De pli ol du jaroj, mia mandato estas celo de zorge orkestrataj polemikoj, per kreskanta akreco. La 8-an de februaro franca deputito atakis mian personon laŭ stumpigita citaĵo dirigante al mi, ke Israelo "estas la komuna malamiko de la homaro", dum miaj diroj celis la regnojn, kiuj armis Israelon, kaj la amaskomunikilojn kaj sociretajn algoritmojn, kiuj laŭtigis genocidigajn paroladojn (1). Sen kontroli la precizan enhavon de miaj diroj, nek ekzameni la faktojn, la franca ministro pri eksterlandaj aferoj Jean-Noël Barrot tuj papagis tiujn atakojn ĉe la internacia nivelo, kondamnante kiel "fiekcesajn kaj kulpajn" dirojn, kiujn mi neniam eldiris kaj anoncante ke Francujo postulos de la Konsilio pri homaj rajtoj de Unuiĝintaj Nacioj, ke ĝi eksigu min. Liaj itala, germana kaj ĉeĥa samranguloj tuj sekvis lin, sen plie efektivigi la necesajn kontrolojn, kiujn postulas ilia funkcio. La 19-an de februaro, la franca ĉefministro Sébastien Lecornu publike ripetis tiun saman postulon. Dum kritiko estas esence propra al ĉiu publika funkcio, eĉ pli kiam temas pri homaj rajtoj, tiu afero rivelas maltrankviligan flankon : la obstinecon per kiu iuj ŝtatoj preferas respondecigi la mesaĝiston anstataŭ refuti ties mesaĝon.
La malbanala kaj koroda karaktero de tiu atako kontraŭ sendependa fakulo apartenanta al Unuiĝintaj Nacioj ne fontas nur de ĝia vigleco de la akuzoj nek de ĝia intenca fabrikado de mensogoj. Sed ankaŭ kaj precipe de la fakto ke la ŝtatpinto regas kaj prenas sur sin tiun manovron. Tial, ne plu temas pri debato, sed de simptomo de ruiniĝo de sistemo, farita el malplenumitaj solenaj promesoj kaj el internaciaj traktatoj, kiujn oni elvokas dum paca tempo, sed kiujn oni subfosas, tuj kiam ilia efektivigo ĝenas.
Nomumita de la Konsilio pri homaj rajtoj de Unuiĝintaj Nacioj, mi estas speciala raportisto ekde la 1-a de majo 2022, kaj ĝis 2028. Oka titolulo - kaj unua virino en tiu posteno -, mi akceptis tiun volontulan taskon post kariero dediĉita al defendado de homaj rajtoj ĉefe en Agentejo pri helpado kaj verkoj de Unuiĝintaj Nacioj por la rifuĝintoj de Palestino en Proksim-oriento (UNRWA) en Jerusalemo, kaj al universitata esplorado pri Palestino.
Foto de la Prezidentejo de Kolombio, publika havaĵo, laŭ Wikimedia Commons
Tiu mandato de Unuiĝintaj Nacioj konsistas en"enketi pri la malobservado fare de Israelo de la principoj kaj dispozicioj de la internacia juro pri homaj rajtoj kaj internacia homhelpa rajto" kiel okupanta regno ekde 1967, kaj "ricevi komunikadojn, aŭskulti atestadojn" (...) "uzi la manierojn de proceso" necesajn por "plenumi la mandaton" kaj "raporti, kun konkludoj kaj rekomendoj [al Konsilio pri homaj rajtoj] ĝis la fino de la israela okupado de tiuj teritorioj". La "fino de la israela okupado" ja estas la tempa limo de mia mandato.
Mia atentado al Israelo devenas nek de persona elekto, nek de partiemo : ĝi fontas el rezolucio 1993/2A de la Konsilio pri homaj rajtoj adoptita la 19-an de februaro 1993 rilate al tridek jaroj da okupado en Gazao, Cisjordanio kaj Orienta Jerusalemo. Akuzi min pri "manko de neŭtraleco" egalas intence mistaksi tiun mandaton. Neniu el la dek kvar aliaj raportistoj misiitaj per tia landomandato estis celo de tia atako. Neniu akuzas tiujn misiitajn pri Afganujo, Rusujo aŭ Irano havi "obsedon" en sia misio. Sed tuj kiam temas pri Israelo, la normala plenumo de mandato iĝas, laŭ iaj okuloj, en la kerno mem de registaroj, kulpo pravigenda anstataŭ devo plenumenda.
