Blogoj en Esperanto

2. Antaŭ 120 jaroj naskiĝis Tomáš Pumpr (1906-1926-1972), ĉeĥa juristo kaj esperantisto; elstara tradukanto, inter kies tradukoj estas “Bukedo el ĉeĥaj naciaj mitoj” de K. J. Erben (1938), “La bapto de caro Vladimir” de K. Havlíček Borovský (1952), “Invito” de Č. Knobloch (1968), “Sileziaj kantoj” de P. Bezruč (kun aliaj, 1970), “Majo” de K. H. Mácha (1997), “Poŝatlaso de la mondo” (kun aliaj, 1971), pluraj tradukoj en “Ĉeĥoslovaka antologio” (1935) kaj multaj aliaj verkoj inkluzive de tri operoj; aŭtoro de esperantologiaj studoj, redakciano de “La Nica Literatura Revuo”, membro de la Akademio de Esperanto (AdE, 1962-72).

6. Antaŭ 135 jaroj naskiĝis Kálmán Kalocsay (Káloĉai, 1891-1911-1976), hungara kuracisto kaj elstara esperantisto, grave influinta la evoluon de la Esperantaj literaturo kaj lingvistiko per siaj verkoj; konsiderata kiel la plej grava Esperanta poeto (“Mondo kaj Koro”, 1921; “Streĉita kordo”, 1931; “Rimportretoj”, 1931; “Sekretaj sonetoj”, 1932; “Izolo”, 1939, eldonita en 1977) kaj poezia tradukanto (“Infero” de Dante, tri verkoj de Ŝekspiro, poemoj de Baudelaire, Heine, Petőfi, Madách… kaj la antologio “Tutmonda sonoro” kun tradukoj el 30 lingvoj); kunaŭtoro (kun G. Waringhien) de “Plena gramatiko de Esperanto” (1935, ekde la 4a eld.: “Plena analiza gramatiko de Esperanto” kaj de “Parnasa gvidlibro” (1932); aŭtoro de “Lingvo Stilo Formo” (1931), “La gramatika karaktero de la Esperantaj radikoj (”1938), “Vojaĝo inter la tempoj” (1966) kaj frazeologia vortaro “Domfabriko” (1975); membro de la Lingva Komitato (LK, 1922-48) kaj AdE (1948-76), honora membro de UEA (1937).
• Legu pli en la enciklopedio Nia Diligenta Kolegaro, p. 150-153.

8. Antaŭ 170 jaroj naskiĝis John Mabon Warden (Ŭordn, 1856-1903-1933), skota asekuristo kaj esperantisto, instruisto kaj disvastiganto de Esperanto, prezidanto de Brita Esperanto Asocio (1916-22), membro de LK (1909-33), membro (1920-33), vicprezidanto (1920-33) kaj prezidanto (1931-33) de AdE; kunaŭtoro de “Edinburga Poŝvortaro Esperanta” (1915), ĉefredaktoro de “La Sankta Biblio” (1926).

10. Antaŭ 70 jaroj naskiĝis Floréal Martorell (1956-1987- ), franca elektristo, muzikeldonisto, kaj esperantisto; fondinto kaj gvidanto de la asocio EUROKKA (1988) kaj de la diskeldonejo Vinilkosmo (1990), kiu produktis multajn muzikalbumojm (kasedoj, vinildiskoj, KDoj, bitalbumoj); prezidanto de la Esperanto-Kulturcentro en Tuluzo (1992-2001), prezidanto de Mezpirenea Esperanto-Federacio (2000-03); direktoro kaj kunredaktoro de “Rok-Gazet’” (1990-2003), redaktoro de la programo “Esperanto-Magazino” ĉe Radio FMR (Tuluzo, 1988-2005); aŭtoro de centoj da primuzikaj artikoloj, ofta preleganto en Esperantaj kongresoj kaj renkontiĝoj, (kun)organizanto de pluraj esperantistaj muzikaj renkontiĝoj kaj festivaloj; laŭreato de la premio Deguĉi (2009) kaj de la Esperanto-Kulturpremio de Aalen kaj FAME (2012).
• Legu pli en la enciklopedio Nia Diligenta Kolegaro, p. 194-195.

10. Antaŭ 65 jaroj naskiĝis Jean-Marc Leclercq (leklér, 1961-1988- ), Francia okcitana diverslaboristo, muzikisto, fondinto (1990) de la grupo “Les Rosemary’s Babies”, verkisto kaj esperantisto, konata en Esperanto kiel JoMo kaj jOmO; eble la plej populara nuntempa Esperanto-kantisto, fondinto de la grupo “Liberecanoj” (1996), kreinto de la unua rekordo de multlingva koncerto (22 kanzonoj en 22 lingvoj), kiu aperis en 2000 en la rekord-libro “Guinness”; ofta koncertanto en pluraj landoj, gastmuzikisto en pluraj Esperantaj albumoj; liaj Esperantaj albumoj estas “JoMo kaj Liberecanoj” (1998),“ JoMo friponas” (2001), “JoMo slavumas” (2006), “jOmO okcitanas” (2016), “MArta kaj JOmo kantas MAYOMA-n” (2021).
• Legu pli en la enciklopedio Nia Diligenta Kolegaro, p. 171-172.

11. Antaŭ 40 jaroj mortis Xú Shēngyuè (ankaŭ Xú Zhèn’è, 1901-1928/29-1986), ĉina literaturisto, profesoro pri literaturo en Orient-Ĉina Normala Universitato (Ŝanhajo), tradukisto kaj esperantisto; konata en Esperanto kiel Saint Jules Zee (ankaŭ S. J. Sü); Esperanta poeto kaj tradukanto, interalie de “Fajrolumo en la Fronto” de Liú Bejü (1950), “Sovaĝa Herbaro” de Lusin (1951), “La Plej Forta Voĉo de la Paco” (antologio, 1952), “Por Nova Afero Nova Maniero” (novelaro; kun aliaj, 1952), “La Feliĉo” de Qín Zháoyáng (kun Honfan, 1953), “El ĉina poezio” (antologio, 1980) k. a.

18. Antaŭ 125 jaroj naskiĝis Cesare “Cezaro” Rossetti (1901-1928-1950), svisitala skotlandano, diversprofesiulo (kuiristo, vendisto, kolportisto) kaj esperantisto; aŭtoro de la populara romano “Kredu min, sinjorino!” (1950), tradukita en la anglan, hungaran, italan kaj japanan lingvojn.

19. Antaŭ 50 jaroj de germanaj okupaciintoj estis murdita Leopold Blumental (1865-1887-1941), Ruslanda, poste Pollanda juda juristo, ĵurnalisto, verkisto, tradukisto kaj esperantisto, konata kiel Leo Belmont; pioniro de Esperanto, disvastiganto de Esperanto en gazetaro; kunfondinto de Varsovia Esperanto-Societo kiel filio de la Peterburga Esperanto-societo “Espero” (1904), vicprezidanto de PEA ekde ĝia fondo (1908), poste prezidanto de PEA; aŭtoro de kelkaj poemoj en Esperanto, kompilinto kaj tradukinto de “Sonoj Esperantaj: Tradukoj el poetoj polaj kaj alilandaj” (1908), kuntradukinto de “Poemoj” de H. Heine (1928); membro de LK (1905-14, 1923-38) kaj de AdE (1928-38).

26. Antaŭ 45 jaroj mortis Nguyễn Văn Kỉnh (1916-1932-1981), vjetnama politikisto (membro de CK de Vjetnama Laborista [nun: komunista] Partio), diplomato (ambasadoro de DR Vjetnamio en Sovetunio, 1957-67) kaj esperantisto; en la junaĝo verkis artikolojn pri Esperanto en gazetaro kaj gvidis senpagan korespondan Esperanto-kurson, kunfondis Koĥinĉinan Esperanto-grupon (1945); gvidis la unuan Esperanto-delegacion de DR Vjetnamio en la 44a UK en Varsovio (1959) kaj kadre de kunveno de MEM en ĉi tiu UK iĝis membro de la Internacia Komitato de MEM; certigis, ke malgraŭ papermanko en Vjetnamio dum la milito aperis pluraj libroj en Esperanto, revuo “Vjetnamio Antaŭenmarŝas” kaj vjetnamiaj numeroj de “Paco”; atingis, ke en decembro 1956 estis akceptita decido pri fondo de Vjetnama Pacdefenda Esperanto-Asocio (VPEA), kiu ricevis konsiderindan ŝtatan subtenon, kaj post la reveno al Vjetnamio en 1968 iĝis prezidanto de VPEA.
• Legu pli en la enciklopedio Nia Diligenta Kolegaro, p. 214-215.

27. Antaŭ 95 jaroj naskiĝis Werner Bormann (1931-1947-2013), germana ekonomikisto, ŝtatoficisto kaj esperantisto; prezidanto de Germana Esperanto-Asocio (1967-77), komitatano (1967-95), estrarano (1971-80), vicprezidanto (1974-77) kaj ĝenerala sekretario (1977-80) de UEA, prezidanto de LKK de la 59a UK (Hamburgo, 1974), membro de la financa komisiono de UEA (1992-95); vicdekano de AIS (1986), direktoro de Germana Esperanto-Instituto (1967-92), prezidanto de FAME-Fondaĵo (2000-05); membro (1976-2007) kaj prezidanto (1995-98) de AdE; aŭtoro de pluraj libroj (“Bona ŝanco”, 1970; “La lingva problemo en la Eŭropa Komunumaro”, 1977; “Funktion und Kultur des Esperanto”, 1981; “La evoluo de Esperanto kaj la Akademio”, 1984; “Inter senlaboreco kaj inflacio: priskribo de konjunkturpolitiko”, 1989; “Entreprenistaj strategioj: priskribo de la entrepreno”, 1991; “La merkato de trafikservoj: priskribo de la trafiko”, 1992; “Mondkomerco kaj lingvo”, 1993; “Elementoj de la esperantismo”, 1995; “Interlingvistiko – planlingvoj kaj iliaj ecoj”, 2004 k. a.) kaj de multaj artikoloj; honora membro de UEA (1993).
• Legu pli en la enciklopedio Nia Diligenta Kolegaro, p. 42-43.

30. Antaŭ 100 jaroj naskiĝis Jerzy Fornal (1926-195?-2013), pola aktoro (rolis en ĉ. 90 spektakloj, dek filmoj kaj kvin filmserioj) kaj esperantisto; aktoro en ĉ. 20 Esperantaj spektakloj, deklamprogramoj kaj pantomimoj (“Aniaro” de H. Martinson, “Sopiro… laboro… espero…” laŭ poemoj de L. Zamenhof, “La arlekeno” de J. Korczak, “El la ‘Verda Biblio’” de I. Lejzerowicz k. a.); kunfondinto (kun sia edzino Zofia Banet-Fornalowa, 1983) de la Varsovia teatro “Espero”, kiu en 1998-99 kaj 2001-02 aranĝis ĉiumonatajn Esperanto-prezentojn en la artgalerio “Nusantara”; voĉiginto de Korvaks en la instruaj filmoj “Mazi en Gondolando” kaj “Mazi revenas al Gondolando” (1995); aŭtoro de du libroj: “Sopiro… laboro… espero…” (1994), “Virino en kvar bildoj” (1994); laŭreato (kun sia edzino) de la premio de la Fondaĵo Antoni Grabowski (1996).
• Legu pli en la enciklopedio Nia Diligenta Kolegaro, p. 95-96.

Aleksander Korĵenkov

Ĉi tiu listo de Esperantaj jubileoj kaj memordatoj por oktobro 2026, kompilita de Aleksander Korĵenkov, aperis en la novaĵretejo “La Ondo de Esperanto”.
Ĉe represo aŭ citado bonvolu indiki la fonton:
“La Ondo de Esperanto” https://sezonoj.ru/2026/10/oktobro-12/

Abonu “La Ondon de Esperanto” por 2026 kontraŭ nur 15 eŭroj kaj ricevu senpage la jarkolektojn por 2024 kaj 2025. Legu pli ĉe https://esperanto-ondo.ru/Lo-abon.htm
La Ondo de Esperanto en Telegramo: t.me/esperanto_news

The post Esperantaj jubileoj kaj memordatoj en oktobro 2026 appeared first on La Ondo de Esperanto.

Laŭ s-ro Manuel Parra, sekretario de Hispana Esperanto-Federacio, HEF esprimis oficiale sian starpunkton rilate al la klopodo de Kataluna Esperanto-Asocio fariĝi landa asocio de la Universala: “Ni opinias, ke tiu paŝo estus negativa, malbona por la interna organiziĝo de UEA. Tion ni komunikis al reprezentantoj de KEA dum reta kunveno, kie ĉiuj ni trankvile aŭskultis alies opinion kaj diris la propran.”

Ĝis nun la Universala ne sin esprimis, ankaŭ ĉar KEA ankoraŭ ne renovigis sian peton, post la aprobo de rezolucio fare de TEJO. Efektive la problemo fontas el la statuto de UEA: en la Esperanta Civito ĝi ne ekzistus.

Legu pli en Heroldo de Esperanto

La estimo de loka svisa banko al Kultura Centro Esperantista pro ĝia bona manaĝerado kaŭzas ke la banko ĵus koncedis al la paktinta establo rimarkindan sumon, sufiĉan por plibonigi la Helvetian Esperanto-Domon ĝis la mezo de junio 2027. La ricevita prunto aldoniĝas al la hipoteka, kiu multe malkreskis (al preskaŭ nur kvin ciferoj) dum la lastaj dek jaroj.

La ĉefa plibonigo estos la ŝanĝo de la duoblaj fenestroj (ne de la lignaj persienoj), kio altigos la valoron de la nemoveblaĵo, konstruita en 1925 kaj en bona stato, ankaŭ pro diversaj flegaj intervenoj, kiel la murizolado jam dum la 1980aj.

Inter la plibonigoj KCE konsideras ankaŭ la proponon por apartamento “Strigonesto”, kie eblas transformi la nunajn kuirejon kaj duŝejon. Tio tamen dependos ankaŭ de la akordo kun la luanto. 

Por aliaj plibonigoj, rilataj al eksteraj partoj de la domo, estas esperata la helpo de Civila Esperanta Servo. 

 

---

Pasintan vendredon mi havis la plezuron inaŭguri E-kurson en la popolaltlernejo de Graz. Ĝi okazos entute 8-foje ĉiam vendrede kaj ampleksas po du 50-minutajn instru-unuojn. Tiu kurso finas 40-jaran paŭzon de tiaj kursoj. Ĝi estas rezulto de komunaj klopodoj de la E-klubo Graz sub la gvido de Ewald Schick, kiu ja ankaŭ estis prezidanto de la LKK en la 111-a UK en Graz komence de aŭgusto.

Lingva diverseco kaj lingvaj rajtoj: la povo kompreniĝi.

Kompreni kaj esti komprenata estas multe pli ol nur komunikadaj procedoj: ili estas kondiĉoj por partopreno, dialogo, respekto kaj kunekzistado inter homoj kaj inter popoloj. Tradukado, kun sia kunulo interpretado, okupas fundamentan pozicion en antaŭenigo de pozitiva lingva diverseco kaj lingvaj rajtoj, ĉar ĝi povas roli kiel ponto inter malsamaj kulturoj, kiel klopodo de interkompreno cele al egaleca kunlaboro.

Ĉiuj homoj povu aliri edukadon, justecon, sanon, informojn, socian partoprenon k.s. en lingvoj, kiujn ili komprenas. Ili ankaŭ havu la eblecon lerni aliajn lingvojn por interagi je regiona, nacia kaj internacia niveloj. Tradukado kaj interpretado, se uzataj por tiu celo, antaŭenigas inkluzivecon kaj la protekton de lingva diverseco, precipe de minoritataj kaj indiĝenaj grupoj.

En tiu spirito de konstruado de pontoj inter malsamaj homaj spertoj kaj aspiroj UEA laboras por disvastigi la Internacian Lingvon Esperanton kaj tiamaniere antaŭenigi komunikadon kaj alproksimiĝon sen lingva trudo aŭ submetiĝo. UEA kontribuas al kulturo de paco, interkultura dialogo, solidareco, fido kaj estimo.

