij

Ĉi tiu artikolo aperis en la septembra (aŭtuna) eldono de “La Ondo de Esperanto” (2026).
Ĉe represo aŭ citado bonvolu nepre indiki la fonton:
Papere: La Ondo de Esperanto, 2026, №3 (329).
Rete: La Ondo de Esperanto https://sezonoj.ru/2026/10/ruslando-81/

Abonu “La Ondon de Esperanto” por 2026 kontraŭ nur 15 eŭroj kaj ricevu senpage la jarkolektojn por 2024 kaj 2025. Legu pli ĉe https://esperanto-ondo.ru/Lo-abon.htm
“La Ondo de Esperanto” en Telegramo: t.me/esperanto_news

The post La kvara Kalejdoskopo de lingvoj en Odincovo appeared first on La Ondo de Esperanto.

Multajn tagorderojn alfrontis hodiaŭ la Komitato de Kultura Centro Esperantista (KCE) dum sia ĉiumonata telematika laborkunsido, kun partopreno el pluralj eŭropaj landoj kaj sub la prezido de c-ano Stano Keable. 

La ĉeestantoj voĉdonis favore al komitataniĝo de c-ano Giacomo Comincini, rezulte de kio la direkta instanco de KCE fariĝis kvinopa. La Komitato poste aŭskultis raportojn pri la laboro en ALTE kaj la domflegado de HED, informojn pri la ĉaŭdefonaj atelieroj kaj la ontaj EIE-kursoj, kaj fine detalojn pri konsula vizito al Trento kaj la kleriga aktiveco en Neŭŝatelo. La komitatanoj aprobis ankaŭ subteni la organizajn iniciatojn de Hilelisma Esperanto-Komunumo, kiu pretigas venontjaran konferencon pri la hebrea demando.

Estis fine nomumita dua forumano por KCE: temas pri prof. José Luis Pérez Fuillerat, poeto aktiva en Malago, antaŭvide al tiea parlamenta sesio, okazonta venontsemajne.

La demando pri membriĝo de Islando en Eŭropa Unio (EU) ne estas nova. Jam en 2009, post gravega financa kaj banka krizo, la islanda registaro komencis intertrakti kun EU pri aliĝo. Tamen en 2013 nova registaro estis elektita, kiu decidis ĉesigi la intertraktadon ĝis islandanoj konsentos pri ĝi per referendumo. Tiu referendumo okazis la 29-an de aŭgusto 2026. La demando estis: “Ĉu Islando rekomencu intertraktojn kun Eŭropa Unio pri aliĝo?”. Granda plimulto de la islandanoj voĉdonis: 82,5 % el la rajtigitaj voĉdonantoj partoprenis. Ilia respondo al tiu demando estis “Ne”. Pli precize, 47,2 % da voĉdonantoj voĉdonis por rekomenci la intertraktadon, kaj 52,8 % kontraŭ tio. Kial plimulto de la islandanoj voĉdonis kontraŭe? La plej klara kialo estas fiŝkaptado. Fiŝkaptado tre gravas en la islanda ekonomio. Ĝi konsistigas 8 % de la malneta enlanda produkto (MEP) kaj ĉirkaŭ 40 % de la eksportoj. Sed kiam ŝtato fariĝas membro de EU, ĝi devas obei la komunan politikon pri fiŝkaptado. Tiu politiko havas plurajn sekvojn, kiujn islandanoj ne volis akcepti. Unue, naciaj maraj areoj fariĝas parto de la mar-areoj de EU. Tio signifas ke la aliaj 27 membroŝtatoj ricevas la rajton fiŝkapti tie. Due, la permesita kvanto, kiun oni rajtas kapti de ĉiu fiŝo, estas decidita je la nivelo de EU laŭ ties propra intereso. Trie, intertraktadoj kun aliaj ŝtatoj pri tiu temo ne plu apartenas al la membroŝtato mem sed al EU. Alia kialo estas, ke rilatoj inter Islando kaj EU estas ĉiuokaze tre fortaj. De 1994 Islando estas en la Eŭropa Ekonomia Areo. Tial ĝi rajtas partopreni en la eŭropa Interna Merkato, laŭ kiu produktoj, servoj, mono kaj homoj rajtas libere moviĝi tra la tuta EU. De 2001, Islando estas membro ankaŭ de la areo Schengen, en kiu pli ol 400 milionoj da homoj rajtas libere vojaĝi sen kontrolado ĉe la landlimoj. Tio ne ŝanĝiĝos. Tial la rezulto de ĉi tiu referendumo ne ŝanĝos la rilaton inter Islando kaj EU. Sed la referendumo finfine donis al la islanda publiko okazon por oficiale montri, ke ĝi ne deziras plifortigi tiun rilaton. Ekonomiaj konsideroj estis tre gravaj en la diskutado antaŭ la referendumo. Ankaŭ konsideroj pri la nacia sekureco ludis rolon, sed ne same gravis. Kvankam Islando estas membro de Nord-Atlantika Traktat-Organizaĵo (NATO), ĝi ne havas armeon. Tial Islando dependas de NATO por sia defendo. Sed pasintjare la prezidanto de Usono minacis aneksi Gronlandon, kiu troviĝas proksime al Islando. En tiu situacio, aliĝo al EU estus maniero esti defendata de granda kaj forta organizaĵo. Laurent Ramette