Mia laboro konsistas en pruvi kaj jure kvalifiki faktojn en okupitaj teritorioj kie regas instituciigita duobla jura normo : civila juro por la israelaj kolonianoj, milita juro por la palestinanoj, inkluzive infanoj. Fakte Israelo estas la sola lando en la mondo kie infanoj estas sisteme persekutitaj antaŭ militaj tribunaloj. Priskribi tiun sistemon kiel apartismon faritan al palestinanoj ne estas provoko sed jura difino. Miaj unuaj raportoj al UN en 2022-2023 dokumentis la malhelpon al rajto pri memdecido de la palestina popolo, la sisteman forprenon de liberoj, kaj la strukturan efikon de la okupado sur la infanoj (2).
Subĉiela panoptiko
Rajton libere vivi kiel popolo, decidi pri sia politika vojo, regi siajn resursojn, konstrui sian propran estontecon, memdecido kondiĉas ĉiujn aliajn rajtojn. Ĝia neado troviĝas en la kerno de ĉiu popoliga kolonia projekto. De jardekoj, teritoria fragmentigo, disetendiĝo de kolonioj, limigo de moviĝoj, de dungadoj, de edukado, de aliro al justico, konfiskado de tero, detruado de dekoj da miloj da domoj, enfermiĝo en Gazao kaj preskaŭ 6000 mortintoj, inter ili ĉirkaŭ 1200 infanoj, rezultantaj de israelaj atakoj inter 2008 kaj 2022 igis neprobabla iun ajn perspektivon de vivo libera kaj sendependa.
En la tuto de la okupitaj palestinaj teritorioj, Israelo starigis prizonan reĝimon - kun variaj intensecoj kaj metodoj - kiu ĝenas ĉiujn aspektojn de ĉiutaga vivo. Konstante gvatataj, limigitaj en siaj moviĝoj, de kontrolpunktoj, de muroj kaj de subpremaj burokrataĵoj, senĉese minacitaj de aresto kaj senjuĝa enprizonigo, de torturo kaj aliaj kruelaj kaj humiligaj traktadoj, la palestinanoj vivas en tio, kio similas subĉielan panoptikon (3).
Finita ĵus antaŭ, kaj prezentitaj tuj post la atakoj de la 7-a de oktobro 2023, mia raporto pri la infanoj estas samtempe la plej nerefutebla kaj la malplej komentita. Ĝi indikas proceson de "elinfanigo" (unchilding), termino prenita de Nadera Shalhoub-Kervokian (4), por priskribi la ĉiutagan vivon de infanoj malhavigitaj de protektado kaj senkulpeco, kreskantaj en ĉiea perforto : mortigitaj, stumpigitaj, orfigitaj, senĉese vidantaj morti aŭ humiligi siajn proksimulojn kaj detruojn de siaj hejmoj. Ignori ilian malesperon estas rezigni nian homecon kaj malobei la plej sanktan devon en la mondo kaj internacian juron : protekti la infanojn.
Mia raporto de marto 2024 havas la saman temon : ankaŭ ĝi temas pri viktimoj de strukturita sistemo. Titolita "Anatomio de genocido (5)", ĝi dokumentas la kvin unuajn monatojn de israelaj atakoj al Gazao post la buĉado farita de Hamas la 7-an de oktobro 2023 : murdojn, gravajn fizikajn kaj mensajn lezojn, trudadon de vivkondiĉoj celantaj detruon de popola grupo, kun fono de malhomeciga retoriko farita de ŝtataj respondeculoj. Dum tiu periodo, Israelo maskis sian agadon per "homhelpa kamuflaĵo", esprimita per trankviligaj esprimoj - "konflikto", "flankaj damaĝoj", "savaj zonoj", "ordonoj pri evakuado" - por pravigi la iompostioma forviŝado de Gazao kaj ĝia identeco, la detruon de la kapablo de palestinanoj ekzisti kiel komunumo, loĝi sur sia tero, transdoni sian memoron. En la sekvanta raporto "Kolonia forviŝado per genocido (6)", mi elmontris kiel tiu genocido etendiĝas en Cisjordanion kaj en orientan Jerusalemon per etna purigado, iĝante la fina rezulto de entrepreno de kolonia popolado : forviŝi por anstataŭi, detrui por alproprigi al si.