Necesas uzi malsamajn komunikadajn strategiojn, en multlingva aliro, por plilarĝigi eblecojn de kompreno inter homoj sen transformi lingvan diversecon en baron al partopreno kaj digno. Ĉi tiu diverseco estas parto de la riĉeco de la homaro, kaj dialogo estas nia plej bona vojo al kunlaboro.

Ni hodiaŭ festas ĉiujn profesiulojn kaj ordinarajn homojn, kiuj laboras por alproksimiĝo per lingvoj: tradukistojn, interpretistojn, terminologojn, instruistojn, esploristojn, lingvajn komunumojn kaj volontulojn. Ni ankaŭ festas la por-multlingvismajn iniciatojn de Unuiĝintaj Nacioj kaj la klopodojn de Unesko por antaŭenigi lingvan diversecon, kiel ekzemple la Internacian Jardekon de Indiĝenaj Lingvoj (2022-2032).

Kompreni kaj esti komprenata estas rajto esenca por efika kaj paca kunlaboro. Tradukado helpu nin aŭdi pli da voĉoj kaj doni voĉon al pli da homoj.

Fonto: Gazetara Komuniko de UEA, 2026, №1336.

Abonu “La Ondon de Esperanto” por 2026 kontraŭ nur 15 eŭroj kaj ricevu senpage la jarkolektojn por 2024 kaj 2025. Legu pli ĉe https://esperanto-ondo.ru/Lo-abon.htm
La Ondo de Esperanto en Telegramo: t.me/esperanto_news

The post Mesaĝo de UEA okaze de la Internacia Tradukada Tago, la 30a de septembro 2026 appeared first on La Ondo de Esperanto.

Milan Vodička Mladá Fronta Dnes, sabato 11. 7. 2015 p. A11

La 5an de oktobro 2026 je la 14a horo (BRT) Nacia Biblioteko de Brazilo (Fundação Biblioteca Nacional, FBN) en Rio-de-Ĵanejro gastigos la rondan tablon “Memória sem fronteiras: valor, riscos e o papel das bibliotecas na preservação do patrimônio documental do Esperanto” (Memoro sen landlimoj: valoro, riskoj kaj la rolo de bibliotekoj en la konservado de la dokumenta heredaĵo de Esperanto).

La aranĝo estas rezulto de dialogo komencita inter UEA kaj FBN antaŭ la ĉi-jara Universala Kongreso de Esperanto, kiam la prezidantoj de UEA kaj FBN, respektive Fernando Maia Jr. kaj Marco Lucchesi, kunsidis por trakti diversajn temojn, inter ili la konservadon kaj valorigon de la dokumenta heredaĵo ligita al Esperanto. Lucchesi estas verkisto kaj poeto, membro kaj eksprezidanto de la prestiĝa Brazila Beletristika Akademio, mem parolas Esperanton kaj ankaŭ estas – ekde 2021 – membro de la Honora Patrona Komitato de UEA.

La rondan tablon kunordigos Lucchesi mem. Krom Maia Jr. partoprenos James Rezende Piton, ekskomitatano kaj eksĉefdelegito de UEA por Brazilo kaj membro de Esperanto-Ligo Filatelista/Amika Rondo de Esperantaĵ-kolektantoj (ELF/AREK), kaj Miguel Bento, prizorganto de Biblioteko Ary Zamora de Gaŭĉa Esperanto-Asocio, kaj eksprezidanto de Brazila Esperantista Junulara Organizo (BEJO). La programo ankaŭ kalkulas je kontribuo de Neia Lucia Souza, bibliotekisto en la plej granda Esperanto-kolekto de Ameriko, Biblioteko Carlos Domingues de Brazila Esperanto-Ligo (BEL).

Tra siaj preskaŭ 140 jaroj da historio kaj tutmonda disvastiĝo la Esperanto-movado produktis vastan dokumentan heredaĵon: librojn, periodaĵojn, organizajn kaj kongresajn dokumentojn, fotojn, korespondaĵojn, manuskriptojn, filatelaĵojn kaj aliajn materialojn. Pro la internacia kaj asocia karaktero de la movado tiu heredaĵo troviĝas dise en multaj landoj, en bibliotekoj, universitatoj, asocioj kaj privataj kolektoj. Parto de tiu memoro estas vundebla. Malapero de asocioj, manko de spaco kaj rimedoj, disiĝo de personaj kolektoj kaj nescio – aparte de heredantoj kaj familianoj – pri ilia historia valoro povas kaŭzi definitivajn perdojn. La materialoj gravas ne nur por la historio de Esperanto, sed ankaŭ por esplorado pri internaciaj retoj de cirkulado de homoj, ideoj kaj kulturoj.

La aranĝo traktos tri kernajn demandojn: la valoron de tiu dokumenta heredaĵo, la riskojn ĝin perdi kaj la rolon de bibliotekoj, asocioj kaj kolektantoj en ĝia konservado kaj transdono al estontaj generacioj. Estos prezentataj spertoj kaj iniciatoj rilataj al Esperanto-bibliotekoj kaj kolektoj, inkluzive en Brazilo, Aŭstrio kaj Pollando, kaj diskutataj ebloj por plia kunlaboro inter institucioj. Inter la temoj estos la destino de personaj kolektoj kaj heredaĵoj, identigo de historie gravaj dokumentoj, interŝanĝo inter kolektoj kaj la defioj konservi memoron konstruitan dum preskaŭ jarcento kaj duono. Kiel komplemento al la aranĝo okazos ekspozicio de historiaj dokumentoj pri Esperanto kaj poŝthistorio, inkluzive de pioniraj poŝtkartoj kaj korespondaĵoj submetitaj al poŝta cenzuro en diversaj landoj kaj periodoj de la 20a jarcento.

La agado rekte rilatas al UEA-BReto, strategia programo por evoluigi tutmondan reton de bibliotekoj kaj kolektoj kunlaborantaj kun UEA. Ĝi celas proksimigi instituciojn kaj kolektojn, stimuli konservadon kaj katalogadon de la Esperanto-heredaĵo, plifaciligi ĝian utiligon por esplorado kaj edukado kaj subteni tiucelajn iniciatojn en ĉiuj mondopartoj. Esperantic Studies Foundation (ESF) kunfinancas ĝin, kaj inter la bibliotekoj partoprenantaj en la programo estas ĝuste la Biblioteko Carlos Domingues de BEL, en Braziljo. La iniciato ankaŭ kongruas kun la strategia laborplano AKIRI de UEA, precipe kun tri el ĝiaj kvin agadkampoj: “Informado”, per pli vasta videbligo de la historia kaj kultura valoro de Esperanto; “Rilatoj”, per konstruado de rilatoj inter Esperanto-organizaĵoj kaj gravaj publikaj institucioj; kaj “Instruado”, per konsciigo pri la graveco de dokumentado kaj konservado de la dokumenta heredaĵo de Esperanto. La ronda tablo estas nova paŝo en tiu dialogo kun FBN kaj en la pli vasta strategia laboro de UEA, kiu okazas interkonsiliĝe kun la Centro de Esploro kaj Dokumentado pri la Mondaj Lingvaj Problemoj (CED). Se oni volas finance subteni tiun laboron, donacoj bonvenas ĉe la Biblioteka Fondaĵo de UEA: https://uea.org/alighoj/donacoj/biblioteko>.

“Memória sem fronteiras”
La 5an de oktobro 2026 je la 14a horo (BRT)
Aŭditorio Machado de Assis, Fundação Biblioteca Nacional, Rio-de-Ĵanejro, Brazilo
Senpaga eniro

Fonto: Gazetara Komuniko de UEA, 2026, №1334.

Abonu “La Ondon de Esperanto” por 2026 kontraŭ nur 15 eŭroj kaj ricevu senpage la jarkolektojn por 2024 kaj 2025. Legu pli ĉe https://esperanto-ondo.ru/Lo-abon.htm
La Ondo de Esperanto en Telegramo: t.me/esperanto_news

The post UEA kaj Nacia Biblioteko de Brazilo antaŭenigas dialogon pri la dokumenta heredaĵo de Esperanto appeared first on La Ondo de Esperanto.

La konferenco ”Esperanto – 140 jaroj”, kiu okazos venontjare apud Parizo, celas la normaligon de Esperanto kiel universitata esplorobjekto. La konferenco nun ricevas novan subtenon de la regiono Île-de-France. Estos dek du stipendioj por doktoriĝantoj kaj junaj esploristoj, kiuj povos ricevi senpagan loĝadon en Parizo dum tri noktoj. Nova limdato por sendi proponojn al la konferenco en Campus Condorcet estas la 31-a de oktobro.

La bildo uzata de la organizantoj de la kongreso ŝajnas esti AI-versio de malnova bildkarto eldonita de Alice-Leontine Farges en la 1910-aj jaroj.

Antaŭ kelkaj monatoj estis anoncita la internacia konferenco ”Esperanto – 140 jaroj”, okazonta de la 9-a ĝis la 11-a de junio 2027 en Campus Condorcet apud Parizo. La konferenco proponas retrorigardi al 140 jaroj da lingva historio, sed ankaŭ pridemandi, kio okazas kiam lingva projekto fariĝas vivanta lingvo, komunumo kaj kultura fenomeno.

La regiono Île-de-France ĵus decidis financi 12 stipendiojn por doktoriĝantoj kaj junaj esploristoj, kiuj tiel povos ricevi senpagan loĝadon en Parizo dum tri noktoj kadre de la konferenco.

La subteno celas faciligi la partoprenon de esploristoj por kiuj vojaĝo al kaj loĝado en Parizo povus esti malhelpo. Pro tiu nova financado, la organizantoj decidis ankaŭ plilongigi la limdaton por ĉiuj. Proponoj por kontribuoj nun estas akceptataj ĝis la 31-a de oktobro 2026.

La konferenco celas kunigi esploristojn el diversaj fakoj de la homaj kaj sociaj sciencoj. La temoj de la alvoko estas vastaj: la historio kaj evoluo de Esperanto, la formiĝo de ĝia komunumo, lingvaj ŝanĝoj kaj normoj, literaturo, arkivoj kaj fontoj, teknologio, scienco kaj medicino, politiko kaj religio, sed ankaŭ la situo de Esperanto en pli vastaj esploroj pri lingvoj kaj transnaciaj komunumoj.

La celo do ne estas nur retrorigardi al 1887. Post 140 jaroj, Esperanto estas ankaŭ materialo por esplori demandojn pri lingvo, komunumo, cirkulado de ideoj kaj internaciaj rilatoj.

Alivorte, la konferenco proponas konsideri Esperanton ne nur kiel esplorobjekton de la lingvoscienco kaj la sociaj sciencoj, sed ankaŭ kiel eblan heŭristikan kadron por repripensi teoriajn demandojn kaj konceptojn.

La studado de Esperanto povus tiel kontribui ne nur al pli bona kompreno de la fenomeno mem, sed ankaŭ al la renovigo de pli ĝeneralaj esplorproblemoj pri lingvo, komunumo, normigo kaj transnaciaj interŝanĝoj.

Laŭ Pascal Dubourg Glatigny, unu kiu organizos la aranĝon kune kun Sébastien Moret, la konferenco celas la normaligon de Esperanto kiel universitata esplorobjekto:

– Ĝi reliefigos kreskantan tendencon: pli kaj pli da universitataj esploristoj, kiuj ne havas antaŭajn ligojn al la Esperanto-movado, traktas Esperanton kiel legitimigindan objekton de esplorado. Iliaj kontribuoj renkontiĝas kaj dialogas kun la longdaŭra erudicia laboro de esperantistoj-universitatuloj, kiuj dum pli ol jarcento prisemis fruktodonan grundon por la studado de la lingvo, de ĝiaj historio kaj praktikoj.

Paralele al la prelegoj, okazos ankaŭ duontagaj atelieroj laŭ specifaj interesoj. Jam anonciĝis atelieroj pri ”Esperanto kaj matematiko” kaj ”Esperanto kaj politiko”. Pliaj aldoniĝos laŭ la proponoj.

La organizantoj invitas sendi resumon de 2 000–3 000 tajpospacoj. La konferenco estas sub la aŭspicioj de la Societo pri historio kaj epistemologio de lingvosciencoj (SHESL), kaj la laborlingvoj estas la franca kaj la angla.

Postmorgaŭ, la 1an de oktobro 2026, estos la lasta tago por anonci sian kandidatecon al la sesio de lingvotestado en Malago dum la kvara NaturAmika KulturSemajno en Esperanto; la lingvotestadon organizas Kultura Centro Esperantista, surbaze de direktivo Mühlemann kaj de la koncerna reglamento.

Eblos kandidati por ĉiuj niveloj de LTSEC: A1, A2, B1, B2, C1, sed ne por C2, ĉar la limdato por liveri la disertaĵon estas pli frua ol nur semajnon antaŭ la ekzamenoj.

Por komuniki: kce [ĉe] esperantio [punkto] net (kce[at]esperantio[dot]net)

La urba konsilantaro de Herrera del Duque en sudokcidenta Hispanio decidis financi grandan premion por Esperanta poezio. La gajninto ricevos 900 eŭrojn kaj aldone valoran trofeon. Unuafoje la premio estos aljuĝita venontjare. Sed kiel tio povis okazi? Javier Romero Tello, sekretario de la konkurso, afable konsentis respondi demandojn de Libera Folio.

Placo de Hispanio en Herrera del Duque. Foto: Haitone CC BY-SA 3.0

Libera Folio: Kial la magistrato fondis tiun premion?

Javier Romero Tello: – La urba konsilantaro de Herrera del Duque, prezidata de la urbestro Saturnino Alcázar Vaquerizo, estas akceptema al la internacia lingvo Esperanto kaj ĉiam volis kunlabori pri niaj proponoj por plivastigi la videblecon de la esperanta komunumo kaj de la lingvo mem. Jam en 2016, ĉi tiu sama urba konsilantaro kunlaboris en la organizado de la 75-a Hispana Esperanta Kongreso. La rezulto de tiu komenca kunlaboro estis resona sukceso. Tial nia lastatempa propono okazigi premion pri Esperanta poezio, sponsoritan de la urba konsilantaro de Herrera del Duque, estis plia paŝo en ĉi tiu daŭra kunlaboro kun la Esperanta komunumo.

Kial la premio estas nomata laŭ Miguel Fernández?

– Tial ke Miguel Fernández, hispana esperantisto, estas unu el la plej signifaj figuroj en la esperantaj literaturo, teatro kaj poezio, ne nur en Hispanio sed tra la tuta internacia esperanta komunumo. Lia longa literatura kariero, liaj premioj kaj lia kritika sukceso igas lin la ideala persono por prunti sian nomon al ĉi tiu premio pri esperanta poezio, kiu aspiras fariĝi ĉefa premio en la kampo de Esperanta poezio.

Kiuj prijuĝos kaj laŭ kiuj kriterioj?

– La ĵurianoj estos rivelitaj nur unu monaton antaŭ la premia ceremonio, post kiam la gajninta poemo estos elektita. La ĵurianoj ne konas unu la alian. Ĉi tiuj antaŭzorgaj rimedoj estas enkondukitaj por konservi la anonimecon de la ĵurianoj kaj malhelpi ajnan eblan interferon aŭ premon, kiu povus misprezenti la elekton de la gajninta poemo. Ni povas diri, ke ĉiuj el ili estas individuoj, kiuj montris sian literaturan talenton kaj posedas la scion kaj sentemon necesajn por juste kaj senpartiece juĝi la alsenditajn poemojn. Ili estas esperantistoj el diversaj mondopartoj.

– La premio estos aljuĝita surbaze de la formala kvalito de la poeziaj kreaĵoj, la kapablo de la aŭtoro krei malkaŝe poeziajn mesaĝojn aŭ bildojn, mesaĝojn enhavantajn etikajn, sociajn, filozofiajn, ktp. reflektojn; la beleco de la vortelekto kaj konstruo; la strukturo de la verko; la profundo de ĝiaj reflektoj, diskursoj aŭ intencoj; kaj la elekto de temoj kiuj montras originalecon.

Kio okazos pri la premiita verko?

– La premiita verko estos diskonigita per ĉiuj eblaj rimedoj fare de la magistrato de Herrera del Duque, de Hispana Esperanto-Federacio kaj de Fundación Esperanto. Plie, la premiitan verkon publikigos la prestiĝa literatura Esperanto-revuo Beletra Almanako.

Ĉu temas pri la plej granda poezia konkurso en Esperantujo, laŭ la premia sumo?