Kiam oni pensas pri malsato, oni kutime imagas manĝaĵon. Sed homo povas sopiri ankaŭ al tuŝo. Brakumo de amiko, mano sur la ŝultro aŭ la varmo de iu sidanta apude povas ŝajni bagatela. Tamen por multaj homoj tia kontakto estas grava parto de la sento, ke ili estas sekuraj, amataj kaj ligataj al aliaj.

En 2025 la renovigo de ĉiuj tegmentoj de nia Esperanto-bieno estis finita; sub nova tegmento, ni nun renovigu la internon de la kastelo kaj de la kromdomoj. La saman jaron, ni mendis gravan studon por la estonteco de la Kulturdomo celante pli da enspezoj kiuj permesos profesiigon de la administrado de eventoj kaj luadoj.

Antaŭ ne longe, la Kulturdomo jam povis pagi urĝan laboron en la litĉambro 34 (maldekstra kromdomo) kies planko estis en tre malbona stato. Ĝi fariĝos nova litĉambro alirebla per rulseĝo, kun banĉambro.

La Kulturdomo nun planas konstruon de ŝtuparo inter la unua kaj la dua etaĝo, kaj samtempe novan enirpordon kongruaj kun normoj de sekureco. Pro tiuj elspezoj, la propraj financoj de la Kulturdomo ne sufiĉos. La komitato de la Kulturdomo sendas alvokon al investo.

 

2. Antaŭ 120 jaroj naskiĝis Tomáš Pumpr (1906-1926-1972), ĉeĥa juristo kaj esperantisto; elstara tradukanto, inter kies tradukoj estas “Bukedo el ĉeĥaj naciaj mitoj” de K. J. Erben (1938), “La bapto de caro Vladimir” de K. Havlíček Borovský (1952), “Invito” de Č. Knobloch (1968), “Sileziaj kantoj” de P. Bezruč (kun aliaj, 1970), “Majo” de K. H. Mácha (1997), “Poŝatlaso de la mondo” (kun aliaj, 1971), pluraj tradukoj en “Ĉeĥoslovaka antologio” (1935) kaj multaj aliaj verkoj inkluzive de tri operoj; aŭtoro de esperantologiaj studoj, redakciano de “La Nica Literatura Revuo”, membro de la Akademio de Esperanto (AdE, 1962-72).

6. Antaŭ 135 jaroj naskiĝis Kálmán Kalocsay (Káloĉai, 1891-1911-1976), hungara kuracisto kaj elstara esperantisto, grave influinta la evoluon de la Esperantaj literaturo kaj lingvistiko per siaj verkoj; konsiderata kiel la plej grava Esperanta poeto (“Mondo kaj Koro”, 1921; “Streĉita kordo”, 1931; “Rimportretoj”, 1931; “Sekretaj sonetoj”, 1932; “Izolo”, 1939, eldonita en 1977) kaj poezia tradukanto (“Infero” de Dante, tri verkoj de Ŝekspiro, poemoj de Baudelaire, Heine, Petőfi, Madách… kaj la antologio “Tutmonda sonoro” kun tradukoj el 30 lingvoj); kunaŭtoro (kun G. Waringhien) de “Plena gramatiko de Esperanto” (1935, ekde la 4a eld.: “Plena analiza gramatiko de Esperanto” kaj de “Parnasa gvidlibro” (1932); aŭtoro de “Lingvo Stilo Formo” (1931), “La gramatika karaktero de la Esperantaj radikoj (”1938), “Vojaĝo inter la tempoj” (1966) kaj frazeologia vortaro “Domfabriko” (1975); membro de la Lingva Komitato (LK, 1922-48) kaj AdE (1948-76), honora membro de UEA (1937).
• Legu pli en la enciklopedio Nia Diligenta Kolegaro, p. 150-153.