Mi ne estas la sola, kiu trafis tian konkludon. Jam en januaro 2024, la Internacia Kortumo (IK) juĝis, ke ekzistas kredebla risko de malobeo al la konvencio pri malhelpado de genocido, kaj ordonis protektajn dispoziciojn. En julio 2024 tiu kortumo ankaŭ konkludis pri la kontraŭleĝeco de la israela ĉeesto en la okupita palestina teritorio kaj ordonis ke ĝi ĉesu tuj kaj senkondiĉe. IK ankaŭ konstatis la ekzistadon de sistema apartigo, de malobeo al malpermeso de rasa apartigo kaj apartheid, kaj de aneksada politiko. Oni ne plu povas nombri la instituciojn kaj organizaĵojn, kiuj konkludas ke Israelo faras genocidon kontraŭ la palestina popolo en la malmultaj teritorioj, kiuj restas al Palestino. En 2024 ankaŭ Israelaj historiistoj fakaj pri la Holokaŭsto, kiel Amos Goldberg kaj Omer Bartov, opiniis, ke ilia regno estas efektiviganta genocidon (7). Kelkajn monatojn poste, Amnesty International trafis la saman konkludon (8) , kaj en julio 2025, la israela organizaĵo B'Tselem publikigis raporton sub akuza titolo, kiun oni povas opinii eĉ pli trafa en la hebrea : "Nia genocido" (9). Plie, kaj inter multaj aliaj, ankaŭ internacia sendependa enketkomisiono misiita de UN asertis en septembro 2025, ke genocido estas okazanta en Gazao (10). Malgraŭ detalega dokumentado de la koncernataj krimoj, tiuj raportoj estis apenaŭ aŭ neniel atentitaj de la okcidentaj amaskomunikiloj kaj registaroj. Manke de formala justica decido, tiu enketkomisiono estas tio, kio plej proksimiĝas al jura konkludo bazita sur pruvo de faktoj kaj jura analizo. Cetere la devo malhelpi genocidon estiĝas tuj kiam ekzistas serioza risko de genocido. En januaro 2024 kiam Internacia Kortumo agnoskis tian riskon en Gazao, la ŝtatoj devis agi - komence per ĉeso de liverado de armiloj.
Mia analizo pri la kunagado de iuj entreprenoj, publikigita en julio 2025, estigis la plej akrajn reagojn (11) : reto de privataj aganto kiuj, per iliaj investoj, iliaj teknologioj, iliaj servoj kaj iliaj provizaj ĉenoj, konkrete subtenas la realaĵojn priskribitajn en la antaŭaj raportoj. Tia partopreno respondecigas ilin. Ĉesigi la genocidon necesigas ankaŭ dismunti la ekonomiajn strukturojn, kiuj ebligas ĝin - kaj profitas el ĝi. Tiu raporto kondukis Usonon trudi al mi drastajn punsankciojn tuj ekde aŭgusto 2025 - ago jam aplikita al juĝistoj de IK kaj al pluraj palestinaj organizaĵoj. Mi estas finance forigita el la mondo. Kiu ajn havas rilatojn kun mi, inkluzive miajn familianojn (mi estas patrino de filino, kiu havas la usonan civitanecon) estas minacata de monpunoj ĝis unu miliono da dolaroj kaj dudek jaroj en prizono. Mia kapablo plenumi mian mandaton, kaj simple direkti mian vivon, estas grave malhelpata.
Malgrau la subteno de mia propra regno al tiuj atakoj, kaj la manko de reala subteno fare de aliaj ŝtatoj, mi daŭrigis mian mision. La plej freŝdata raporto mia kvalifikas la genocidon en Gazao kiel "kolektivan krimon (12)", ĉar ebligita kaj financita de la sendifekta politika kaj financa subteno de pluraj ŝtatoj, inter kiuj troviĝas tiuj, kiuj nun plej akre atakas min.