Ni kredas, ke ĝi efektive estas la plej granda literatura premio, specife la esperanta poeziokonkurso, rilate al la tuta premia sumo.

Ĉu ĝi okazos ripete, kaj kiel ĝi estas financata?

– Jes, la intenco estas okazigi la premiadon ĉiun duan jaron. Komence, ĝin daŭre financas la urba konsilantaro de Herrera del Duque.

Pliaj informoj pri la premio troveblas en la retejo de Hispana Esperanto-Federacio.

La demenco de Alzheimer kaj aliaj tipoj de demenco fariĝis premsonĝo por multaj homoj. Sciencistoj klopodas esplori kaj studi por trovi manierojn kuraci kaj preventi ĝin. Ĝi fariĝis inkubo por la moderna homo.  

Plej multaj klopodoj celas la preventon de demenco. Oni jam komprenis, ke edukado kaj formala lernado en frua aĝo klare influas la estontan riskon de demenco en maljunaĝo. Kompreneble, ĉar aliaj faktoroj ludas sian rolon, tia influo estas nur parta, eĉ se signifoplena. Tamen, mankis ĝis nun statistika mezurado pri la influo de edukado je la estonta apero de demenco.

Antaŭ nelonga tempo, svedaj esploristoj klopodis plenigi tiun vakuon. Ili decidis kalkuli, kiomgrade trejnado de junuloj rilate teknikon de rezonado rezultigas ŝanĝon je la apero de demenco, kiam tiuj junuloj fariĝas maljunuloj. Sufiĉe ambicia projekto!

Por sia esploro, ili akompanis junajn lernantojn, kiuj ricevis trejnadon pri rezonado per la indukta maniero, je la aĝo de 13 jaroj, kaj analizis ilin en aĝo de pli ol 60 jaroj. Ili trovis, ke la lernado pri indukta rezonado malpliigas la koncernan riskon, sendepende de aliaj faktoroj. Alivorte, konfirmiĝis, ke kognaj kapabloj akiritaj en frua aĝo protektas la cerbon kontraŭ demenco en alta aĝo. Ĉar ankaŭ pure fizikaj malsanoj (kormalsanoj, diabeto, kaj aliaj morboj) povas kaŭzi demencon, la sciencistoj statistike nuligis tiujn faktorojn en la nuna studaĵo, por ke ili ne influu la rezultatojn.

Tiu analizado inkluzivis pli ol 10 mil individuojn naskiĝintajn en la jaro 1948, kiuj kompletigis la menciitan trejnadon en la jaro 1961, kaj estis akompanataj ĝis la jaro 2025.

Ĉi tiu interesa scienca esploro klare plifortigas la koncepton pri “mensa stoko”, nome la uzado de la cerbo en ĝia laŭeble plej ampleksa maniero. Scivolemo, interhoma kunvivado, solvado de problemoj, sintenado en sendependa maniero, akirado de novaj ideoj, ĝuado de arto - jen manieroj fari la cerbon pli forta kaj pli rezistema al la defioj de maljuniĝo. 

“Indukti”, ekzemple, estas: ”rezoni, konkludante el apartaj faktoj al ĝenerala leĝo, el specoj al specaro, el efikoj al kaŭzo“ (laŭ Plena Ilustrita Vortaro). Praktikado de indukta rezonado do estas interesa, praktika maniero gimnastiki per la cerbo. Infanoj eĉ povas amuziĝi per tio, kaj ĝi povas enkonduki ankaŭ kuriozajn nociojn de filozofio.

Unuvorte: oni aktivigu la cerbon, ekde frua aĝo, se oni volas eviti postajn problemojn!
 

LUMINESK’ estas la silvestra renkontiĝo de Germana Esperanto-Asocio. Luminesk’ 2026/27 okazos en Bremeno de la 28a de decembro 2026 ĝis la 5a de januaro 2027. Ĝi nun okazos la dekan fojon. Ankaŭ ĉi-foje ĝi ofertos varian kaj altkvalitan programon – lingvokurson, prelegojn kaj diskutgrupojn, ekskursojn kaj distrajn programerojn. Partoprenantoj kutime venas el sep ĝis ok landoj.

La urbo Bremeno estas la ĉefurbo de la federacia lando Bremeno. Kun loĝantaro de proksimume 580 000, Bremeno estas la deka plej granda urbo en Germanio.

La programo

Kontakto

Ĉefa respondeculo: Andreas Diemel
Retpoŝto: luminesk@esperanto.de
Telefono: en Germanujo: 0800 3 36 36 36 64 (senpaga), internacie: +49 203 29 64 877 (hejma reto)
Retejo: https://www.esperanto.de/luminesk

Abonu “La Ondon de Esperanto” por 2026 kontraŭ nur 15 eŭroj kaj ricevu senpage la jarkolektojn por 2024 kaj 2025. Legu pli ĉe https://esperanto-ondo.ru/Lo-abon.htm
La Ondo de Esperanto en Telegramo: t.me/esperanto_news

The post Luminesk’: Jarŝanĝe en Bremeno appeared first on La Ondo de Esperanto.

La dua delegito de Esperanta PEN-Centro, c-ano Alessio Giordano, reprezentos nian literaturon ĉe la verkistara mondkongreso, kiu disvolviĝos morgaŭ kaj postmorgaŭ telematike, sub la prezido de Burnham Sönmez, kies plej konata romano “Instanbul” Istanbulo” aperis ankaŭ en nia lingvo ĉe Kooperativo de Literatura Forio.

La delegito, c-ano Giorgio Silfer, rezignis pro prioritata tasko plenumenda por la esperanta kulturo: li restos tamen en kontakto, kiel vicprezidanto, kun la delegito. Alessio Giordano, 29-jaraĝa, estas ankaŭ la nova sekretario de la Esperanta PEN, kaj reprezentas la centron en la komitato de junaj verkistoj. Lia unua sperto en la medio okazis antaŭ tri jaroj dum la Asembleo de la packomitato en Bledo, Slovenio.

 

Antaŭ cent-dudek-du semajnoj aperis la unua porcio de la ekzercaro "Aŭskultu kaj ripetu". Jen la cent-dudek-tria porcio. Ĝuu ĝin!

 

Jen la ligiloj al la porcioj 01 - 53 kaj 54 - 104 de la ekzercaro:
https://esperantaretradio.blogspot.com/2026/05/ligiloj-al-la-porcioj-54-104-de-la.html

https://esperantaretradio.blogspot.com/2025/06/ligiloj-al-la-porcioj-01-gis-53-de-la.html />

En marto 2026 Mia Vivo estis haltigita de la servila servo pro la kiomo da uzo de la komputilaj rimedoj. Post 10 tagoj la problemo estis solvita, per forigo de pluraj ne tiel necesaj funkcioj. Tiel la retejo reiĝis al normala stato.

Mi ricevis novan averton pri la sama problemo: “Mia Vivo uzas tro da komputilaj rimedoj”. Ĉi-foje la servila servo ne haltigis la retejon, sed ĝi postulas ke mi malmultigu la uzadon. La problemo tamen estas, ke ĉio ĉi estas la rezulto de la grandiĝo de Mia Vivo. Kvankam MV ne plu estas tiel populara kiel je la komenco, ĝi bezonas pli kaj pli da rimedoj por zorgi la ĝisnunajn datumojn. Mi jam pagas por la plej bona servo ebla, sed tio baldaŭ ne plu sufiĉos. La servila servo estas relative malmultekosta, kaj tio ebligis min eĉ krei Mia Vivo per mia lima budĝeto. Sed ĉar la servila servo ne ofertas pli bonan servon eĉ kontraŭ pli da mono, mi havas nur tri alternativojn:

1. Serĉi alian servilan servon kaj transdoni ĉion tien. Kosto por transdono ne estas malmulta, sed pli grave, taŭga servilo por niaj nuntempaj kaj estontaj bezonoj kostas almenaŭ kvaroble ol la nuna. Mi ja ricevis mondonojn por la sekvaj du jaroj, sed tio ne sufiĉos eĉ por unu, eĉ se mi povus transdoni ĉion senkoste. Mi certe povas peti pli da mono de vi, la membroj, por daŭrigi la retejon, sed ĉar la mondonoj, kune kun la aktiveco, pli kaj pli malmultiĝas, mi devas esti preta pagi por ĉion mem. Mi simple ne havas tian monon kaj tio faras ĉi tiun alternativon nerealeca.

2. Transdoni Mia Vivo al esperanta asocio, kiu havas la necesajn lerton, monon kaj rimedojn. Tio estas mia prefera elekto, sed ne estas multaj organizoj kiu plenumas la tri kondiĉojn. La plej grandaj neniam montris multe da intereso pri Mia Vivo. Ili ne eĉ respondis al miaj antaŭaj proponoj por kunlaboro. Mi tial dubas ke la E-movado havas la volon savi la retejon. Mi ĝojas se mi estas malĝusta pri ĉi tio, sed mi ne atendas miraklon.

3. Fermi la retejon. Dum 8 jaroj, realigi kaj prizorgi socian retejon por la esperantistaro estis mia revo kaj pasio (unue per Nubo, due per Mia Vivo), malgraŭ la granda kaj longtempa laboro kaj la multaj defioj kaj stultaj misoj. Mia Vivo neniam fariĝis “la interreta Esperantujo”, sed por multaj homoj, ĝi fariĝis loko por amikiĝi, diskuti kaj por montri siajn vivojn, malgraŭ la multaj aliaj alternativoj. Ĉiuj retejoj havas apartajn etosojn. Ankaŭ Mia Vivo, kaj tio evidente tiris certajn homojn al uzi MV kiel la ĉefan socian retejon. Tio ĝojigis min, kaj tio estas la plej granda fonto pri mia malĝojego pro la situacio. Mi plejkore dankas vin por via ĉeesto! Sen vi, Mia Vivo estus nenio!

La nuna plano estas fermi la retejon je la fino de la jaro, antaŭ ol mi devos pagi la sekvajaran koston por la plej multekosta servilo. Tio devas doni al vi sufiĉe da tempo ne nur por konservi ĉiujn konservindajn aferojn kiel bildojn kaj tekstojn, sed pli grave por doni al viaj amikoj la informojn por malperdi la kontakton.

Pri la donita mono: mi intencas redoni ĉiom, kiom ne estis jam uzata por la jaro 2026. Mi mesaĝos vin kiam mi finkalkulis la sumon.

Kun granda amikeco kaj danksento,
Johannes Genberg

Fonto: https://www.miavivo.net/?status/1-1-1790244787/

Abonu “La Ondon de Esperanto” por 2026 kontraŭ nur 15 eŭroj kaj ricevu senpage la jarkolektojn por 2024 kaj 2025. Legu pli ĉe https://esperanto-ondo.ru/Lo-abon.htm
La Ondo de Esperanto en Telegramo: t.me/esperanto_news

The post Mia Vivo fermiĝos je la fino de la jaro appeared first on La Ondo de Esperanto.

"Do, ĉu vi komprenis, Záruba?" demandis direktoro de prizono, preskaŭ solene finleginte koncernan akton de ministerio por la justico. "Tio signifas, oni kondiĉe pardonas al vi reston de via dumviva puno. Vi punpasigis dek du jarojn kaj duonon kaj dum la tuta tempo vi kondutis ... nu, koncize, modele; ni donis al vi plej bonan ateston kaj ... hm ... unuvorte, vi povas iri hejmen, ĉu vi komprenas? Sed memoru, Záruba, se vi farus ian fri­ponaĵon, do la kondiĉita liberigo nuliĝos kaj vi devos punsi­di dumvivan karceron pro murdo de via edzino Maria, kaj tiam Dio mem ne helpos al vi. Do atenton, Záruba; venonte ĝi estus ĝismorte." Sinjoro direktoro kortuŝite mungis. "Ni ŝatis vin, Záruba, sed duan fojon mi ne volus vin ĉi tie vidi. Do adiaŭ, kaj sinjoro administranto elpagos al vi vian monon. Vi povas iri."

Kvin membroj de la majoritato kaj du de la opozicio subskribis proponon de rezolucio titolitan “Deklaracio pri neŭtraleco”: ili estas gesenatanoj Perla Martinelli, Anna Bartek, Manuela Blanco, Lucien Kagina, Miroslava Kirova, Fernando Pita, Hubert Michael Schweizer; post historie-politika enkonduko la dispozicia parto de la dokumento estas la sekva:

1. Konforme al sia statuso de celata subjekto de internacia juro, la Esperanta Civito estas principe kaj konstante neŭtrala, sed ne neŭtra.

2. Neŭtraleco egalas ne al politika indiferento, sed al malsubteno por armeaj aliancoj, al rifuzo de milito kiel politika instrumento, al solidareco por la senkulpaj suferantoj pro milito kaj persekutoj, unuavice pere de la Civila Esperanta Servo.

3. Neŭtraleco ne estas senlima, sed enkadrita per la internacia juro kaj la Civita normaro, specife Lex Pacificatoria.

4. Kooperado al internacia sekureco eblas nur se la esperanta popolo mem estas atakata aŭ persekutata, kiel fare de la Tria Regno kaj ĝiaj aliancaj reĝimoj dum la dua mondmilito.

5. La Esperanta Civito ne partoprenas en armitaj konfliktoj kaj ne alprenas devontigajn decidojn kontraŭ militanta ŝtato aŭ etno; esceptas la eventualaj devigoj pro decido de Konsilio de Eŭropo.

6. La Esperanta Civito povas uzi sian neŭtralecon por preventi kaj solvi konfliktojn, kaj disponigas sin se petata je mediacio.

La deklaracio klare difinas la koncepton de neŭtraleco, kiu en Esperantio ĝis nun estas nebula; fakte neniu tradicia esperantista movado estas vere neŭtrala, malgraŭ statutaj asertoj; pli kohere kaj sincere, pere de SAT-statuto la laborista movado deklaras sin malneŭtrala kaj klasbatala.

 

Pasigu tutan semajnon plenan je amuzaĵoj kaj amikeco! Ludu, dancu, babilu, festu, kantu, diskutu, lernu, kreu kaj amuziĝu kun junuloj el la tuta mondo – ĉio en Esperanto!

Kio? JES (Junulara E-Semajno) estas novjara junulara esperanto-aranĝo, la dua plej granda junulara evento en Esperantujo. Ĝi okazas ĉiujare ĉirkaŭ novjaro ie en Eŭropo (kutime en Germanio aŭ Pollando). Ĉi-jare ĝi okazas jam la 17an fojon!
Kiam? De la 27a de decembro 2026 ĝis la 3a de januaro 2027.
Kie? En Downtown Forest (https://downtownforest.lt), en Vilno, Litovio.
Kiu? Organizos ĝin teamo de LEJO, la Litova Esperanta Junulara Organizo, en kunlaboro kun homoj el aliaj landoj.

Legu pli ĉe https://jes.esperantojugend.de/.

Ĉi tiu artikolo aperis en la novaĵretejo “La Ondo de Esperanto”.
Ĉe represo aŭ citado bonvolu indiki la fonton:
“La Ondo de Esperanto” https://sezonoj.ru/2026/09/litovio-88/

Abonu “La Ondon de Esperanto” por 2026 kontraŭ nur 15 eŭroj kaj ricevu senpage la jarkolektojn por 2024 kaj 2025. Legu pli ĉe https://esperanto-ondo.ru/Lo-abon.htm
La Ondo de Esperanto en Telegramo: t.me/esperanto_news

The post JES-17: Festu novjaron en la ĉefurbo de Litovio! appeared first on La Ondo de Esperanto.

En marto 2026, Mia Vivo estis haltigita de la servila servo pro la kiomo da uzo de la komputilaj rimedoj. Post dek tagoj la problemo estis solvita, per forigo de pluraj ne tiel necesaj funkcioj. Tiel la retejo reiĝis al normala stato.