8. Antaŭ 170 jaroj naskiĝis John Mabon Warden (Ŭordn, 1856-1903-1933), skota asekuristo kaj esperantisto, instruisto kaj disvastiganto de Esperanto, prezidanto de Brita Esperanto Asocio (1916-22), membro de LK (1909-33), membro (1920-33), vicprezidanto (1920-33) kaj prezidanto (1931-33) de AdE; kunaŭtoro de “Edinburga Poŝvortaro Esperanta” (1915), ĉefredaktoro de “La Sankta Biblio” (1926).

10. Antaŭ 70 jaroj naskiĝis Floréal Martorell (1956-1987- ), franca elektristo, muzikeldonisto, kaj esperantisto; fondinto kaj gvidanto de la asocio EUROKKA (1988) kaj de la diskeldonejo Vinilkosmo (1990), kiu produktis multajn muzikalbumojm (kasedoj, vinildiskoj, KDoj, bitalbumoj); prezidanto de la Esperanto-Kulturcentro en Tuluzo (1992-2001), prezidanto de Mezpirenea Esperanto-Federacio (2000-03); direktoro kaj kunredaktoro de “Rok-Gazet’” (1990-2003), redaktoro de la programo “Esperanto-Magazino” ĉe Radio FMR (Tuluzo, 1988-2005); aŭtoro de centoj da primuzikaj artikoloj, ofta preleganto en Esperantaj kongresoj kaj renkontiĝoj, (kun)organizanto de pluraj esperantistaj muzikaj renkontiĝoj kaj festivaloj; laŭreato de la premio Deguĉi (2009) kaj de la Esperanto-Kulturpremio de Aalen kaj FAME (2012).
• Legu pli en la enciklopedio Nia Diligenta Kolegaro, p. 194-195.

10. Antaŭ 65 jaroj naskiĝis Jean-Marc Leclercq (leklér, 1961-1988- ), Francia okcitana diverslaboristo, muzikisto, fondinto (1990) de la grupo “Les Rosemary’s Babies”, verkisto kaj esperantisto, konata en Esperanto kiel JoMo kaj jOmO; eble la plej populara nuntempa Esperanto-kantisto, fondinto de la grupo “Liberecanoj” (1996), kreinto de la unua rekordo de multlingva koncerto (22 kanzonoj en 22 lingvoj), kiu aperis en 2000 en la rekord-libro “Guinness”; ofta koncertanto en pluraj landoj, gastmuzikisto en pluraj Esperantaj albumoj; liaj Esperantaj albumoj estas “JoMo kaj Liberecanoj” (1998),“ JoMo friponas” (2001), “JoMo slavumas” (2006), “jOmO okcitanas” (2016), “MArta kaj JOmo kantas MAYOMA-n” (2021); laŭreato de la Esperanto-Kulturpremio de Aalen kaj FAME (2026).
• Legu pli en la enciklopedio Nia Diligenta Kolegaro, p. 171-172.

11. Antaŭ 40 jaroj mortis Xú Shēngyuè (ankaŭ Xú Zhèn’è, 1901-1928/29-1986), ĉina literaturisto, profesoro pri literaturo en Orient-Ĉina Normala Universitato (Ŝanhajo), tradukisto kaj esperantisto; konata en Esperanto kiel Saint Jules Zee (ankaŭ S. J. Sü); Esperanta poeto kaj tradukanto, interalie de “Fajrolumo en la Fronto” de Liú Bejü (1950), “Sovaĝa Herbaro” de Lusin (1951), “La Plej Forta Voĉo de la Paco” (antologio, 1952), “Por Nova Afero Nova Maniero” (novelaro; kun aliaj, 1952), “La Feliĉo” de Qín Zháoyáng (kun Honfan, 1953), “El ĉina poezio” (antologio, 1980) k. a.

18. Antaŭ 125 jaroj naskiĝis Cesare “Cezaro” Rossetti (1901-1928-1950), svisitala skotlandano, diversprofesiulo (kuiristo, vendisto, kolportisto) kaj esperantisto; aŭtoro de la populara romano “Kredu min, sinjorino!” (1950), tradukita en la anglan, hungaran, italan kaj japanan lingvojn.