Ja Usono restas la grande plej liveranto de armiloj al Israelo, dum pluraj membroŝtatoj de Eŭropa Unio plu nutras tiun liveradon. Cetere EU restas la unua komerca partnero de Israelo. Krom kelkaj esceptoj, kiel Hispanujo kaj Slovenujo, la ŝtatoj de La Malnova Kontinento elektis nenifaradon aŭ kunagadon. Francio, ekzemple, plurfoje permesis superflugadon de sia aerspaco al S-ro Benjamin Netanjahu malgraŭ la arestordono emisiita de IK kontraŭ li. Parizo daŭrigis komercadon de militistaj ekipaĵoj, transiradon tra siaj havenoj kaj flughavenoj, kaj daŭrigis intensajn komercajn interŝanĝojn kun Israelo. Grandaj francaj bankoj financas entreprenojn ligitajn al israela armila industro kaj al kolonioj, dum pluraj miloj da francoj havantaj ankaŭ israelan naciecon servas en la israela armeo.
Igi solidarecon krimo
Paralele, punpremo de mobilizadoj intensiĝas : manifestacioj malpermesitaj, akademiaj prelegoj cenzuritaj, aktivuloj kaj ĵurnalistoj akuzitaj pri "laŭdado de terorismo", policaj intervenoj perfortaj. Germanujo, Italujo, Francujo kaj Unuiĝinta Reĝlando okupas avangardon en tiuj aferoj, sub preteksto de prava lukto kontraŭ antisemitismo. Leĝprojektoj proponas amalgamigi necesan batalon kontraŭ antisemitismo kaj aliaj rasismoj kun malperseso de ĉiu ajn kritiko al Israelo kiel ŝtato. Prezentita kiel evidentaĵo, tia konfuzo, kiu asimilas niajn judajn gefratojn al la israela politiko estas parto de politika ofensivo : utiligi la batalon kontraŭ antisemitismo por krimigi la esprimon de solidareco kun la palestina popolo kaj pravigi misfamigajn kampanjojn. Tial, ke ili kritikas la politikon de Telavivo, israelaj civitanoj kaj judaj personoj suferas misfamigajn kampanjojn ĉie en la mondo. Iliaj voĉoj estas silentigataj kaj ilia lojaleco neata.
Antisemitismo, horora kaj abomeninda, estas malamego al judoj : tio neniel rilatas kun la laboro de tiuj, kiuj defendas homajn rajtojn, laboro kiu temas pri analizo de agoj de iu ŝtato. la tutaĵo de internacia juro temas pri la respondeco de la ŝtatoj. Ja la ŝtatoj havas jurajn devojn, kaj ja ili devas respondeci, precipe pri siaj malobeoj. Israelo ne estas escepto : la kritikoj kontraŭ la ŝtato Israelo ne celas tion, kio estas la ŝtato Israelo, nek la religion, kiun ĝi proklamas, sed tion, kion ĝi faras, aparte laŭ la vidpunkto de internacia juro, kiun ĝi malobeas, per maniero grava, persista kaj daŭre senpuna.
La demando ne estas ideologia sed jura : ĉu Francujo respektas siajn internaciajn devojn kiam ĝi tiel agas ? Mia mandato de speciala raportisto instruis al mi gravegan aferon : kiam ŝtato estas akuzita, ĝi ne debatas, ĝi frapas. Misfamigi por malindigi, timigi por silentigi, tia perforto montras ekscitecon pli ol forton.
Mia laboro sekvas tiun de miaj antaŭuloj : S-roj John Dugard, Richard falk, kaj Michael Lynk. Ankaŭ ili estis akuzitaj pri antisemistismo aŭ komplezemo al terorismo. Kontraŭ ili estis ankaŭ uzita la anstataŭon de dokumentitaj faktoj per polemiko kaj de jura analizo per personaj atakoj. Tiu mekanismo estas nun bone funkcianta. Por-Israelaj grupoj - gvidataj de la organizo UN Watch en Ĝenevo - produktas, jam de jaroj, misfamigajn raportojn kontraŭ ĉiu ajn, precipe en Unuiĝintaj Nacioj, kiu dokumentas la malobeojn al internacia juro faritajn de Telavivo. Pretekstante kompensi "misproporcian traktadon de Israelo", tiuj aktivuloj diserigas dirojn por modifi ilian signifon, kaj poste amplifikas kaj ripetas sian misinformadon ĝis doni al ĝi ŝajnon de veraĵo.