Mi ricevis novan averton pri la sama problemo: “Mia Vivo uzas tro da komputilaj rimedoj”. Ĉi-foje la servila servo ne haltigis la retejon, sed ĝi postulas ke mi malmultigu la uzadon. La problemo tamen estas, ke ĉio ĉi estas la rezulto de la grandiĝo de Mia Vivo. Kvankam MV ne plu estas tiel populara kiel je la komenco, ĝi bezonas pli kaj pli da rimedoj por zorgi la ĝisnunajn datumojn. Mi jam pagas por la plej bona servo ebla, sed tio baldaŭ ne plu sufiĉos. La servila servo estas relative malmultekosta, kaj tio ebligis min eĉ krei Mia Vivo per mia lima budĝeto. Sed ĉar la servila servo ne ofertas pli bonan servon eĉ kontraŭ pli da mono, mi havas nur tri alternativojn:

1. Serĉi alian servilan servon kaj transdoni ĉion tien. Kosto por transdono ne estas malmulta, sed pli grave, taŭga servilo por niaj nuntempaj kaj estontaj bezonoj kostas almenaŭ kvaroble ol la nuna. Mi ja ricevis mondonojn por la sekvaj du jaroj, sed tio ne sufiĉos eĉ por unu, eĉ se mi povus transdoni ĉion senkoste. Mi certe povas peti pli da mono de vi, la membroj, por daŭrigi la retejon, sed ĉar la mondonoj, kune kun la aktiveco, pli kaj pli malmultiĝas, mi devas esti preta pagi por ĉion mem. Mi simple ne havas tian monon kaj tio faras ĉi tiun alternativon nerealeca.

2. Transdoni Mia Vivo al esperanta asocio, kiu havas la necesajn lerton, monon kaj rimedojn. Tio estas mia prefera elekto, sed ne estas multaj organizoj kiuj plenumas la tri kondiĉojn. La plej grandaj [UEA, TEJO, SAT] neniam montris multe da intereso pri Mia Vivo. Ili ne eĉ respondis al miaj antaŭaj proponoj por kunlaboro. Mi tial dubas ke la E-movado havas la volon savi la retejon. Mi ĝojas se mi estas malĝusta pri ĉi tio, sed mi ne atendas miraklon.

3. Fermi la retejon. Dum ok jaroj, realigi kaj prizorgi socian retejon por la esperantistaro estis mia revo kaj pasio (unue per Nubo, due per Mia Vivo), malgraŭ la granda kaj longtempa laboro kaj la multaj defioj kaj stultaj misoj. Mia Vivo neniam fariĝis “la interreta Esperantujo”, sed por multaj homoj ĝi fariĝis loko por amikiĝi, diskuti kaj por montri siajn vivojn, malgraŭ la multaj aliaj alternativoj. Ĉiuj retejoj havas apartajn etosojn. Ankaŭ Mia Vivo, kaj tio evidente tiris certajn homojn al uzi MV kiel la ĉefan socian retejon. Tio ĝojigis min, kaj tio estas la plej granda fonto pri mia malĝojego pro la situacio. Mi plejkore dankas vin por via ĉeesto! Sen vi, Mia Vivo estus nenio!

La nuna plano estas fermi la retejon je la fino de la jaro, antaŭ ol mi devos pagi la sekvajaran koston por la plej multekosta servilo. Tio devas doni al vi sufiĉe da tempo ne nur por konservi ĉiujn konservindajn aferojn kiel bildojn kaj tekstojn, sed pli grave por doni al viaj amikoj la informojn por malperdi la kontakton.

Pri la donita mono: mi intencas redoni ĉiom, kiom ne estis jam uzata por la jaro 2026. Mi mesaĝos vin kiam mi finkalkulis la sumon.
 

Ĉu vi estas fakulo pri malfeliĉo? Feliĉo estas la granda celo de preskaŭ ĉiu homo. Ni serĉas ĝin en nia laboro, en niaj rilatoj kaj foje en la aĵoj, kiujn ni aĉetas. Sed se ni rigardas nian ĉiutagan vivon, ni ofte trovas streĉon kaj malkontenton. Kial estas tiel malfacile esti simple kontenta? Kelkaj sciencistoj diras, ke ni mem estas la plej grandaj malhelpantoj de nia propra feliĉo. Ni ofte agas, kvazaŭ ni estus fakuloj pri la arto igi nin malfeliĉaj. La homo kaj la miel-kukoj Jam en la jaro 1864, la fama verkisto Fjodor Dostojevskij verkis novelon pri tiu stranga homa eco. Lia verko havas la titolon Leteroj el sub la tero, kaj ĝi priskribas homon, kiu havas ĉion. Tiu homo vivas en feliĉo, li devas nur dormi kaj manĝegi miel-kukojn, kaj tute ne havi zorgojn. Eĉ en tia situacio, skribas Dostojevskij, tiu homo faras ion malsaĝan. Li detruas sian feliĉon nur por montri, ke li estas libera persono, kiu regas sian propran vivon. Ni homoj havas strangan bezonon kelkfoje krei problemojn, kiam ĉio estas tro trankvila. Tiel ni laboras kontraŭ nia propra feliĉo. Ĉiam pli kaj pli Unu el niaj plej grandaj problemoj tiurilate fontas el la maniero, kiel nia cerbo funkcias. Kiam ni atingas celon, ni sentas plezuron. Sed tiu sento rapide malaperas. Se vi aĉetas novan telefonon, post unu monato ĝi estas nur via kutima telefono. Vi jam komencas revi pri la venonta, pli bona modelo. Tio estas la kaptilo “pli-kaj-pli”. Ni ĉiam rigardas la estontecon kaj forgesas la nuntempon. Ni fariĝas kiel homo sur kur-maŝino: ni kuras rapidege, sed ni restas ĉiam en la sama loko. Simile, en la vivo ni neniam sukcesas atingi la perfektan feliĉon, pri kiu ni revas. La malamiko en via kapo Alia kaptilo estas la interna kritikisto. Tio estas la voĉo en nia kapo, kiu ofte parolas al ni sen amo. Ĉu vi foje diras al vi mem: "Vi denove eraris, stultulo" aŭ "Vi ne estas sufiĉe bona"? Ni ofte parolas al ni mem en maniero, kiun ni neniam permesus eĉ al bona amiko. Krome, ni uzas nian energion por aferoj, kiujn ni neniel povas ŝanĝi. Ni koleras pri la vetero, pri la trafiko, aŭ pri la fakto, ke ni maljuniĝas. Tio estas kvazaŭ bati kontraŭ muro per niaj manoj. Ni nur vundas nin mem. La arto de feliĉo bezonas akcepton: ni uzu nian forton nur tie, kie ni vere povas influi. Ni agas laŭ supozoj La psikologo Paul Watzlawick rakontis faman rakonton pri viro, kiu volis pendigi bildon. Al li mankis martelo. Li sciis, ke lia najbaro havas tian ilon. Irante por prunti ĝin de li, la viro komencis imagi: “Kion fari, se mia najbaro ne volos prunte-doni ĝin? Hieraŭ li salutis min nur tre mallonge. Eble li havas ion kontraŭ mi?” Ju pli la viro pensis, des pli li koleriĝis. Fine, li kuregis al la domo de la najbaro, kaj kiam la najbaro malfermis la pordon, la viro kriis: “Tenu vian martelon por vi mem, vi egoisto!” Tio montras, kiel ni kreas malfeliĉon nur per nia imago pri tio, kion aliaj pensas aŭ faros. Trejnu vian cerbon La bona novaĵo estas, ke feliĉo estas trejnebla kapablo. Nia cerbo estas formebla kiel muskolo, kun la kapablo daŭre ŝanĝiĝi, reorganiziĝi, kaj krei novajn internajn kunligojn dum la tuta vivo. La plej forta ilo por atingi tion estas dankemo. Indas esti dankema pri la bazaj bezonoj de la vivo, kiujn ni ofte konsideras naturaj: havi loĝejon, sufiĉajn manĝaĵojn, kaj sekurecon. Sed ankaŭ la malgrandaj belaĵoj de la tago gravas por nia menso: la kanto de birdoj matene aŭ la rideto de amiko. Se vi ĉiutage trovas aferojn pri kiuj vi sentas dankemon, vi trejnas vian cerbon vidi la bonon. Feliĉo komenciĝas, kiam ni ĉesas batali kontraŭ ni mem kaj kontraŭ la mondo. Jürgen Wulff

virtuale laŭtlegas Artema G.

Trovi amikojn estis neniam pli simple ol nun: Ĉiu uzanto de Fejsbuko estas amike ligita kun averaĝe 350 homoj, junaj plenkreskuloj havas eĉ 649 amikojn. Jen ora epoko por amikecoj, oni povus kredi. Sed analizo de usonaj esploristoj montras aliajn rezultojn: Kvankam la kontaktoj en sociaj retoj plimultiĝas, la nombro de intimaj konatuloj restas mirinde malgranda kaj dum la kuro de la vivo eĉ ankoraŭ malkreskas.

Por la studaĵo la esploristoj de la Sonoma ŝtata universitato enketis 25 185 hazarde elektitajn vizitantojn de novaĵpaĝaro pri ilia amikaro. Ĉar ĉiu alie komprenas la nocion "amikeco", la sociologoj starigis pli specifajn demandojn: De kiom da amikoj vi dezirus ke ili entreprenu ion okaze de via naskiĝtago? Kiom el ili vi povus alvoki telefone meze en la nokto por paroli pri persona problemo? Kun kiom el ili vi parolas pri la propra seksa vivo?

Plej multaj enketitoj taksis ke inter 5 ĝis 10 personoj aperus por kunfesti la naskiĝtagon. Por la nokta urĝa parolbezono taŭgus proksimume 5 ĝis 7 telefonnumeroj. Kaj pri intimaĵoj ili parolus averaĝe kun 3 ĝis 7 personoj.

Montriĝis ankaŭ ke ne ekzistas signifaj diferencoj en la nombro de amikoj laŭ sekso kaj seksa orientiĝo. Oni konjektis ke gejaj viroj kaj lesbaj virinoj havas pli da amikaj rilatoj ol heteroseksaj homoj. Sed tio ne estas la kazo. Ankaŭ la nombro de intimaj amikoj ne dependas de la seksa orientiĝo. Sed la esploristoj substrekas ke eble la enketitaro ne estas vere reprezenta tiucele.

La sciencistoj tamen estas certaj en tio ke la aĝo ludas grandan rolon rilate al amikecoj. "Dum la junaĝo oni kreskigas sian amikaron, sed jam en la frua plenkreska aĝo la nombro denove malkreskas", diras psikologo de la universitato de Jena en Germanio. Tie esplorista teamo povis montri ĉe la valortaksado de pluraj studaĵoj kun entute 178 000 partoprenintoj ke 25-jaruloj praktikas plej multajn amikajn rilatojn - post tiu aĝo la nombro konstante malkreskas. Esploroj el la pasintaj jaroj eĉ supozigas ke la grandeco de sociaj retoj kompare al pasintaj jardekoj estas eĉ iomete ŝrumpinta - jen fakto kiun la sciencistoj ne vere povas ekspliki.

"Koncerne la nombron de vere bonaj amikoj kiujn oni renkontas dum la vivo ankaŭ la sociaj portaloj en la interreto ne ŝanĝis ion", diras la psikologo. Por la vivokontenteco laŭ li ja la nombro de amikoj entute restas sensignifa. "Por tio nur la kvalito de la amikecoj estas decida." Tiun rezulton ankaŭ ricevis la usonaj esploristoj. La nombro de amikoj ĉe Fejsbuko do ankoraŭ ne estas indikilo por persona feliĉo.

«Detruita urbo ne estas nur difektitaj konstruaĵoj, prirabitaj muzeoj, delokitaj loĝantoj kaj disrompita ĉiutaga vivo. Ĝi estas ankaŭ urbo senigita je parto de sia identeco, kiel okazis al Mosulo (Irako) post la okupado fare de Daesh inter 2014 kaj 2017.
Rapide evidentiĝis, ke restarigi la konstruaĵojn, el kiuj 80 procentoj estis detruitaj en la malnova urbo, estis la sola maniero revivigi tiun Al-Mawsil – “kunligan punkton” en la araba – kaj redoni al ĝi la statuson de simbolo de interkultura dialogo.
UNESKO akceptis tiun defion per la iniciato Revivigi la Spiriton de Mosulo, ambicia programo kiu ebligis la rekonstruadon de la urbo helpe de la subteno de ĝiaj loĝantoj kaj la internacia solidareco je valoro de 115 milionoj da usonaj dolaroj», – skribis Audrey Azoulay, Ĝenerala Direktoro de Unesko, en la ĉefartikolo de la kvara kajero de “Unesko-Kuriero” ĉi tiu gazeto (oktobro-decembro) por la 2025a jaro.

“Rekonstruado: reakordigi estinton kaj estonton” estas la ĉefa temo de la lasta pasint-jara eldono de “Unesko-Kuriero”, kies Esperanta versio kun grava malfruo aperis en la retejo de Unesko. Ĉi tiun temon traktas jenaj tekstoj en la sekcio “Larĝa angulo”:

Franca Malservisi. Rekonstrui, sed kiucele?
Zaina Dufour. Nova vivo por Mosulo
Charles Anderson. Kristkirko: resaniĝo de interne al ekstere
Kie la spiritoj loĝas: la Tomboj de Bugandaj Reĝoj en Ugando: Intervjuo kun Jonathan Nsubuga
Anuliina Savolainen. La renesanco de la historia urbo de Al-Ula
Adrien Sarlat. Varsovio: duobla metodo
Ana Lucía Mendizabal Ruíz. Majaa urbo en Gvatemalo, savita de forgeso
Lyu Zhou. Ĉinio: la reveno de la Pordego Yongdingmen

“Unesko-Kuriero” aperas en la ses oficialaj lingvoj de Unesko kaj ankaŭ katalune, Esperante, portugale, kaj koree. La Esperanta versio (58-paĝa) de la oktobra-decembra “Kuriero” estas senpage elŝutebla (laŭ la normo pdf) en la retejo de Unesko: https://unesdoc.unesco.org/ark:/48223/pf0000395961_epo.

AlKo

* Araba akronimo de la nomo de la militisma ĝihadisma organizaĵo Islama Ŝtato de Irako kaj Sirio (IŜIS).

Ĉi tiu artikolo aperis en la novaĵretejo “La Ondo de Esperanto”.
Ĉe represo aŭ citado bonvolu indiki la fonton:
“La Ondo de Esperanto” https://sezonoj.ru/2026/09/unesko-45/

Abonu “La Ondon de Esperanto” por 2026 kontraŭ nur 15 eŭroj kaj ricevu senpage la jarkolektojn por 2024 kaj 2025. Legu pli ĉe https://esperanto-ondo.ru/Lo-abon.htm
La Ondo de Esperanto en Telegramo: t.me/esperanto_news

The post Unesko-Kuriero: Rekonstruado: reakordigi estinton kaj estonton appeared first on La Ondo de Esperanto.

en la norda hemisferio, kaj vintro por la suda.

1. Lola Carmesí – Paŝo Post Paŝo | Esperanto Originala Kanto spektita 16 fojoj de 15 homoj
2. Ho, mia kor’ 18 spektoj kaj 14 spektintoj
3. Esperanto — Lola Carmesí | Flamenco Pop en Esperanto (Unu koro, unu kanto) 17 spekoj kaj 13 spektintoj
4. La viro, kiu faligis murojn 18 kaj15
5. Kial Ni Estas Perfortemaj? [Teorio de Socia Lernado] 13, 12
6. Cómo hablar ESPERANTO en solo 8 MINUTOS spektita 17 fojojn kaj 14 spektintoj
7. Tiel la Mondo Iras – Epopea Versio 10 kaj 10
8. Du Flankoj, Du Landoj – A Kick The Ladder Film (#KTL25B) 10 kaj 10
9. Anonco de la gajnintoj de la kvina Interkultura Novelo-Konkurso (INK-5) 10 kaj 8
10. Kiam infano devas aŭdi “ne”? 11 kaj 10
11. La ĝojo perdiĝis en la abundo 9 kaj 7
12. La Insulo de Amikeco 10 kaj 6
13. EsKu – Epizodo 83 – Franciska Toubale 10 kaj 8
14. Enketilo por junaj francoj kiuj parolas Esperanton #Esperanto #conlang #learnesperanto 13 kaj 13
15. “Litera turo” de Evgenij Georgiev – Miguel Fernández 8 kaj 8

Notindas ke “enketilo” estis pli spektita kaj de pli da homoj, sed ĝi estas nur la 14a plej populara. Tio okazas ĉar nur 5 fojoj la rekomendoj de “enketilo” estis sekvataj, dum la rekomendoj de la tri plej popularaj afiŝoj estis skevataj 29, 30 kaj 28 fojojn. Tio signifas ke ili estis pli helpemaj al ekosistemo. Simila situacio por “Como hablar”, ankaŭ la rekomendoj estis sekvataj nur  fojojn.