19. Antaŭ 85 jaroj de germanaj okupaciintoj estis murdita Leopold Blumental (1865-1887-1941), Ruslanda, poste Pollanda juda juristo, ĵurnalisto, verkisto, tradukisto kaj esperantisto, konata kiel Leo Belmont; pioniro de Esperanto, disvastiganto de Esperanto en gazetaro; kunfondinto de Varsovia Esperanto-Societo kiel filio de la Peterburga Esperanto-societo “Espero” (1904), vicprezidanto de PEA ekde ĝia fondo (1908), poste prezidanto de PEA; aŭtoro de kelkaj poemoj en Esperanto, kompilinto kaj tradukinto de “Sonoj Esperantaj: Tradukoj el poetoj polaj kaj alilandaj” (1908), kuntradukinto de “Poemoj” de H. Heine (1928); membro de LK (1905-14, 1923-38) kaj de AdE (1928-38).

26. Antaŭ 45 jaroj mortis Nguyễn Văn Kỉnh (1916-1932-1981), vjetnama politikisto (membro de CK de Vjetnama Laborista [nun: komunista] Partio), diplomato (ambasadoro de DR Vjetnamio en Sovetunio, 1957-67) kaj esperantisto; en la junaĝo verkis artikolojn pri Esperanto en gazetaro kaj gvidis senpagan korespondan Esperanto-kurson, kunfondis Koĥinĉinan Esperanto-grupon (1945); gvidis la unuan Esperanto-delegacion de DR Vjetnamio en la 44a UK en Varsovio (1959) kaj kadre de kunveno de MEM en ĉi tiu UK iĝis membro de la Internacia Komitato de MEM; certigis, ke malgraŭ papermanko en Vjetnamio dum la milito aperis pluraj libroj en Esperanto, revuo “Vjetnamio Antaŭenmarŝas” kaj vjetnamiaj numeroj de “Paco”; atingis, ke en decembro 1956 estis akceptita decido pri fondo de Vjetnama Pacdefenda Esperanto-Asocio (VPEA), kiu ricevis konsiderindan ŝtatan subtenon, kaj post la reveno al Vjetnamio en 1968 iĝis prezidanto de VPEA.
• Legu pli en la enciklopedio Nia Diligenta Kolegaro, p. 214-215.

27. Antaŭ 95 jaroj naskiĝis Werner Bormann (1931-1947-2013), germana ekonomikisto, ŝtatoficisto kaj esperantisto; prezidanto de Germana Esperanto-Asocio (1967-77), komitatano (1967-95), estrarano (1971-80), vicprezidanto (1974-77) kaj ĝenerala sekretario (1977-80) de UEA, prezidanto de LKK de la 59a UK (Hamburgo, 1974), membro de la financa komisiono de UEA (1992-95); vicdekano de AIS (1986), direktoro de Germana Esperanto-Instituto (1967-92), prezidanto de FAME-Fondaĵo (2000-05); membro (1976-2007) kaj prezidanto (1995-98) de AdE; aŭtoro de pluraj libroj (“Bona ŝanco”, 1970; “La lingva problemo en la Eŭropa Komunumaro”, 1977; “Funktion und Kultur des Esperanto”, 1981; “La evoluo de Esperanto kaj la Akademio”, 1984; “Inter senlaboreco kaj inflacio: priskribo de konjunkturpolitiko”, 1989; “Entreprenistaj strategioj: priskribo de la entrepreno”, 1991; “La merkato de trafikservoj: priskribo de la trafiko”, 1992; “Mondkomerco kaj lingvo”, 1993; “Elementoj de la esperantismo”, 1995; “Interlingvistiko – planlingvoj kaj iliaj ecoj”, 2004 k. a.) kaj de multaj artikoloj; honora membro de UEA (1993).
• Legu pli en la enciklopedio Nia Diligenta Kolegaro, p. 42-43.