Bone legante ilin, la raportoj de tiuj grupoj estas vakuaj. En Unuiĝintaj Nacioj, ilia mensoga kaj misfamiga karaktero estas delonge konata. La akuzoj laŭ kiuj mi estas praviginta la teruraĵojn de la 7-a de oktobro 2023, neinta la seksajn perfortojn aŭ bagateliginta la suferon de ostaĝoj devenas de tiu fabrikejo, dum mi kondamnis senambigue kaj senĉese la atakojn kontraŭ israelaj civiluloj de la 7-a de oktobro kaj ĝenerale la krimojn de Hamas.
Mi senhezite kondamnis ilin kiel militkrimojn kaj krimojn kontraŭ la homaro, kies farantoj devas esti persekutataj en justico kadre de internaciaj procesoj. Mi kondamnis la seksajn perfortaĵojn faritajn kontraŭ israelaninoj, kiel dokumentis la enketkomisiono de Unuiĝintaj nacioj (13), kaj, konforme al internacia juro, mi konsideras seksan perfortaĵon uzitan en milita situacio, kiel militarmilon povantan esti militkrimo kaj, laŭ cirkonstancoj, krimo kontraŭ la homaro. La internacia juro ne funkcias per selektiva indigno nek per politika instrumentigo. Ĝi baziĝas sur jura kvalifikado de faktoj, pruvado de individuaj respondecoj kaj respekto de "due process" (regula proceso), por ĉiuj, senescepte.
Dum mia kondamno de la buĉado kaj aliaj krimoj kontraŭ israelaj civiluloj estis komplete senambigua, mi tamen kontestis la aserton, vastiĝintan precipe en Francujo por kialo, kiun mi ne komprenas, laŭ kiu ili estis motivitaj de antisemitismo (14) : kiel rimarkigis eminentaj fakuloj pri la Holokaŭsto kaj antisemitismo, tia aserto estas erara kaj danĝera, ĉar ĝi kaŝas la esencajn kialojn de perforto kaj falsas ĝian analizon (15). Kvankam antisemitismo eble ludis individuan rolon pri kelkaj atakintoj, tiuj buĉadoj, kiel deklaris la ĝenerala sekretario de UN, S-ro António Guterres, okazis en kvindekjara situacio de sufokanta okupado (16). Neniu krimo pravigas alian krimon. Sed ignori ĝian kuntekston estigas misforman komprenon, kiu povas nutri la ciklon de perforto anstataŭ solvi ĝin, tiel endanĝerigante tiel la palestinanojn, kiel la israelanojn.
Necesas nomi tion, kion tiu kampanjo rivelas : la vigleco uzita por kalumnii min kontrastas kun la silento pri la krimoj okazantaj en Gazao kaj la nenifarado pri tiuj celataj de la arestordonoj de la Internacia Kortumo. Sub preteksto de "respondecigo de UN", fakte temas pri redefini la defendon de homaj rajtoj kiel partian vidpunkton.
Jen pika ironio. En septembro 2025 Francujo agnoskis la ŝtaton Palestino, decido laŭdita kiel forta signo, simbola turniĝo. Sed agnoski ŝtaton, kies okupanton oni aktive subtenas, sen premi por ke ĉi lasta respektu la internacian juron kaj efektivigu senkondiĉan retiriĝon el la okupitaj teritorioj, kiel postulas IK, similas pli diplomatian pozon ol juran kaj politikan engaĝiĝon. Agnosko de ŝtato sen teritorio, sen ĉeso de okupado, estas vakua parolado, des pli kiam oni samtempe klopodas timigi la fakulojn misiitajn por dokumenti precize la malobeojn, kiuj malebligas konkretan kreadon de tiu ŝtato. Oni ne povas lundon agnoski Palestinon kaj la ceteron de semajno provi silentigi ĝiajn defendantojn.
La regantoj, kiuj tiel ludas, ne celas nur mian personon. Ili foroferas la internacian ordon mem, kaj plirapidigas la detruon de la internacia homhelpa juro kaj de la institucioj, kiuj garantias ĝin, en la preciza momento kiam ilia ekzisto estas endanĝerigita.