Resume, 2086 spektoj, dividitaj inter 1076 afiŝoj. Kompare al pasinta sezono, preskaŭ ekzakte saman kvanto da spektoj, sed pli da afiŝoj. Rekomendoj de tubaro estis sekvataj 1872, malpli ol dum pasinta sezono. Kuriozas la elstara kvanto da filmoj faritaj per artefaritaj inteligentecoj.

Ni kanadanoj ne ĉiam facile klarigas, kion signifas esti kanadano. Sed pri unu afero multaj el ni ne dubas: ni ne estas usonanoj. Tiu sento profunde enradikiĝis en nia komuna konscio, kaj niaj sudaj najbaroj ofte subtaksas ĝin. La landlimo estas pli ol linio sur mapo. Ĝi apartigas du malsamajn historiajn vojojn.

En la Belartaj Konkursoj (BK) 2026 konkursis 155 verkoj, nombro ja tre proksima al la kontentiga 163 atingita en BK-2025. Kvante kaj kvalite sukcesaj evidentiĝis pluraj branĉoj kaj subbranĉoj, inter ĉi lastaj la pasintjare premierinta “Sciencfikcio kaj Fantasto”, kies unua premio havas la nomon “Premio Charles Power”, omaĝe al la samnoma iama Konstanta Kongresa Sekretario de UEA, verkisto, tradukisto kaj ŝatanto de scienco kaj sciencfikcio, kiu forpasis en aprilo 2025. Nu, tiel brila rezulto faras oportuna la altigon de “Sciencfikcio kaj Fantasto” de la kategorio subbranĉo en la kategorion branĉo.

Aliflanke direndas, ke, fakte, eĉ oni ricevis pli ol 155 konkursaĵojn, sed kelkaj el ili estis resenditaj al la aŭtoroj tial, ke ili ne tute laŭiĝis al la ĝisnuna BK-regularo, kaj alia parto el ili ne trapasis pruvon nur ĉi-jare ekpraktikatan de ni. Temas pri analizo far programo por certigi, ĉu teksto proza aŭ versa estas verkita de homo aŭ de AI (Artefarita Intelekto). Tiu programo, 99,9 % fidinda, indikis ke kelkaj konkursaĵoj estis centprocente verkitaj ne de homo sed de AI. Konsultite de ni prie, ĉiuj aŭtoroj implikitaj havis la honestecon agnoski, ke la programo pravas, kaj do iliaj konkursaĵoj, simple, estis rifuzitaj. Punkto! De nun, en ĉiuj niaj alvokoj al partopreno, ni eksplicite indikos, ke sendanto de centprocente certe AI-verkita konkursaĵo ne rajtos partopreni plu en BK.

Niaflanke, kiel kutime, ni fidas la altirpovon de BK, la plej prestiĝa el la literaturaj konkursoj en Esperantujo, en kiu kutime partoprenas tiel grandaj figuroj de la E-beletro kiel entuziasmaj talentaj komencantoj sur la literatura tereno. Laŭlonge de la historio de BK, tiessine ŝprucis elstaraj individuaj kultivantoj de la E-literaturo kaj propralume brilaj grupoj el ili, kiuj nepre famiĝis. Pro ĉio ĉi, kaj pro multaj aliaj bonoj, ni esperas, ke la partopreno en BK-2027 tenos sin kvante kaj kvalite altnivela kaj eĉ atingos iun aŭ kelkajn el la de ĝi spertitaj lastatempaj eksterordinaraj rekordoj. Ek do al konkursad’!

La rezultojn de la konkurso oni anoncos kadre de la 112a Universala Kongreso de Esperanto en Melburno (Aŭstralio). Kiel kutime, partopreno estas libera al ĉiuj kaj ne ligita al aliĝo al la UK. La konkursaĵoj devas esti neniam antaŭe publikigitaj en ajna formo, krom en la branĉo Infanlibro de la Jaro. Oni rajtas sendi maksimume tri konkursaĵojn por sama branĉo aŭ subbranĉo. Endas sekvi jenajn regulojn:

Poezio: maksimuma longo 500 vortoj.
Prozo: maksimuma longo 200×65 karaktroj (kvino da paĝoj).
Mikronovelo: (maksimuma longo 100 vortoj). La unua premio nomiĝas Premio Paula Adúriz.
Sciencfikcio kaj Fantasto: maksimuma longo 200×65 karaktroj (kvino da paĝoj). La unua premio nomiĝas Premio Charles Power.
Teatraĵo: prefere surscenigebla en Esperanto-medio (minimuma longo 15 minutoj).
Mallonga teatraĵo (monologo, skeĉo, unuaktaĵo ktp): (daŭro inter 10 kaj 15 minutoj). La unua premio nomiĝas Premio María Cuevas.

Eseo: preferindas temo ligita kun Esperanto aŭ kun la kongresa temo, proksimuma longo 400×65 karaktroj (deko da paĝoj). La unua premio nomiĝas Premio Luigi Minnaja.
Infanlibro de la Jaro: originala aŭ tradukita libro por infanoj presforme aperinta en 2026. Aljuĝata estas nur unu premio.
Kantoteksto: maksimuma longo ne fiksita.

La absoluta limdato por ricevo de konkursaĵoj estas la 31a de marto 2027.

Oni sendu po unu tajpitan ekzempleron de ĉiu konkursaĵo – krom en la branĉo Infanlibro – al Belartaj Konkursoj de UEA, ĉe Miguel Gutiérrez Adúriz, prefere retpoŝte al unu el jenaj adresoj: belartajkonkursoj@gmail.com; bk@co.uea.org; aŭ, se tio ne eblas, papere al la adreso: los Coteros 1-C, 2 Izda, 390600 Muriedas; Cantabria; Hispanio, indikante la elektitan pseŭdonimon por gardi la anonimecon de la aŭtoro. Por la branĉo Infanlibro oni sendu unu ekzempleron de la koncerna libro al la adreso de Miguel Gutiérrez Adúriz kaj tri ekzemplerojn al Belartaj Konkursoj, Centra Oficejo de UEA, Nieuwe Binnenweg 176, NL-3015 BJ Rotterdam, Nederlando.

Premioj: En la branĉoj Poezio, Prozo, Teatraĵo, Eseo kaj Sciencienfikcio kaj fantasto: unua premio 260 €, dua premio 182 €, tria premio 104 €. En la branĉo Infanlibro de la Jaro, 546 €. En la branĉoj Mikronovelo, Kantoteksto kaj Mallonga teatraĵo (monologo, skeĉo, unuaktaĵo ktp): unua premio 100 €, dua premio 25 €, tria premio 25 €. Cetere, la teksto ricevinta la unuan premion en la branĉo Kantoteksto estos muzikigita, kaj la rezulta kanto estos diskonigita en ludado fare de kantisto aŭ kantogrupo.

Detala regularo troviĝas en la retejo de UEA. La verkoj de la Belartaj Konkursoj, premiitaj en 2027, legeblos en la volumo Belarta rikolto 2027, eldonota de Mondial. La premiolistoj ekde la komenco de la Belartaj Konkursoj en 1950 troviĝas ĉi tie.

Miguel Gutiérrez Adúriz
Sekretario de la Belartaj Konkursoj de UEA

Partoprenu la grupon de Amikoj de la BK en Facebook. Ĉiuj gajnintaj verkoj de la Belartaj Konkursoj aperas en la serio Belarta Rikolto: akiru ĉiujn kajerojn de la serio, ekde 2013, en la Libroservo de UEA. La Belartaj Konkursoj bezonas vian subtenon! Donacoj tre bonvenas al la Belarta Fondaĵo: https://uea.org/alighoj/donacoj/belarto.

Fonto: Gazetara Komuniko de UEA, 2026, №1334.

Abonu “La Ondon de Esperanto” por 2026 kontraŭ nur 15 eŭroj kaj ricevu senpage la jarkolektojn por 2024 kaj 2025. Legu pli ĉe https://esperanto-ondo.ru/Lo-abon.htm
La Ondo de Esperanto en Telegramo: t.me/esperanto_news

The post La 78aj Belartaj Konkursoj de UEA appeared first on La Ondo de Esperanto.

Hieraŭ telekunsidis la Kapitulo de la Esperanta Civito sub la prezido de la Konsulino, sen. Lorena Bellotti, en ĉeesto de ĉiuj vickonsulo escepte de c-ino Viviana Piccinini, vickonsulo pri bibliotekoj. C-ano Giorgio Silfer, vickonsulo pri financoj, nur mallonge povis partopreni.

Kiel vickonsulo pri internaj aferoj sen. Manuela Blanco raportis pri sia misio en Bulgario dum la tre agrabla aranĝo DARE; gravaj aktivulinoj ricevis klarigojn kaj dokumentojn pri la Pakto. La kongresa buroo ĝojas informi ke al la ĉi-jara NaturAmika KulturSemajno de ENa aliĝis pli ol kvardek personoj, do la duoblo de la antaŭaj jaroj. La oficialaj insignoj de la Esperanta Civito estas produktitaj kaj formale liveritaj dum la Parlamenta sesio.

C-ano Giacomo Comincini, vickonsulo pri informado, estas preparanta bonvenigan manlibreton por la civitanaro, kun bazaj informoj pri la konsorcio. La Konsulino ŝatus similan informilon ankaŭ por paktontaj establoj. Estas subsidue ellaborata informa dokumento por la Parlamenta sesio en Malago, distribuota fare de ENa.

Sen. Alessio Giordano, vickonsulo pri klerigado, anoncis ke la venonta Internacia Junulara Festivalo gastigos la premieron de Historio de la esperanta literaturo (dua eldono), en ĉeesto de la kunaŭtoroj kaj lokaj aŭtoritatoj. Estas subtenata la scienca seminario pri idologio, fare de nia paktinto Centro de Interlinguistica, en Pavio 23 novembro 2026; kunlaboras la itala sekcio de TEJO. Grafike pretas ankaŭ la nova modelo de legitimilo: la Kapitulo diskutis pri diversaj detaloj kaj konsultos la uzantojn.

La eŭropaj infanoj pli kaj pli dikiĝas. Per nova koncepto brita lernejo nun volas kontraŭbatali la superfluajn kilogramojn. Speciala programo celas forfandi grason kaj entuziasmigi precipe sport-malŝatantojn.

De multaj jaroj la Eŭropa Unio batalas kontraŭ la kreskanta nombro de grasuloj kaj tropezuloj. Brita lernejo nun iras novajn vojojn. Per speciala kontraŭgrasa programo kiun la lernejo enmetos en la ĉiutagan lernhoraron la lernantoj perdu grason.

Ja ĉie sporta instruado estas deviga parto de la lerneja programo - sed evidente la antaŭviditaj horoj ne sufiĉas por daŭre teni la gelernantojn korpe bonstataj. Ĉar de jardekoj kreskas la nombro de tropezuloj en ĉiuj membroŝtatoj de EU. La Monda Sanorganizo vide al tiu evoluo alarmas. La graskorpeco disvastiĝas kiel epidemio, laŭ la ekspertoj ĝi estas unu el la plej grandaj defioj de la 21-a jarcento.

Hungario kaj Britio okupas la unuajn rangojn en la listo de la dikuloj: En tiuj landoj preskaŭ ĉiu kvara civitano suferas pro forta tropezo. Ankaŭ Germanio konfrontiĝas kun tiaj problemoj. Tie ĉiu kvina infano estas konsiderata tropeza. La tendenco estas plialtiĝanta.

Multaj ekspertoj vidas la kaŭzon por la ekstrema tropezo en ŝanĝiĝinta vivostilo. Infanoj pasigas pli kaj pli da tempo antaŭ televidilo aŭ komputilo kaj nesufiĉe moviĝas - kio havas fatalajn konsekvencojn je ilia sano. Pli kaj pli da infanoj jam en la momento de enlernejiĝo havas pro sia tropezo deficitojn rilate al movkapablo kaj problemojn rilate al kunordigado de movoj. Krome minacas malsanoj de koro kaj sangocirkulo kaj alta sangopremo aŭ diabeto. La bildo kiun la sanekspertoj desegnas estas malhela, ili prognozas al tiuj infanoj nur tre mallongan vivon.

En tuta EU pro tio lernejoj iniciatas sanprogramojn kiuj instigu infanojn moviĝi pli kaj nutri sin pli sane. Sed peri la valoron de sporto al infanoj kiuj sidas averaĝe du horojn tage antaŭ televidilo, estas malfacile. Ĉar la problemo ne estas la instruhoroj sed la libertempo. Se la gepatroj ne instigas siajn infanojn moviĝi, la plej bona preventa programo estas senutila.

Kaj precize al tiaj sport-malŝatantoj celas la sportprogramo kiun lernejo en la brita Yorkshire disvolvis. La celo estas montri al infanoj kiuj ne ŝatas korpekzercojn la valoron de korpa aktiveco. Ekde januaro 2015 la lernejo startigos pilotprojekton kiu faros el sporto ĉiutagan rutinon. Apud la deviga sporta instruado kiu ampleksas du horojn semajne, la gelernantoj faru krome ĉiutage elpaŝojn kaj genufleksojn.

Kaj la instruistoj volas laŭeble faciligi tion al la gelernantoj. Ĉar la ekzercoj fariĝu partoj de la ĉiutaga rutino de la gejunuloj. Tiel ili ekzemple lernos kiel ili faru ĝustan flanken-moviĝon kiam ili prenas la skribilujon el sia dorsosako. Ankaŭ la paŝo antaŭen ne nur estos ekzercata dum la sporta instruado sed ankaŭ dum ligado de la ŝuŝnuroj. Same la genuflekso ne devas estas enuiga ekzerco, sed povas esti okazo por ekzemple levi pilkon.

Oni esperas per tio entuziasmigi ankaŭ sport-malŝatantojn al plenumado de korpekzercoj. Se la pilotprojekto sukcesos oni enkondukos la programon en pluaj lernejoj de la lando.

Ĉu vi ŝatus, ke la agado de via landa sekcio estu pli videbla en la kanaloj de TEJO? Eble vi ŝatus kunhavigi pri via ĉiutaga vivo en fremda lando? Eble vi organizas mojosan eventon (esperantistan aŭ ne) kaj volas pli videbligi ĝin? Eble vi volus kunhavigi vian kulturon kaj rakonti ion specifan? Realigu tiun ideon kun ni!

La komunikada teamo de TEJO invitas landajn sekciojn, individuajn membrojn aŭ ĉiujn aliajn registri filmeton en Esperanto pri ajna temo, kiu ŝajnas interesa kaj aktuala al vi. Ni specife aprezus filmetojn, kiuj temus pri vivo de junuloj aŭ junularo ĝenerale, lingva diverseco kaj minoritataj lingvoj, kulturo. Ni ne povos akcepti filmetojn, kiuj estas diskriminaciaj en ajna maniero aŭ ne kongruas kun la celoj de TEJO (legu la Statuton de TEJO, ĉapitro 1, sekcio 3).

Nia celo estas videbligi Esperantujon en ĉiuj partoj de la mondo kaj montri la buntecon de nia komunumo. La filmetoj estos publikigitaj en niaj kanaloj: Instagramo kaj Fejsbuko, Jutubo kaj TikToko.

Via ĉefa tasko estus registrado de mallonga video. La postajn paŝojn – muntadon, subtekstojn (en kelkaj lingvoj laŭ via prefero), kovrilbildojn kaj postproduktadon – povos prizorgi la volontuloj kaj komunikada teamo de TEJO, por ke via laboro restu kiel eble plej malpeza.

Kiel kontribui

1. Registru filmeton en Esperanto kun via ideo. La video estu vertikala kaj daŭru ĉirkaŭ 60-90 sekundojn.
2. Alŝutu la filmeton al via preferata reta servo (Google Drive, WeTransfer, ktp.) kaj sendu la ligilon al oficejo@tejo.org. Certigu, ke ĝi estas libere alirebla per tiu ligilo!
3. En via retmesaĝo, nepre skribu viajn nomon kaj landon. Ni ankaŭ dankos vin, se vi povas sendi transskribitan tekston de via parolo.