30. Antaŭ 100 jaroj naskiĝis Jerzy Fornal (1926-195?-2013), pola aktoro (rolis en ĉ. 90 spektakloj, dek filmoj kaj kvin filmserioj) kaj esperantisto; aktoro en ĉ. 20 Esperantaj spektakloj, deklamprogramoj kaj pantomimoj (“Aniaro” de H. Martinson, “Sopiro… laboro… espero…” laŭ poemoj de L. Zamenhof, “La arlekeno” de J. Korczak, “El la ‘Verda Biblio’” de I. Lejzerowicz k. a.); kunfondinto (kun sia edzino Zofia Banet-Fornalowa, 1983) de la Varsovia teatro “Espero”, kiu en 1998-99 kaj 2001-02 aranĝis ĉiumonatajn Esperanto-prezentojn en la artgalerio “Nusantara”; voĉiginto de Korvaks en la instruaj filmoj “Mazi en Gondolando” kaj “Mazi revenas al Gondolando” (1995); aŭtoro de du libroj: “Sopiro… laboro… espero…” (1994), “Virino en kvar bildoj” (1994); laŭreato (kun sia edzino) de la premio de la Fondaĵo Antoni Grabowski (1996).
• Legu pli en la enciklopedio Nia Diligenta Kolegaro, p. 95-96.

Aleksander Korĵenkov

Ĉi tiu listo de Esperantaj jubileoj kaj memordatoj por oktobro 2026, kompilita de Aleksander Korĵenkov, aperis en la novaĵretejo “La Ondo de Esperanto”.
Ĉe represo aŭ citado bonvolu indiki la fonton:
“La Ondo de Esperanto” https://sezonoj.ru/2026/10/oktobro-12/

Abonu “La Ondon de Esperanto” por 2026 kontraŭ nur 15 eŭroj kaj ricevu senpage la jarkolektojn por 2024 kaj 2025. Legu pli ĉe https://esperanto-ondo.ru/Lo-abon.htm
La Ondo de Esperanto en Telegramo: t.me/esperanto_news

The post Esperantaj jubileoj kaj memordatoj en oktobro 2026 appeared first on La Ondo de Esperanto.

Laŭ s-ro Manuel Parra, sekretario de Hispana Esperanto-Federacio, HEF esprimis oficiale sian starpunkton rilate al la klopodo de Kataluna Esperanto-Asocio fariĝi landa asocio de la Universala: “Ni opinias, ke tiu paŝo estus negativa, malbona por la interna organiziĝo de UEA. Tion ni komunikis al reprezentantoj de KEA dum reta kunveno, kie ĉiuj ni trankvile aŭskultis alies opinion kaj diris la propran.”

Ĝis nun la Universala ne sin esprimis, ankaŭ ĉar KEA ankoraŭ ne renovigis sian peton, post la aprobo de rezolucio fare de TEJO. Efektive la problemo fontas el la statuto de UEA: en la Esperanta Civito ĝi ne ekzistus.

Legu pli en Heroldo de Esperanto

La estimo de loka svisa banko al Kultura Centro Esperantista pro ĝia bona manaĝerado kaŭzas ke la banko ĵus koncedis al la paktinta establo rimarkindan sumon, sufiĉan por plibonigi la Helvetian Esperanto-Domon ĝis la mezo de junio 2027. La ricevita prunto aldoniĝas al la hipoteka, kiu multe malkreskis (al preskaŭ nur kvin ciferoj) dum la lastaj dek jaroj.

La ĉefa plibonigo estos la ŝanĝo de la duoblaj fenestroj (ne de la lignaj persienoj), kio altigos la valoron de la nemoveblaĵo, konstruita en 1925 kaj en bona stato, ankaŭ pro diversaj flegaj intervenoj, kiel la murizolado jam dum la 1980aj.

Inter la plibonigoj KCE konsideras ankaŭ la proponon por apartamento “Strigonesto”, kie eblas transformi la nunajn kuirejon kaj duŝejon. Tio tamen dependos ankaŭ de la akordo kun la luanto. 

Por aliaj plibonigoj, rilataj al eksteraj partoj de la domo, estas esperata la helpo de Civila Esperanta Servo. 

 

---

Pasintan vendredon mi havis la plezuron inaŭguri E-kurson en la popolaltlernejo de Graz. Ĝi okazos entute 8-foje ĉiam vendrede kaj ampleksas po du 50-minutajn instru-unuojn. Tiu kurso finas 40-jaran paŭzon de tiaj kursoj. Ĝi estas rezulto de komunaj klopodoj de la E-klubo Graz sub la gvido de Ewald Schick, kiu ja ankaŭ estis prezidanto de la LKK en la 111-a UK en Graz komence de aŭgusto.