Oni povas eviti la veron, malpli facile kaŝi ĝin. Temas nur pri tempo : justico frapos ĉe la pordo de la aŭtoroj de krimoj en Gazao kaj de iliaj kunagantoj. La detruo de Gazao vekis konsciencojn, kiun oni pensis anestezitaj kaj videbligis tion, kion multaj homoj rifuzi vidi : ne nur la brutalecon de okupado, sed ankaŭ la aktivan kunagadon de niaj okcidentaj demokratioj. Ĉar Israelo ne estas anomalio en la monda ordo, ĝi estas, laŭ multaj konsideroj, ties spegulon en kiu oni malkovras esceptigajn logikojn, koloniajn hierarkiojn inter funebrindaj kaj foroferindaj vivoj, sekurecan retorikon kiu garantias senpunecon. La plejpartoj de la okcidentaj registaroj ne alfrontas Israelon ĉar tiel ili atakus sin mem.
Tial, estas samtempe instrue kaj malĝojige, ke Francujo, memdeklarita patrujo de homaj rajtoj, troviĝas en la avangardo, ne por defendi principon, sed por protekti aferstaton, ne por laŭdi internacian juron, sed por senkapabligi ĝiajn gardistojn.
Tamen io ŝanĝiĝis. Movado naskiĝis - en universitatoj, en sociaj retoj, en stratoj, en tribunaloj - kiu postulas realan socialan justicon, realan respekton de la homaj rajtoj, malkolonian multflankismon, kaj senesceptan universecon de ĝiaj principoj. Universeco, kiu ne akceptas apartismon, eĉ efektivigita de ŝtato alianca de okcidentaj ĉefurboj. Tiu movado ne lasos sin silentigi de misfamigaj kampanjoj. Ĝi ne estos senkuraĝigita de punaj premoj kaj sankcioj. Ĝi kreskas kaj plifortiĝas laŭ la riveliĝo de la mensogoj kaj misformigoj, kiu provas bari ĝin.
(1) Legu la tuton de mia deklaro ĉe la forumo de Al-Jazira (AJ Forum), X (eks-Twitter), 9-a de februaro 2026.
(2) Vidu : « Situation des droits humains dans les territoires palestiniens occupés depuis 1967 » (A/77/356), "Privation arbitraire de liberté dans le territoire palestinien occupé : l'expérience des Palestiniens derrière les barreaux et au-dehors" (A/HRC/53/59) kaj "Situation des droits humains dans les territoires palestiniens occupés depuis 1967" (A/78/545), raportoj de la speciala raportisto pri la situacio de homaj rajtoj en la palestinaj teritorioj okupitaj ekde 1967, Unuiĝintaj Nacioj, respective 21-a de septembro 2022, 28 de aŭgusto 2023 kaj 20-a de oktobro 2023.
(3) Vidu : Michel Foucault, Surveiller et punir. Naissance de la prison, Gallimard, Parizo, 1975.
(4) Nadera Shalhoub-Kevorkian, Incarcerated Childhood and the Politics of Unchilding, Cambridge University Press, 2019.
(5) "Anatomie d'un génocide" (A/HRC/55/73), rapport de la rapporteuse spéciale sur la situation des droits de l'homme dans les territoires palestiniens occupés depuis 1967, Unuiĝintaj Nacioj, 25-a de marto 2024, https://documents.un.org/
(6) "L'effacement colonial par le génocide" (A/79/384), rapport de la rapporteuse spéciale sur la situation des droits de l'homme dans les territoires palestiniens occupés depuis 1967, Unuiĝintaj nacioj, 1-a de oktobro 2024, https://documents.un.org/
(7) Vidu : Raz Segal, "A textbook case of genocide", JewishCurrents, 13-a de oktobro 2023 ; Amos Goldberg, "Ce qui se passe à Gaza est un génocide, car Gaza n'existe plus", Le Monde, 29-a de oktobro 2024 ; Omer Bartov, "Un historien du génocide face à Israël", Orient XXI, 5-a de septembro 2024.