Se vi volas kontribui, sed vi havas dubojn, skribu mesaĝon al oficejo@tejo.org kaj priskribu vian ideon. Ni povos diskuti pri la manieroj en kiuj nia teamo ĉe TEJO povos helpi vin realigi vian ideon. Ni povas provizi helpon pri transformo de la ideo al la filmeto, muntado de la filmeto kaj la aliaj partoj de la kreado de la enhavo.

Ne ekzistas strikta limdato por sendi viajn videojn aŭ ideojn, sed se vi planas kontribui, kontaktu nin antaŭ la 30a de oktobro 2026. Se vi povus sendi vian kontribuon pli frue, ni estus tre dankemaj.

Ĉiuj rajtas kontribui, sendepende de aĝo, devenlando aŭ membreco en TEJO. La nura kondiĉo estas ke en via filmeto vi parolu en Esperanto!

Teknikaj rekomendoj: se vi povas, faru la filmeton en 1080p aŭ 720p-kvalito (HD). Purigu la lenson de la poŝtelefono/kamerao antaŭ komenci la filmadon kaj atentu, ke via voĉo estu bone aŭdebla. La video estu vertikala.

Fonto: https://www.tejo.org/alvoko-filmeto-2026/

Abonu “La Ondon de Esperanto” por 2026 kontraŭ nur 15 eŭroj kaj ricevu senpage la jarkolektojn por 2024 kaj 2025. Legu pli ĉe https://esperanto-ondo.ru/Lo-abon.htm
La Ondo de Esperanto en Telegramo: t.me/esperanto_news

The post Kreu filmeton kun ni kaj rakontu pri via kulturo appeared first on La Ondo de Esperanto.

Ni listigas la dek unu diferencojn inter Esperanto Gården (1996-2025) kaj Skandinava Esperanto-Domo (2027-kaj plu), rilate al la konstruoj en Lesjoforso, Svedio. Ili mem klarigas kial dekomence la sorto fatalos al la unua, pro fundamentaj karakterizoj kiuj bonŝance mankas al la nuna, posedata de Esplora Instituto de Esperantologio kaj proprietata de fonduso Pro Esperanto.

a) Gå estis komerca societo / EIE estas ideala societo (fiske multe pli oportuna).

b) Gå celis precipe ne E-istan merkaton / EIE celas plejparte E-istan merkaton (tial Gå kupliĝis al oficiala turisma reto, dum EIE aliĝis al la Pakto por la Esperanta Civito).

c) Gå disvolvis infrastrukturon por gaĝoj / EIE celas infrastrukturon minimuman (multe malpli da devigoj kaj zorgoj).

d) La gaĝa publiko estis esenca por Gå, dum por EIE ĝi estas akcesora (malpli da laborforto bezonata).

e) Gå suferis pro la kreskanta malprosperiĝo de Lesjoforso / por EIE tio povas esti atuto (sola gastejo).

f) Gå funkciis dum la tuta jaro / EIE funkcios nur somere (escepte de la vilaeto nomata Kukolnesto): por Gå fortaj kostoj pro hejtado, por EIE preskaŭ neniomaj.

g) Esperantistoj al Gå venis 80% el Svedio / al EIE venos 80% el eksterlando.

h) Por Gå la domo misevoluis de rimedo al celo / por EIE la domo restos rimedo.

i) Gå havis altajn kostojn / EIE havos relative malaltajn kostojn (eblos subteno kiel privata lernejo, plus muzea projekto).

j) Se Gå estus vendita, 500.000 SEK devus iri al la civito Filipstad / Kaze de vendo la tuta gajno iras al EIE/Pro Esperanto.

k) Ĉiuj facetoj de Gå estis administrataj de unu instanco / EIE responsos nur pri la kultura kaj distra programo: pri la domflegado zorgos Pro Esperanto tra la Civila Esperanta Servo, pri la gastigo zorgos Esperanta Naturamikaro (ĉiu gasto devos aliĝi al ENa aŭ alia NFI-sekcio, ekzemple la sveda mem).

(Antaŭ la pordo staras granda plenplena kofro. Sur la pordo estas granda ŝildo MALGAJA . Sur la kofro sidas sinjoro Malgaja - en mantelo kaj embarasita. Venas sinjorino Feliĉa. En la mano ŝi havas pretajn ŝlosilojn, en la alia mano aĉetsakon. Ŝi kantetas. Ŝi haltas vidante la najbaron)

Komuna Seminario (KS) estas junulara evento kun pli ol 40 jaroj, kiu laŭvice okazas en kvar landoj (Ĉinio, Japanio, Korea Respubliko kaj Vjetnamio), kaj kutime estas rigardata kiel la plej granda junulara Esperanto-renkontiĝo en Azio.

La 44a Komuna Seminario okazos de la 27a ĝis la 29a de novembro 2026 en la distrikto Xiaoshan de la urbo Hangzhou, kun oportuna trafiko. Oni povas facile atingi la urbon per aviadilo kaj rapidtrajno.

Hangzhou estas unu el la sep antikvaj ĉefurboj de Ĉinio kaj la ĉefurbo de Zhejiang-provinco. Ĝi famas pro la bela Okcidenta Lago, la Granda Kanalo kaj la Ruinoj de la Antikva Urbo Liangzhu, kiuj estas mondaj heredaĵoj de UNESKO. La urbo havas historion de pli ol 2200 jaroj kaj estis laŭdata de Marko Polo kiel “la plej bela kaj luksa urbo en la mondo”. Hangzhou estas konata pro siaj montoj, riveroj, teo, silko kaj riĉa kulturo de la Song-dinastio. Nuntempe ĝi ankaŭ estas moderna centro de teknologio, turismo kaj internacia kultura interŝanĝo.

La temo de ĉi-jara KS estas “Junuloj kune por la komuna estonteco de Azio en la AI-epoko”. Krom prezentado kaj diskutado, ni preparas riĉan programon por ideo-interŝanĝi, kulturo-esploradi kaj amikumi!

Provizora programo

La 27a de novembro
09:00–13:00 Registriĝo
13:30–18:00 Duontaga Ekskurso
18:30-19:30 Vespermanĝo

La 28a de novembro
9:00-10:00 Malfermo
10:00-11:30 Diskuta rondo de la Temo
14:00-15:00 Azia Junulara Movado
14:00-15:30 Esperanto-Kurso(j)
15:30-18:30 Prelegoj
19:00-20:00 Bankedo&Fermo

La 29a de novembro
8:00-17:00 Tuttaga ekskurso

Legu pli ĉe https://sites.google.com/view/ks-2026/

Ĉi tiu artikolo aperis en la novaĵretejo “La Ondo de Esperanto”.
Ĉe represo aŭ citado bonvolu indiki la fonton:
“La Ondo de Esperanto” https://sezonoj.ru/2026/09/chinio-32/

Abonu “La Ondon de Esperanto” por 2026 kontraŭ nur 15 eŭroj kaj ricevu senpage la jarkolektojn por 2024 kaj 2025. Legu pli ĉe https://esperanto-ondo.ru/Lo-abon.htm
La Ondo de Esperanto en Telegramo: t.me/esperanto_news

The post Venu al KS en Hangzhou! appeared first on La Ondo de Esperanto.

En la naturamika Esperanto-Domo, la sola loko en Malago kie regule okazas kunvenoj kaj kursoj en kaj pri nia lingvo, rekomenciĝos baldaŭ la Verdaj Ĵaŭdoj: la unua ĉi-aŭtune ekos je 17h30 de 1 oktobro 2026, kaj la temo estos la individuaj spertoj en la someraj aranĝoj de Esperantio — Kultura Esperanto-Festivalo, Internacia Junulara Kongreso ktp. 

Tre pozitivaj raportoj estis verkitaj pri kelkaj el ili, fare de c-anoj Giorgio Di Nucci, Alessio Giordano kaj aliaj. Probable ne indas entuziasmi laŭ la etimologia signifo de la grekdevena verbo (pleniĝi per dio), ĉar post la kulisoj kaŝiĝas problemoj, kiel tiu levita de katalunistoj en UEA: ĝuste hispanoj konversacios pri ĝi, interalie post negativa intervjuo por “Heroldo de Esperanto” fare de s-ro Manolo Parra, sekretario de Hispana Esperanto-Federacio.

En Malago rezidas eĉ la prezidanto de HEF, sed neniam oni vidas lin ĉe la Verdaj Ĵaŭdoj.

22/09/2026 http://neniammilitointerni.over-blog.com/2026/04/en-israelo-kaj-aliloke-fasismo-semas-la-morton-ni-elektu-la-vivon.html

Mardon la 29an de septembro ekde 17h45 okazos la unua legorondo organizata de Kultura Centro Esperantista jam la trian jaron ĉe la multlingva biblioteko Bibliomonde en Neŭŝatelo, kies esperanta libraro kreskas de fojo al fojo.

La pontokapo de KCE en la kantona ĉefurbo ebligos unuafoje konekton por sekvi telematike la prezenton de sen. Alessio Giordano pri la verko de Ferdinand de Saussure “Kurso de ĝenerala lingvistiko”. Mag. Giordano kontribuis kun d-ino Perla Martinelli al la reviziado de la traduko, farita de prof. Fernando Pita.

La libro enhavas ankaŭ unikan glosaron; ĝi estas referenca verko por la lingvistikaj kursoj ĉe Esplora Instituto de Esperantologio.

La dua legorondo estas kunvokita al Bibliomonde por la 26a de oktobro. Informas kce [ĉe] esperantio [punkto] net (kce[at]esperantio[dot]net)

Unu el la plej frapantaj progresoj en la historio de la homaro estas la  pliiĝo de la perspektivo de homa vivado en la tuta mondo. Antaŭ cent jaroj, la mezuma homa vivodaŭro apenaŭ atingis 40 jarojn. Nuntempe, se oni inkluzivas ĉiujn landojn, tiu perspektivo kreskis al pli ol 70 jaroj, kaj baldaŭ atingos la ciferon de 77 jaroj. La ĉampiono estas Monako, kie la mezuma probableco de vivdaŭro por infano, kiu naskiĝas hodiaŭ, estas 87 jaroj! Ankaŭ Honkongo kaj Makao superas la probablecon de 85 jaroj, mezume.

La 1-a de oktobro estas la lasta ŝanco proponi filmon por Usona Bona Film-Festivalo. Lerni filmfaradon kaj fari filmojn en Esperanto povas esti amuza, defia ludo. Tian ludon prezentis Alexander Vaughn Miller dum la UK en Graco, kie li ricevis la premion Maertens por sia anglalingva Youtube-kanalo pri Esperanto kaj por la Usona Bona Film-Festivalo.

Hejma KTL-premiero en la urbeto East Point en Georgio, Usono. Foto: Isaac Deitz

Esperanto-USA ĝis nun okazigis kaj organizis la Usonan Bonan Film-Festivalon jam 8 fojojn. Venontjare la festivalo tamen paŭzos. Sed se esperantistoj plu volas krei filmojn, oni nun proponas al ili tute apartan filmfaradan ludon, kiu prezentas similan oportunon kaj jam estas subtenata de Esperanto-USA.

La plimulto de la gajnintoj dum la pasintaj du fojoj de Usona Bona Film-Festivalo fakte mem ne parolas Esperanton. Bonŝance, ĉeestis esperantisto dum preskaŭ ĉiu tago de la filmadoj. La komuna punkto inter tiuj imponaj gajnintoj tamen ne estis la kalva amiko korektanta ĉies prononcadon. La vera sekreto de tiom da sukceso estis la ĉiusemajna kaj senpremia defio KTL, kiun ili regule ludas en Atlanto kaj en kelkaj aliaj usonaj urboj.

Ĉiun semajnon tri ĵetkuboj donas freŝajn hazardajn regulojn al filmfarantoj tra la mondo. ”KTL25V – Uzu du lokojn kaj kreu muzikvideon!” ”KTL50D – Kreu dokumentan filmon pri ĝuste kvin subjektoj!” ”KTL33F – Uzu ekzakte tri vortojn kaj rekreu scenon el ekzistanta filmo!”

Jen tri ekzemploj subite donitaj al tiu grupo. Ĉiu havas maksimume sep tagojn por krei filmon maksimume unuminutan. Foje la reguloj donas nur du aŭ tri tagojn por kreado, aŭ longon de ekzakte dek aŭ dudek sekundoj. Pli ol kvar mil KTL-filmoj jam estas kreitaj ekde la lanĉo de la ludo en 2019, kaj tia freneza filmfarado ofte rapide igas el komencantoj profesiajn filmistojn.

Iu ajn povas krei kaj alŝuti videaĵon al Youtube. Unika avantaĝo de KTL tamen estas la insisto, ke vera filmo nepre bezonas vivan spektantaron. Komikisto scias, ke li estas amuza nur en ĉambro kie homoj ridas. Same, reĝisoro scios, ke la ritmo, aktorado, kaj dialogo de la filmo efikas nur en ĉambro, kie homoj aŭdeble ĝuas ĝin. Ĉiusemajne KTL-ludantoj do renkontiĝas aŭ en hejmaj salonoj aŭ en granda eventoĉambro de trinkejo kaj prezentas ĉiun filmon al lokaj spektantoj. Esperanto-kluboj povus facile fari la samon.

Post ĉiu filmo la reĝisoro staras kaj mallonge respondas al demandoj pri tio, kiel la plej interesaj momentoj estis filmitaj aŭ kio inspiris la temon de la filmo. Post la fina filmo la reguloj por la sekva defio estas anoncataj, homoj ekplanas novajn filmojn kaj serĉas anojn por siaj skipoj. Neniu venkas, sed ĉiuj gajnas, kaj ĉiu persono je sia propra rapido kreskas kaj kleriĝas.

Ricevante la premion Maertens ĉe la Universala Kongreso en Graco, mi prelegis pri tio, kiel KTL siatempe, en 2021, donis modelon por fondi la Usonan Bonan Film-Festivalon. La 8-a festivalo komenciĝis en junio kun multaj monpremioj por filmfarantoj de iu ajn lando, kaj la limdato por sendi Esperanto-kurtfilmon ĉi-foje estas la 1-a de oktobro 2026.

Por spertaj usonaj KTL-reĝisoroj, kvar monatoj por krei filmon sen strikta unu-minuta maksimumo estas eterno, kaj tial ili ofte venkas en konkurso kun Esperantistoj, kiuj tre malofte kreas filmojn. Homoj ekster Usono devus ekhavi la saman avantaĝon.

Alexander Vaughn Miller prelegas pri KTL en Graco. Foto: John Huang.

Esperanto-USA planas paŭzigi la filmfestivalon venontjare por doni pli da rimedoj al siaj aliaj projektoj, kiel la nova eldonejo Guteto. Fakte, jam ĉi-jare la film-festivalo preskaŭ ne okazis, ĉar la estraro hezitis trakti tro da grandaj projektoj samtempe.

Mi tamen insistis ke la festivalo devus okazi almenaŭ unu fojon plu, ĉar la premio Maertens donis bonan oportunon por internacia reklamado dum la UK, kaj tiel mi ne devus prelegi tie pri interesa projekto kaj artkreada oportuno kiun ĉiuj ĵus maltrafis.

La estraranoj konsentis, kaj la konkurso denove komenciĝis. Ĉiu nova ĉi-jara kurtfilmo do estos rekta rezulto de la ĉi-jara Maertens-premio. Se vi volas subteni la venontjaran premion Maertens, UEA bonvenigas donacojn al sia fonduso. Ili ankaŭ akceptos kandidato-proponojn por la venonta premiito ĝis la fino de septembro.

La Usona Bona Film-Festivalo havas la devon ne misinstrui Esperanton, kaj sekve ne donu premiojn al filmoj, kiuj malbone uzas la lingvon. Se tamen la teknike plej imponaj filmoj venas de ne-Esperantistoj, tio iĝas problemo. Ni volas gratuli la klopodojn sen aprobi la erarojn, do estu pli da ŝancoj por ekzerciĝi senpremie.

Se KTL fariĝos pli ligita al Esperanto, ĝi helpos filmistojn lerni la lingvon kaj Esperantistojn lerni filmfaradon. KTL-premiero rajtas okazi ie ajn kaj ĝi povas fariĝi nova kutima artista evento dum Esperanto-kongresoj. La KTL-retejo kolektas la senditajn filmojn, konvene ludigas ilin sinsekve, kaj prezentas atribuliston post ĉiu filmo, do estrado de la evento mem estas tre facila.