(8) "Israel's genocide against Palestinians en Gaza", 5-a de decembro 2024, https://www.amnesty.org/en/documents/mde15/8668/2024/en/
(9) "Our genocide", julio 2025, www.btselem.org
(10) Vidu : bulteno ONU info, 16-a de septembro 2025, https://news.un.org/fr/story/2025/09/1157483
(11) Vidu : "D'une économie d'occupation à une économie de génocide" (A/HRC/59/23), rapport de la rapporteuse spéciale sur la situation des droits de l'homme dans les territoires palestiniens occupés depuis 1967, Unuiĝintaj Nacioj, 2-a de julio 2025, https://documents.un.org/
(12) "Gaza genocide : a collective crime" (PDF), rapport de la rapporteuse spéciale sur la situation des droits de l'homme dans les territoires palestiniens occupés depuis 1967, Unuiĝintaj Nacioj, 20-a de oktobro 2025, www.ohchr.org
(13) Vidu : "Detailed findings on attacks carried out on and after 7 October 2023 in Israel" (PDF), Unuiĝintaj Nacioj, 10-a de junio 2024, www.ohchr.org
(14) Vidu : "Israel's symbolic 'ban' must not distract from atrocity crimes in Gaza : UN expert", United Nations Human Rights, 15-a de februaro, www.ohchr.org
(15) Vidu : Omer Bartov, Christopher R. Browning, Jane Caplan, Debórah Dwork, David Feldman kaj aliaj, "An open letter on the misuse of Holocaust memory", The New York Review of Books, 20-a de novembro 2023.
(16) Vidu : " Secretary-General's remarks to the Security Council — on the Middle East", 24-a de oktobro 2023, www.un.org
En la retejo de UEA aperis la Dua Bulteno de la 110a Universala Kongreso de Esperanto, kiu okazos de la 1a ĝis la 8a de aŭgusto 2026 en Graco (Graz, Aŭstrio).
La komitato de UEA kunsidis rete en sabato.
La sabata komitata kunsido daŭris kvar horojn.
Brandon Sowers.
Podlaĥia Libraro Łukasz Górnicki en Bjalistoko kaj Bjalistoka Esperanto-Societo invitas vin partopreni en la 16a literatura konkurso Esperanto ligas homojn por rakonto pri la temo “Frostigitaj en la tempo”.
La Organiza Komitato de la 9a Afrika Kongreso de Esperanto (AKE) kun granda entuziasmo kaj fiero anoncas gravan sukceson por la ĉi-jara tutkontinenta renkontiĝo. Per oficiala letero, datita la 18an de februaro 2026, la ministro pri turismo, kulturo kaj artoj de Togolando, Isaac Tchiakpé, akceptis fariĝi la Alta Protektanto de la kongreso. La oficiala patroneco de Ia ministro Tchiakpé ne nur donas al la kongreso altan diplomatian nivelon, sed ankaŭ konfirmas la malfermitecon de la togolanda registaro al nuntempaj iloj por kultura kaj turisma integriĝo.
En mondo, kie lingvaj baroj ofte malhelpas ekonomian kaj kulturan interŝanĝon, la elekto de Togolando kiel gastiganto de la tutkontinenta evento poziciigas la landon kiel unu el la avangardaj centroj en Afriko por neŭtrala kaj egalececa komunikado, kaj celas honori enlandajn aktivulojn, reliefigi la turisman potencialon de la lando kaj la gastamon de la popolo.
IJK 2025 | Internacia Junulara Kongreso | Indonezio
Antaŭ 50 jaroj, la 27an de februaro 1976 en Budapeŝto forpasis Kálmán Kalocsay (pron: káloĉai, 1891-1976), hungara kuracisto kaj elstara esperantisto (ekde 1911), grave influinta la evoluon de la Esperantaj literaturo kaj lingvistiko per siaj verkoj. Kalocsay estas konsiderata kiel la plej grava Esperanta poeto (“Mondo kaj Koro”, 1921; “Streĉita kordo”, 1931; “Rimportretoj”, 1931; “Sekretaj sonetoj”, 1932; “Izolo”, 1939, eldonita en 1977) kaj poezia tradukanto (“Infero” de Dante, tri verkoj de Ŝekspiro, poemoj de Baudelaire, Heine, Petőfi, Madách… kaj la antologio “Tutmonda sonoro” kun liaj tradukoj el 30 lingvoj).
Kálmán Kalocsay kun kaj sen kato.
2026 markas respektive 50 kaj 20 jarojn post la forpasoj de Kálmán Kalocsay (1891–1976) kaj William Auld (1924–2006), du el la plej influaj poetoj, tradukistoj kaj kulturaj organizantoj en la historio de Esperanto. Okaze de tiu memordatreveno Universala Esperanto-Asocio (UEA) lanĉas la iniciatojn #Kalocsay50 kaj #Auld20 por instigi la realigon de serio de kulturaj agadoj tra la jaro omaĝe al la poetoj kaj iliaj verkaroj kaj heredaĵoj.