Isaac Deitz, la fondito de KTL, jam konsentis aldoni Esperantan version de la KTL-retejo kaj datumbazo, por ke samideanoj povu plene kompreni la regulojn kaj trovi la kurtfilmojn Esperantajn kaj kunlabori kun aliaj Esperantistoj. Ni kunlaboros por fari tion, se ni sukcesos aranĝi honorarion kontraŭ tiu laboro.

Por tiuj, kiuj komprenas la anglan, KTL jam estas senpage ludebla kaj kelkaj Esperantistoj lastatempe kreis kontojn tie kaj ekuzis ĝin. Se la Usona Bona Film-Festivalo revenos post kelkaj jaroj, ĝi estos multe pli sukcesa kaj forta kun Esperantistoj tiam en multaj landoj regule esprimantaj sin kaj kreantaj kurtfilmojn per la KTL-programo.

Alexander Vaughn Miller

De 2001 Konsilio de Eŭropo, en kiu membras 46 ŝtatoj kun ĉ. 700 milionoj da loĝantoj, okazigas la Eŭropan Tagon de Lingvoj (ETL) ĉiun 26an de septembro. Ĝi celas instigi al malkovro de pliaj lingvoj, ĉar lingva diverseco estas rigardata kiel ilo por atingi pli grandan interkulturan komprenon kaj kiel kerna elemento de la kultura heredaĵo de la kontinento.

UEA kadre de sia Eŭropa Komisiono kunlabore kun Eŭropa Esperanto-Unio (https://europo.be/eo) (EEU) kaj Eŭropo Demokratio Esperanto (https://e-d-e.org) (EDE) kontribuas ĉiujare al tio kaj instigas la landajn asociojn de UEA, aparte en Eŭropo, al efika agado tiucele. En 2024 EEU proponis kunligi la Internacian Tagon de Paco (https://uea.org/gk/1328) (21 sep.) kun ETL por krei la Semajnon de Lingvoj kaj Paco. Neniam pli bezonatis paco en la mondo ol nun, kiam militoj kaj malamo tragike mortigas kaj vundas homojn ĉiuhore, pro kio nuntempe UEA subtenas kunligi tiujn du datojn konstante kadre de sia agado, ne nur eŭropa.. Ankaŭ la temo elektita ĉi-jare de Konsilio de Eŭropo kaj Eŭropa Komisiono por la Tago de Lingvoj estas aparte alloga, ĉar ĝi priskribas per trafa sintezo nian aliron al la vivo kiel internacia komunumo: “Lingvoj kunigas!” – vidu ĉe la retejo https://edl.ecml.at/ por la mesaĝo en via(j) nacia(j) lingvo(j). Ĝi tute taŭgas do ankaŭ por la Tago de Paco, ĉar – per vere malmultaj vortoj – ĝi komprenigas, ke diferencoj neniam pravigas konfliktojn, precize kio puŝis Zamenhof-on krei sian mirindaĵon. Krom tio: la instanco, kiu aranĝas la Eŭropan Tagon de Lingvoj, havas sian sidejon en la urbo, kiu antaŭ du monatoj gastigis la 111an UK, nome Graz (Aŭstrio). Ekzistas do pluraj facetoj de tiu juvelo nepre briligindaj por kapti kaj reflekti kiel plej eble pli da verda lumo.

UEA do proponas, ke ĉiuj organizaĵoj kaj aktivuloj:

1. prenu de la retejo la mesaĝon en via(j) nacia(j) lingvo(j);
2. aldonu al ĝi la mesaĝon en Esperanto;
3. sendu ĝin al viaj amaskomunikiloj kun la sugestita akompana mesaĝo (vidu poste) elesperantigita al via(j) nacia(j) lingvo(j);
4. klopodu esti intervjuataj pri la temo;
5. konsideru fari aŭ ligi eventon pri la temo kaj la Semajno de Lingvoj kaj Paco.

Samtempa kampanjo en pluraj landoj en la tuta kontinento kaj ekster ĝi montros, ke Esperantujo estas multkapa, disfloranta, eferveska, bunta kaj nesubpremebla tutmonda realaĵo. Jen sugesto pri mesaĝo akompana al peto por publikigo en amaskomunikiloj:

Por taŭge festi la ĉi-jarajn Internacian Tagon de Paco kaj Eŭropan Tagon de Lingvoj (respektive la 21a kaj 26an de septembro), la {Landa Asocio}, sub aŭspicio de Universala Esperanto-Asocio kaj Eŭropa Esperanto-Unio, volonte kaj ĝoje iniciatas la “Semajnon de Lingvoj kaj Paco” de la 21a ĝis la 26a de septembro 2026. La temo de la ĉi-jara Tago de Lingvoj, “Lingvoj kunigas!”, priskribas en ne plibonigebla maniero la efikon de la lernado de lingvoj (aparte de la internacia lingvo Esperanto) sur la interkompreniĝo inter popoloj: efektive, la internacia lingvo igas la teorian vorton “interkompreniĝo” ĉiutagan konkretaĵon, la idealon “frateco” tute normalan vivstilon, la sopiratan deziron “paco” la solan manieron kunvivi. La {landaj}, eŭropaj kaj tutmondaj esperantistoj invitas ĉiujn civitanojn aliĝi al la plej internacia komunumo de la tuta mondo, kie ĉiuj lingvoj estas plene kaj egalrajte respektataj kaj ĉiuj homoj kuniĝas sen baroj kaj distingoj!

Informoj pri Esperanto-kursoj troveblas ĉe {landa retejo} kaj ĉe edukado.net, esperanto12.net, esperantokurso.com, kursaro.net aŭ lernu.net. Mallongaj kursoj de Esperanto povas aldone plibonigi kaj plirapidigi la lernadon de fremdaj lingvoj: por informiĝi pri tio, vizitu lernu.net/instruado, kie vi trovos informojn pri la Mult-Lingva Akcelilo (MLA). Krome, pli da informoj pri 28 lingvoj en Eŭropo vi trovos en la multlingva retejo pri lingvoj lingvo.info.

Al tiu mesaĝo, se vi jam pretas aranĝi ion apartan, vi povas aldoni viajn iniciatojn. Sugesto ĉiam valida: kantu la eŭropan himnon en Esperanto! Substreku, ke ĝis nun la landoj de Eŭropo sukcesis interkonsenti nek pri teksto nek pri lingvo per kiu kanti la eventualan tekston (ekzistas nur la muziko, la 9a simfonio de Ludwig van Beethoven) – do Esperanto estas la plej taŭga elekto por tutkontinenta himno. Je tiu ligo https://is.gd/europahimno trovu tekston kaj muzikon. UEA bondeziras al ĉiuj sukcesan agadon!

Fonto: Gazetara Komuniko de UEA, 2026, №1331.

Abonu “La Ondon de Esperanto” por 2026 kontraŭ nur 15 eŭroj kaj ricevu senpage la jarkolektojn por 2024 kaj 2025. Legu pli ĉe https://esperanto-ondo.ru/Lo-abon.htm
La Ondo de Esperanto en Telegramo: t.me/esperanto_news

The post Eŭropa Tago de Lingvoj denove iĝas Semajno de Lingvoj kaj Paco: kontribuu appeared first on La Ondo de Esperanto.

Universala Esperanto-Asocio (UEA) kaj Nepala Esperanto-Asocio (NEspA) lanĉas internacian mon-kolektadon por helpi la viktimojn de la katastrofaj inundoj, kiuj trafis Nepalon la 26-an de aŭgusto 2026. La kampanjo nomiĝas “Esperanto por Nepalo – Solidareco sen land-limoj” kaj havis kiel unuan celon kolekti 1000 eŭrojn. La katastrofaj inundoj forprenis vivojn, senhejmigis loĝantojn, kaj kaŭzis vastajn damaĝojn al domoj, vojoj, pontoj kaj aliaj gravaj rimedoj. Serĉaj, savaj kaj helpaj laboroj daŭras, dum la lando komencas la longtempan taskaron por rekonstrui la trafitajn komunumojn. NEspA, landa asocio de UEA en Nepalo, kontaktis UEA tuj post la katastrofo kaj proponis komunan solidarecan agadon. “Ni ne atendas grandajn sumojn. Sed en tia malfacila momento eĉ malgranda helpo havas grandan valoron: ĝi montras solidarecon kaj homaran kunsenton. Tiu katastrofo ne estas nur problemo de Nepalo. Ĝi estas problemo de la tuta homaro kaj Nepalo estas unu el ĝiaj rektaj viktimoj”, deklaras Bharat Kumar Ghimire, Prezidanto de NEspA. La kampanjo estas organizata de UEA kunlabore kun NEspA pere de la mon-kolekta platformo WhyDonate. La platformo estis elektita por ke la kampanjo estu videbla tra la tuta Esperanto-movado, tiel ke ne nur esperantistoj, sed ankaŭ mond-civitanoj ĝenerale povu ĝin subteni. Tial oni invitas la esperantistojn ne nur donaci, sed ankaŭ diskonigi la kampanjon en kaj ekster niaj esperantistaj retoj. La kolektita monsumo estos transdonita al la oficiala fondaĵo de la nepala ĉefministro por helpo okaze de katastrofoj (ĝia angla nomo estas Prime Minister Disaster Relief Fund – PMDRF). UEA kaj NEspA publike raportos pri la kampanja rezulto kaj pri la transdono de la kolektita sumo. La kampanjo daŭros ĝis la 13-a de oktobro 2026, la Internacia Tago por Malpliigi la riskon de katastrofoj. Tiu tago estis deklarita de UN kun la ĉi-jara temo: “Rezistemo komenciĝas hejme”. UN emfazas, ke la registaroj de la mondo ne sufiĉe pretiĝas por katastrofoj, finance kaj praktike. “Esperanto estas pli ol lingvo: ĝi ankaŭ estas movado kaj komunumo, kiu montras sian valoron inter-alie per tio, kion ĝi faras por la mondo. Solidareco kaj mondcivitaneco estas inter la valoroj de la Esperanto-movado kaj de la strategia plano de UEA, AKIRI. Per ĉi tiu kampanjo ni transformas tiujn valorojn en konkretan agadon. Nepalo estas parto de nia komuna mondo: ĝia sufero ne estu malproksima por ni. Nepalanoj sciu, ke ili ne estas solaj,” deklaras Fernando Maia, prezidanto de UEA. UEA kaj NEspA invitas esperantistojn, Esperanto-organizaĵojn, mondcivitanojn kaj ĉiujn amikojn de internacia solidareco kontribui kaj diskonigi la kampanjon. Ĉiu donaco gravas: 5, 10, 25, 50 eŭroj aŭ pli. Ni atingu kune 1000 eŭrojn por Nepalo kaj, se ni povas, ni iru plu! Kaj tiuj, kiuj ne povas donaci, povas valore helpi per diskonigo! WhyDonate aŭtomate tradukas la kampanjo-paĝon al pluraj lingvoj, tiel faciligante ĝian diskonigon ankaŭ ekster Esperantujo. La disponeblaj lingvoj estas elekteblaj rekte en la kampanjo-paĝo. Ankaŭ la valuto estas elektebla: ne necesas pagi nur per eŭroj. Donacu kaj diskonigu. Kune ni estas pli fortaj! P.S. (postskribo): Meze de septembro, la celita sumo de 1000 eŭroj jam estas delonge superita. Tamen ne ĉesu donaci! Alklakante la ligilon al WhyDonate eblas vidi la sumon jam kolektitan. Fonto: Gazetara komuniko de UEA n-ro 1330 (2026-09-11)

Inspirite de paktinta establo en Razgrado sed realigite de la loka societo sub la aŭspicio de Bulgara Esperanto-Asocio, en urbo Ruse ĵus okazis sukcesa Danuba Amika Renkontiĝo Esperanta, 17-20 majo 2026, kvazaŭ daŭrigo de la tradicio de la Danubaj Esperanto-Rendevuoj.

La programo proponis memorindajn spertojn, interalie vizitojn al la bela urbo mem, tiel nomata “eta Vieno“, kiuj kompletigis la ekskursojn al la mirinda rokmonaĥejo de Basarbovo kaj al la impona mezepoka fortikaĵo de Ĉerven. Ĉi tiujn malkovrojn kaj la komunajn horojn akompanis kaj la riĉeco de tre bongustaj manĝoj kaj la plezuro gustumi la faman bulgaran ĉokoladan torton “Garaŝ”. 

 

Ĉio harmonie fonis al la kultura kerno de la aranĝo, nome prelegoj pri la granda rivero. Inter ili eminentis la kontribuo de c-ano Giorgio Silfer pri la majstroverko “Danubo” de Claudio Magris, eldonita antaŭ precize kvardek jaroj. La prelegon prezentis sen. Manuela Blanco, invitita de BEA: en ĝi resonis la etoso de Ruse, kiu samtempe etendis etoson festan pro la Tago de Fido Espero Karitato, per vigla muziko kaj tradiciaj dancoj.

Kiel Vickonsulo sen. Blanco ankaŭ reaktivigis rilatojn inter la Esperanta Civito kaj la bulgara esperantlingva komunumo, specife la Esperantista Domo de Kulturo “Ivan Kirĉev”.

Antaŭ cent-dudek-unu semajnoj aperis la unua porcio de la ekzercaro "Aŭskultu kaj ripetu". Jen la cent-dudek-dua porcio. Ĝuu ĝin!

 

Jen la ligiloj al la porcioj 01 - 53 kaj 54 - 104 de la ekzercaro:
https://esperantaretradio.blogspot.com/2026/05/ligiloj-al-la-porcioj-54-104-de-la.html

https://esperantaretradio.blogspot.com/2025/06/ligiloj-al-la-porcioj-01-gis-53-de-la.html />

La 23a Novjara Renkontiĝo (NR) kaj la 16a Novjara Internacia Semajno (NIS, por junuloj kaj junaj plenkreskuloj) okazos de la 27a de decembro 2026 ĝis la 3a de januaro 2027 denove en Wiesbaden ĉe Rejno, 40 km okcidente de Frankfurto/Majno, en la junulargastejo, en kiu ni jam plurfoje kaj tre agrable kunestis jarfine.

Ni atendas ankaŭ ĉi-foje proksimume 150 ĝis 180 partoprenantojn el dekkvino da landoj. En la programo: estos prelegoj, diskutoj, laborgrupoj, lingvokursoj, manlaboro, sporto, koncertoj, ekskursoj … kaj kafejo/drinkejo.

Certe ankaŭ ĉi-foje ni sukcesos kunmeti belan kaj varian programon, kiel pasintjare kaj dum la antaŭaj NR-oj.
Fino de la nuna aliĝperiodo: lundo, la 14a de septembro 2026.

Informa paĝo https://esperanto.land/nr/#nr
Aliĝilo https://esperanto.land/nr/alighilo.shtml#alighilo
Aliĝintoj https://esperanto.land/nr/partoprenantoj_nr23.php
kaj https://esperanto.land/nis/partoprenantoj_nis16.php

Inter la jamaj 92 aliĝintoj estas 47 el eksterlando, 45 el Germanio; 13 infanoj kaj junuloj ĝis 20 jaroj.

La organizantoj esperas, ke multaj el vi aliĝos baldaŭ, kaj multaj pliaj iom poste, kaj ke estos denove bela renkontiĝo kun multaj plezuro kaj ekscio por ĉiuj ĉeestantoj.

Lu Wunsch-Rolshoven
por la organiza teamo de NR kaj NIS

Ĉi tiu artikolo aperis en la novaĵretejo “La Ondo de Esperanto”.
Ĉe represo aŭ citado bonvolu indiki la fonton:
“La Ondo de Esperanto” https://sezonoj.ru/2026/09/germanujo-51/

Abonu “La Ondon de Esperanto” por 2026 kontraŭ nur 15 eŭroj kaj ricevu senpage la jarkolektojn por 2024 kaj 2025. Legu pli ĉe https://esperanto-ondo.ru/Lo-abon.htm
La Ondo de Esperanto en Telegramo: t.me/esperanto_news

The post Festi la novjaron denove en Wiesbaden appeared first on La Ondo de Esperanto.

Tiuvespere sinjoro konsilisto Tom­sa ĵus bonĝuis kun aŭdiloj surorele kaj kun afabla rideto aŭskultis, kiel la radio bele ludas Dvořák-Dancojn - ­kia muziko ĝi estas, li diris al si kontente -, kiam subite ekstere dufoje knalis kaj el fenestro super lia kapo kun tintego ŝutiĝis vitro; sinjoro Tomsa nome sidis en teretaĝa ĉambro.

Ĉi-monate la svisa popolo referendumas pri modifo en la konfederacia konstitucio, kiu restriktus la signifon de neŭtraleco: interesa okazo por memori ke la historio de la esperanta popolo spertas plej diversajn difinojn pri neŭtraleco, kies du ekstremoj estas la signifo de “neŭtralulo” ĉe L. L. Zamenhof (sinonimo de “homarano”) kaj la politika indiferento praktikata de Universala Esperanto-Asocio kaj Internacia Esperanto-Ligo dum la 1930aj,

Tial necesas klara koncepto pri neŭtraleco ĉe la Esperanta Civito, analoge al konstitucia artikolo ĉe la Svisa Konfederacio, ekskludante la politikan indiferenton kaj difinante la termojn de neŭtraleco ene de internacia juro.

Sin demandas pri tio en la Senato la verdaj gekolegoj al kiuj mi submetis proponon de rezolucio, fakte “Deklaracio pri neŭtraleco”.

La varma aero ŝvebas rapide alten de la Tero, iam eĉ per rapideco 40 km en sekundo. En difina alteco komencas kondensado de akva vaproro, kiu rapide kun alteco malvarmiĝas kaj la nubo nigriĝas (cumulonimbus) en alteco 6-11 km, iam eĉ en 16 km kaj la temperaturo povas fali ĝis minus 70 gradoj de Celsio. La supro de la nubo satiĝas per elektre plusaj kristaloj de glacio kaj samtempe sube de nubo estas malpluse ŝargitaj gutoj de akvo. Okazas malŝargo - elektra elfluo. Tamen pli ofte la elfluo okazas en nubo mem, aŭ inter du nuboj ol el nubo al la Tero (nur dekono de ĉiuj fulmoj direktas al Tero). Ŝtormaj nuboj havas altecon kaj larĝecon 5-20 da kilometroj. Ili silente ŝvebas super la Tero kaj atendas sian tempon.

  

 B.Traven

Marŝo en la regnon de l' mahagono 

romantraduko

mahagonciklo 3

Ĉapitro 1

Ĉapitro 2

Ĉapitro 3

Ĉapitro 4

Ĉapitro 5

Ĉapitro 6

Ĉapitro 7

Ĉapitro 8

Ĉapitro 9

Ĉapitro 10

GLOSARO

19/09/2026 La enhavlisto de la septembra kajero: 171 ... Estis memorinda la perfekta Estis memorinda la perfekta akustiko de Salono Zamenhof, kie sonis “La Espero”. Voĉoj de kongresanoj 173 ... Universala Kongreso: Rezolucio de la 111-a Universala Kongreso...

 

B.Traven

ĈARO

romantraduko

mahagonciklo 1

Ĉapitro 1

Ĉapitro 2

Ĉapitro 3

Ĉapitro 4

Ĉapitro 5

Ĉapitro 6

Ĉapitro 7

Capitro 8

Ĉapitro 9

Ĉapitro 10

Ĉapitro 11

Ĉapitro 12

Ĉapitro 13

Ĉapitro 14

Ĉapitro 15 

GLOSARO

 

 

B.Traven

REGISTARO

romantraduko

mahagonciklo 2

Ĉapitro 1

Ĉapitro 2

Ĉapitro 3

Ĉapitro 4

Ĉapitro 5

Ĉapitro 6

Ĉapitro 7

Ĉapitro 8

Ĉapitro 9

Ĉapitro 10

Ĉapitro 11

GLOSARO

Armel Amiot elektis sian naskiĝtagon, la 15an de septembro 2026, por la publikigo de sia nova muzika albumeto, titolita “Revivi”.
Armel Amiot estas tiu, kiun oni povas nomi eklektika muzikisto. En la 1980aj jaroj, li unue kiel gitaristo kaj kantisto kun la roktriopo “Porte 53” en tri albumoj de originalaj kantoj kaj pli ol 500 koncertoj. Poste li iom post iom iĝis ĵazkantisto, sen ellasi sian gitaron. Li traserĉis la Parizan svingĵazajn scenejojn kun granda nombro da grupoj.

Iom poste banĝo kruciĝis kun lia vojo en la grupo “La Planche à Laver”. De Nov-Orleana ĵazo ĝis kariba biguine, tra akustika funko, la grupo prezentiĝis ĉe multaj festivaloj en Francio kaj eksterlande. Kun tri albumoj, el kiuj la dua estis registrita en Nov-Orleano.

Intertempe, Esperanto eniris lian vivon, kaj la semo kviete ĝermis. La ideo verki originalajn kantojn en la internacia lingvo atendis la ĝustan momenton… La kovid-izoliĝo donis al li la perspektivon kaj tempon necesajn por freŝa komenco.

La albumeto “Banĝo Esperanto” (2022) funkciis kiel la enirejo de Armel en la mondon de Esperanta muziko, samtempe konservante la kreolajn influojn de lia antaŭa grupo. Lia dua Esperanto-albumeto “Dezertoj” (2024), plonĝas en bluson. Ĝi esploras la miton de la dezerto, simbolo de soleco kaj rezigno. La ses kantoj en ĉi tiu albumeto estas prezentitaj duope, kiel jino kaj jango, aŭ la du flankoj de monero. Unu estas malhela, la alia hela.

Hodiaŭ en 2026, lia nova albumeto “Revivi” estas ia elvoko de la ciklo de la vivo: ĉiu el la kvar kantoj reprezentas sezonon: de senzorga printempo ĝis la frosta vintro, kiu atendas la revenon de la Sundio. Du poemoj, skribitaj paralele, enkadrigas ĉi tiujn kantojn, de la vekiĝo de konscio en la utero ĝis la fina foriro.

Ĝi estas ankaŭ la rezulto de longa procezo, pro kiu Armel dankas al Vinilkosmo “Esperanto-Muzik-Prod.” kaj Floréal Martorell pro la kunproduktado, Liven Dek pro lia helpo pri la kantotekstoj, Bernardo Sacconi (kontrabaso), Dan Gallagher (elektra baso), Francesca Prattico (tamburoj kaj perkutinstrumentoj), kaj la gospelajn fonvoĉojn aranĝitajn de Isaac, ne forgesante Denis Lainé pro liaj nekredeblaj mikrofonoj, Vincent Bruley pro la miksado, Alexis Bardinet (Globe Audio) pro la mastrumado, kaj Alice Lucas kaj Vince Cerdà pro la muzikvideoj, kiuj aperos tre baldaŭ…

Aŭskultu fragmentojn de la kantojn kaj mendu la albumeton ĉe la muzika platformo de Vinilkosmo https://www.vinilkosmo.com/eo/boutique/armel-amiot-revivi.

Spektu varbvideon ĉe https://youtu.be/w1YzkS1MT4I.

Vi povas aŭskulti ĝin elsendflue ĉe la kutimaj platformoj.

Flo Martorell

Ĉi tiu artikolo aperis en la novaĵretejo “La Ondo de Esperanto”.
Ĉe represo aŭ citado bonvolu indiki la fonton:
“La Ondo de Esperanto” https://sezonoj.ru/2026/09/muziko-67/

Abonu “La Ondon de Esperanto” por 2026 kontraŭ nur 15 eŭroj kaj ricevu senpage la jarkolektojn por 2024 kaj 2025. Legu pli ĉe https://esperanto-ondo.ru/Lo-abon.htm
La Ondo de Esperanto en Telegramo: t.me/esperanto_news

The post Revivi: La tria albumeto de Armel Amiot en Esperanto appeared first on La Ondo de Esperanto.

virtuale laŭtlegas Artema G.

Fidelaj okuloj, oblikve metita kapo: Se hundo rigardas tiel, mastro kaj mastrino korvarmiĝas. Nun sciencistoj eltrovis kial homoj havas tiel fortan ligon al siaj hundoj.

Se homo kaj hundo rigardas en la okulojn de la alia, tiam ŝanĝiĝas la cerba ĥemio de ambaŭ specioj. En la sango kaj de la homo kaj de la besto plialtiĝas la koncentriĝo de la hormono oksitocino. Tiu ĥemia mesaĝa substanco peras la senton de fido kaj aparteno, ĝi efikas trankvilige kaj forprenas timon. La saman plialtiĝon de la nivelo de oksitocino oni povas observi se patrinoj rigardas en la okulojn de sia beboj aŭ ĉe geamantoj.

Japanaj biologoj priskribas unuafoje en faka ĵurnalo tiajn bioĥemiajn ŝanĝiĝojn  ankaŭ ĉe la interago inter du malsamaj specioj. La esploristoj supozas ke la aparta rilato inter homo kaj hundo entute nur povis ekesti per tiu komuna neŭroĥemia mekanismo.

La japanoj priskribas interspecian reciprokan amefikon: Se hundoj kun oblikve metita kapo rigardas en la okulojn de siaj mastroj, tiam en ties cerboj plialtiĝas la nivelo de oksitocino; pro la tiam sekva aldona amika kondutado la nivelo de oksitocino plialtiĝas ankaŭ en la sango de la bestoj.

La observitan interagon la esploristoj povis ankaŭ pruvi per eksperimento. Ili ŝprucis al hundoj oksitocinon en la nazon. Almenaŭ la inaj bestoj sekve serĉis pli da vidkontakto kun siaj mastroj, kies propra nivelo de oksitocino plialtiĝis pro la rigardoj de la hundo.

Ĉe lupoj kiuj estas la sovaĝaj parencoj de la hundoj, la sciencistoj ne povis konstati ŝanĝiĝojn de la nivelo de oksitocino pro la interago kun la homo. Tio kondukis ilin al la supozo ke estas tiu hormono kiu zorgas pri la ligo inter homo kaj hundo. Eble tiu mesaĝa substanco estis decida ĉe la aldomigo de la hundo.

Hipotezo diras ke iam lupoj malkovris ostojn kiel komfortan fonton de nutraĵo kiujn la fruaj homoj postlasis de sia manĝo. Sur la unuaj rubejoj povis travori sin precipe tiaj bestoj kiuj kondutis pace rilate al la homoj. Tro sovaĝaj bestoj verŝajne estis forpelitaj.

La mildecaj bestoj aliflanke ĝuis pro abunda voraĵo en la proksimeco de la homo survivan avantaĝon. Ili povis plimultiĝi pli bone kaj pludoni siajn genojn al siaj idoj.

Iam tiam ankaŭ la homoj komprenis ke tiuj bestoj povus esti utilaj por pli da aferoj ol por forzorgi la rubon - ekzemple por la portado de ŝarĝoj, kiel helpanto en ĉasado aŭ do ankaŭ kiel amiko. Oksitocino verŝajne ĉe la ekesto de tiu amikeco ludis gravan rolon.

LA AMUZA
ALFABETODankon pro KOMENCANTO. Mi povas sendi al vi ion por via gazeto. En 1985 aperis en MONATO
‘La Amuza Alfabeto’. Mi iom reverkis ĝin kaj uzas por miaj komencantoj dum la unua leciono.

La komisiono de la Premio Maertens anoncas sian ĉi-jaran konkurson por identigi organizaĵon aŭ esperantiston, kiu jam kontribuis sian tempon kaj energion al la antaŭenigo de Esperanto kaj intencas tiel daŭrigi en la estonteco. Multaj esperantistoj faras pozitivan agadon por disvastigi Esperanton, sed malmultaj tion faras jaron post jaro, agon post ago – ofte sen rekono, kaj sen deziro atingi famon.

Grégoire Maertens, iama prezidanto de UEA, kiu baldaŭ festos sian centduan datrevenon, estas unu el tiuj personoj, kiuj dediĉis tutan aktivan karieron interalie al disvastigo de Esperanto – en sia propra lando Belgio, sed ankaŭ kiel komitatano kaj prezidanto (1980-1986) de UEA. UEA establis la Premion okaze de la centjariĝo de sia iama prezidanto.

La Premio Maertens celas honori tiujn niajn konstantajn kaj fidelajn laborantojn por Esperanto – precipe tiujn kun novaj ideoj kaj novaj organizaj kapabloj kaj tiujn, kies laboro povas instigi kaj inspiri aliajn personojn.

Tiajn personojn la komisiono trovis en 2025, kiam ĝi honoris Stela Besenyei-Merger, el Hungario, kaj en 2026, kiam ĝi honoris Alex “Alekso” Miller, el Usono.

Stela estas denaska esperantisto, filino de franca patro kaj hungara patrino. Ŝi loĝas en Hungario, sed laboras internacie per sia blogo Stela ĉiam nur kritikas kaj sia retejo La bona renkontiĝo. Ŝia mallonga sed trafa video, farita en 2020 sub la aŭspicio de Wikitongues, kiu prezentas Esperanton al la publiko per ŝiaj personaj spertoj, ricevis preskaŭ unu milionon da spektoj.

Alekson oni honoris pro lia rimarkinda laboro sur la kampo de la Esperanta video-arto, kiu malfermas novajn vojojn en la informado, instruado, uzado kaj ĝuado de la lingvo. Inter liaj atingoj estas:

• la jutuba kanalo Exploring Esperanto (“Esplori Esperanton”), jam kun pli ol 380 videoj kaj 8 200 abonantoj: https://www.youtube.com/@ExploringEsperanto;
• la Usona Bona Film-Festivalo, kiu jam atingis sian 7an eldonon kun pli ol 200 filmoj el la tuta mondo, el kiuj la plej populara atingis jam pli ol 63 000 spektojn: https://www.youtube.com/@EsperantoUSA;
• la realigo de plena profesinivela filmo de la teatraĵo 1910 el la Universala Kongreso en Montrealo en 2022: https://www.youtube.com/watch?v=fbWldQKlfrA.

Intervjuoj kun Stela kaj Alekso estas spekteblaj ĉe la jutubkanalo de UEA. La intervjuanto estas eksprezidanto de UEA, Mark Fettes, unu el la membroj de la juĝkomisiono de la Premio.

La nuna komisiono konsistas el la eksaj prezidantoj de UEA Duncan Charters, Mark Fettes kaj Humphrey Tonkin kaj el la alelektitaj eksaj estraranoj Maritza Gutiérrez, Barbara Pietrzak kaj So Gilsu. Michela Lipari estas la sekretario de la komisiono.

Kandidatigoj por la nuna jaro, kun taŭga subtena materialo, atingu la sekretarion de la komisiono ĝis la 31a de oktobro 2026 ĉe sekretario.premio.maertens@gmail.com.

Fonto: Gazetara Komuniko de UEA, 2026, №1333.

Abonu “La Ondon de Esperanto” por 2026 kontraŭ nur 15 eŭroj kaj ricevu senpage la jarkolektojn por 2024 kaj 2025. Legu pli ĉe https://esperanto-ondo.ru/Lo-abon.htm
La Ondo de Esperanto en Telegramo: t.me/esperanto_news

The post Premio Maertens: proponu kandidatojn ĝis la 31a de oktobro appeared first on La Ondo de Esperanto.

La Konsulino ricevis kaj dissendos al la Senato la amendojn al Lex argentaria, motivitajn de la transformo de fondumo Pro Esperanto al fonduso; la amendojn preparis la Unua Vickonsulo, sen. Manuela Blanco, interkonsente kun FPEF kaj komisie de la Kapitulo.

Krom ŝanĝo de konsonanto en la artikoloj 1 kaj 15, la amendoj ŝanĝas en pluraj lokoj la esprimon “kontrolinstanco” per “Kapitulo”, kaj abrogacias tute aŭ parte la artikolojn 7 (par. 4), 8 (par. 3), 9 (par. 2), 11, 14, 15 (par. 3).  

La Senatokonsulto ekas post la dissendo fare de la Konsulino, kaj daŭros maksimume tridek tagojn.

---

---

En Novjorko la urbestro Zohran Mamdani volas provi ideon samtempe simplan kaj radikalan: nutraĵvendejojn posedatajn de la urbo. Kvin vendejoj, po unu en ĉiu el la kvin urbodistriktoj, proponos bazan korbon da fruktoj, legomoj, viando, laktaĵoj kaj aliaj ĉiutagaj manĝaĵoj tridek procentojn pli malmultekoste ol kutime. La unua laŭplane malfermiĝos en Bronkso fine de 2027.